ΚΙΝΗΣΗ ΠΟΛΙΤΩΝ ΚΗΦΙ-SOS

Κηφισός: έκθεση των Επιθεωρητών Δημόσιας Διοίκησης

2012-01-20T22:44:00.002+02:00

11 Ιανουαρίου 2010, 12:25 | Εμφανίσεις: 1144

Κηφισός: έκθεση των Επιθεωρητών Δημόσιας Διοίκησης

Περιβάλλον- Ενέργεια- Οικολογία.
Αποκαλυπτική είναι η πρόσφατη έκθεση των Επιθεωρητών Δημόσιας Διοίκησης, για τον τρόπο με τον οποίο επιβαρύνουν τον Κηφισό ορισμένες από τις επιχειρήσεις που λειτουργούν στις όχθες του, σύμφωνα με δημοσίευμα της εφημερίδας «Καθημερινή».
Η εν λόγω έκθεση εξετάζει την περίπτωση 7 επιχειρήσεων, για τις οποίες οι Επιθεωρητές Περιβάλλοντος έχουν διαπιστώσει μια σειρά από πολεοδομικές και περιβαλλοντικές παραβάσεις, όπως επιχωματώσεις, παράνομη απόρριψη επικίνδυνων λυμάτων και αυθαίρετες κατασκευές.
Μεταξύ των άλλων, στη συγκεκριμένη έκθεση διαπιστώνονται τα εξής:
- Οι υπηρεσίες του ΥΠΕΧΩΔΕ δεν δεσμεύουν τις υπηρεσίες που είναι αρμόδιες για την έκδοση των αδειών λειτουργίας τους.
- Αντιστοίχως οι αρμόδιες υπηρεσίες ανανέωσαν σε κάποιες περιπτώσεις τις άδειες λειτουργίας επιχειρήσεων, κατά παράβαση του διατάγματος του 1994 (που ζητεί την απομάκρυνσή τους).
- Ορισμένες από τις επιχειρήσεις εξακολουθούν να λειτουργούν χωρίς άδεια.
Παράνομη λειτουργία 150 βιοτεχνιών και βιομηχανιών
Παράνομη είναι εδώ και λίγες μέρες η λειτουργία 150 βιοτεχνιών και βιομηχανιών στο βόρειο τμήμα του Κηφισού.
Η τελευταία προθεσμία για την απομάκρυνση τους έληξε στα τέλη του 2009, όπως συνέβη και με την προηγούμενη προθεσμία το 2004.
Εν αντιθέσει, με άλλες ευρωπαικές πρωτεύουσες, στις οποίες η διέλευση ενός ποταμού μέσα στις αστικές περιοχές θεωρείται «κόσμημα», στην Αθήνα ο Κηφισός εξακολουθεί να είναι ένας αγωγός λυμάτων και ομβρίων υδάτων…
Το εν λόγω τμήμα του ποταμού προστατεύεται από το 1994 με Προεδρικό Διάταγμα, το οποίο ορίζει ως περιοχή απόλυτης προστασίας μια ζώνη 50 μέτρων εκατέρωθεν του ποταμού.
Στην εν λόγω ζώνη επιτρέπεται η γεωργία αλλά όχι και η δόμηση και η αλλοίωση του τοπίου.
Οι επιχειρήσεις που βρίσκονται εκεί θα έπρεπε να έχουν μετεγκατασταθεί έως το τέλος του 2009.

Κηφισός: o ποταμός της Αθήνας, εκδήλωση του Cafebabel Greece στο Γαλλικό Ινστιτούτο

2012-01-20T22:38:00.002+02:00

« Το Cafebabel Greece διοργανώνει εκδήλωση για τον - Κίμωλος: Ένας ανεξερεύνητος παράδεισος!! »

Κηφισός: o ποταμός της Αθήνας, εκδήλωση του Cafebabel Greece στο Γαλλικό Ινστιτούτο

Του Γιώργου Μιχαηλίδη
Εν μέσω κρίσεων, ιδέες... πέφτουν.
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο και σε ένα ευχάριστο κλίμα το cafebabel.gr πραγματοποίησε μία ομιλία με θέμα την ανάπλαση του ποταμού Κηφισού και πώς αυτός θα μπορούσε να μετατραπεί σε πνεύμονα, περοβαλλοντικό, οικονομικό, αλλά και αστικό.

Ρώμη και Τίβερης, Παρίσι και Σηκουάνας, Λονδίνο και Τάμεσης, και πολλά άλλα είναι τα ζευγάρια τα οποία διαγράφουν την πορεία τους στην Ιστορία, άλλα για χιλιάδες χρόνια, άλλα για λιγότερα. Είναι γνωστό πως από καταβολές του ανθρώπινου πολιτισμού, όλα τα μεγάλα αστικά κέντρα είχαν για συντροφιά έναν ποταμό. Η Αθήνα δεν θα μπορούσε να είναι εξαίρεση. Και όμως παρόλα αυτά, είναι! Η Αθήνα είναι η μοναδική πόλη στην Ευρώπη που χώρισε από τον συντροφό της, τον Κηφισό...

Σε μία ζεστή αίθουσα στο Γαλλικό Ινστιτούτο Αθηνών, υπό την αιγίδα του cafebabel.com και της προσπάθειας “Green Europe on the ground”, το κοινό παρακολούθησε μία ολοκληρωμένη πρόταση ανάπλασης και ανάδειξης του Κηφισού, αλλά και ενημερώθηκε πως ο ποταμός... ζεί.
Κεντρικός ομιλιτής και εισηγητής της πρότασης, ο Βασίλης Ζώτος, Αρχιτέκτων-Πολεοδόμος, Πρόεδρος της British Graduates Society BGS, ο οποίος ήταν εμπνευστής της ανάπλασης του Τάμεση την δεκαετία του 70.

Ο κ. Ζώτος παρουσίασε παρόμοιες προσπάθειες στην Ευρώπη και τον κόσμο, όπου απαξιωμένοι ποταμοί κατάφεραν να γίνουν ζωτικά σημεία των πόλεων που διαρρέουν. Οι περιπτώσεις πολλές, Μάντσεστερ, Μπέρμιχαμ, Πράγα και φυσικά Σεούλ. Το παράδειγμα της Σεούλ ήταν το βασικότερο, για δύο λόγους. Ο ποταμός είναι ίδιου μεγέθους με τον Κηφισό, ενώ οι Κορεάτες είχαν κάνει αυτό που κάναμε και εμείς... Έκαναν το ποτάμι... δρόμο. Τελικώς, σήμερα η Σεούλ απολαμβάνει έναν πνεύμονα περιβάλλοντος μέσα σε ένα έντονα πυκνοκατοικημένο αστικό τοπίο.
Στη συνέχεια, η Yvonne Senouf και η Corinne Weber, καλλιτεχνικοί παραγωγοί της διαδικτυακής πλατφόρμας Meld.cc μίλησαν για το δικό τους εγχείρημα στον Κηφισό, το project "Nero", μια προσπάθεια διαλόγου μεταξύ των τεχνών και της επιστήμης. "Η τέχνη είναι ένας καταλύτης που μπορεί να προκαλέσει κοινωνική αλλαγή, θα μας επιτρέψει να εκπαιδεύσουμε και να βρούμε δημιουργικές λύσεις για τον ποταμό "φάντασμα" που βρίσκεται σχεδόν πλέον στο συλλογικό ασυνείδητο των Αθηναίων".

Οι δημοσιογράφοι, Σπύρος Κάραλης και Γιώργος Κεραμιτζόγλου, παρουσίασαν την δημοσιογραφική οπτική γωνία από πλευρά έρευνας αλλά και ακτιβισμού.

ο δημοσιογράφος του ΣΚΑΙ, κ. Γιώργος Κεραμιτζόγλου

Ο κ. Κάραλης έριξε τις ευθύνες στο “Ελλαδικό Κράτος”, παραδεχόμενος πως όλα όσα βιώνουμε είναι απόρροια του λανθασμένου τρόπου, δημιουργίας της σύγχρονης Ελλάδος από καταβολής της. Ο κ. Κεραμιτζόγλου, παρουσίασε τα ζωντανά σημεία του ποταμού τα οποία χαρακτηρίζονται από το “παρθένο” της φύσης, και της αξιόλογης χλωρίδας. Επίσης όπως αποκάλυψε, πως σε όλες τις προσπάθειες καθαρισμού σημείων του ποταμού μαζί με τον κ Λάσκαρη, -Γραμματέα Φορέα Διαχείρισης Κηφισού- , πάντοτε υπήρχε κάποιος να τους... παρακολουθεί. Ο κ. Κεραμιτζόγλου ευχήθηκε να γίνει κάτι διότι το ποτάμι της Αθήνας διασχίζει 10 δήμους και συνολικά, 2.000.000 Αθηναίοι έχουν άμεσο ενδιαφέρον για αυτόν. “Ακόμη και να ψαρεύουμε θα μπορούμε” είπε και έκλεισε την ομιλία του..
Τέλος δύο νέοι άνθρωποι οι, Άρης Κομνηνός και Χάρης Κρεκουκιώτης, απόφοιτοι Αρχιτεκτονικής του ΕΜΠ παρουσίασαν ολοκληρωμένο σχέδιο ανάπλασης-αναστήλωσης του κτηρίου παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος της ΔΕΗ στο Μοσχάτο και για το μουσείο Κηφισού.

Όλες οι ιδέες είναι ευπρόσδεκτες, αλλά αυτό που απουσιάζει όπως παρατηρήθηκε και από τους ακροατές με την συμμετοχή τους στην συζήτηση, είναι πως λείπει η πολιτική βούληση, αλλά και διάθεση... Σε περιόδους οικονομικής, πολιτικής αλλά και οικονομικής κρίσεως, τέτοιες προσπάθειες δίνουν ελπίδα, αλλά και την ευκαιρία να κάνουμε αυτοκριτική όχι μόνο στους κυβερνώντες μας, αλλά και σε εμάς τους ιδίους.

Ο Ασωπός και ο Κηφισός ανήκουν στα ψάρια τους!

2012-01-20T22:36:00.001+02:00

Ο Ασωπός και ο Κηφισός ανήκουν στα ψάρια τους!

Παρά τη ρύπανση, η φύση επιµένει

ΡΕΠΟΡΤΑΖ: ΧΑΡΗΣ ΚΑΡΑΝΙΚΑΣ

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ: Σάββατο 29 Ιανουαρίου 2011

Ζωντανή παραµένει η ελπίδα να ξαναγεµίσει µε ζωή ο Ασωπός, ο Κηφισός και άλλα ποτάµια που έχουν πρόβληµα ρύπανσης, σύµφωνα µε τους ειδικούς, αρκεί να υπάρχουν κάποιοι έστω και µικροί πληθυσµοί ψαριών που να µπορούν να εξαπλωθούν όταν η ποιότητα των νερών βελτιωθεί.

Βασική προϋπόθεση για να βγουν από την... εντατική οι ετοιµοθάνατοι ποταµοί είναι να αρχίσουν όσο το δυνατόν συντοµότερα οι απαραίτητες ενέργειες για την απορρύπανση και την αποκατάστασή τους, έτσι ώστε τα ελάχιστα είδη που έχουν αποµείνει να αναπαραχθούν και να κατοικήσουν σε όσο το δυνατόν µεγαλύτερο κοµµάτι της κοίτης. Σύµφωνα µε τους ειδικούς, οι ενέργειες αυτές πρέπει να γίνουν από τους αρµόδιους πριν αποβιώσουν και οι... τελευταίοι ασθενείς.

Κι όµως στον Ασωπό και στον Κηφισό υπάρχουν ψάρια! Ερευνητές του Ινστιτούτου Εσωτερικών Υδάτων του Ελληνικού Κέντρου Θαλασσίων Ερευνών εντόπισαν αττικόψαρα σε τµήµα του Ασωπού, του ποταµού µε το µεγαλύτερο πρόβληµα ρύπανσης στην Ελλάδα. Αν και το συγκεκριµένο ενδηµικό είδος βρέθηκε κοντά στις πηγές, ειδικοί επισηµαίνουν πως µόλις αρχίσει να βελτιώνεται η ποιότητα των νερών και προχωρήσει η αποκατάσταση του ποταµού, είναι πολύ πιθανό να συναντούµε ψάρια ακόµα και στην κοίτη στο ύψος των Οινοφύτων, που σήµερα θεωρείται το πλέον ρυπασµένο. «Η ελπίδα δεν έχει χαθεί. Από τη στιγµή που εντοπίζονται αττικόψαρα στον άνω ρου του Ασωπού µπορεί, µόλις καθαρίσουν τα ύδατα και “συνέλθει ο ποταµός”, να τα δούµε ξανά σε όλο το µήκος του. Το ίδιο ισχύει και για τον Κηφισό και για άλλα ποτάµια µε πρόβληµα ρύπανσης», επισηµαίνει στα «ΝΕΑ» ο ιχθυολόγος του Ελληνικού Κέντρου Θαλασσίων Ερευνών Λεωνίδας Βαρδάκας και προσθέτει ότι προτού η αλόγιστη ρύπανση µετατρέψει τον Ασωπό σε οχετό, στην κοίτη του διαβιούσαν τέσσερα είδη ψαριών: το αττικόψαρο, η πασκόβιζα, ένα είδος ποταµοκέφαλου και το χέλι, το οποίο οι ερευνητές εντοπίζουν και σήµερα στις εκβολές του ποταµού.

ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΛΗ ΠΛΕΥΡΑ, στον Κηφισό, οι ειδικοί έχουν εντοπίσει τα είδη του κοινού ποταµοκέφαλου και της µπριάνας, ενώ κάνουν έρευνες προκειµένου να εντοπίσουν το αττικόψαρο, που µέχρι στιγµής παραµένει άφαντο. Τα ψάρια αυτά µπορούν να εξαπλωθούν στο µεγαλύτερο µέρος των ποταµών, αν η ποιότητα των νερών βελτιωθεί και να αποτελέσουν την πιο ισχυρή απόδειξη πως τα προβλήµατα περιορίστηκαν. Σύµφωνα µε τους ειδικούς τα ψάρια αποτελούν έναν από τους σηµαντικότερους δείκτες της καλής ποιότητας του νερού ενός ποταµού.

Αν τα ψάρια που ζουν αποκλειστικά σε γλυκό νερό εξαφανιστούν από ένα ποτάµι ή µία λίµνη είναι αδύνατον να ξαναεµφανιστούν στο συγκεκριµένο υδάτινο σύστηµα µε φυσικό τρόπο. Ο λόγος είναι προφανής, καθώς τα ψάρια του γλυκού νερού δεν µπορούν να χρησιµοποιήσουν τη θαλάσσια οδό ως πέρασµα για να ξαναεποικίσουν ρέµατα και ποτάµια σε αντίθεση µε άλλα υδρόβια είδη όπως τα χέλια και οι οξύρρυγχοι που µπορούν να µετακινηθούν µέσα από τη θάλασσα. «Με απλά λόγια, το αττικόψαρο, ένα µοναδικό ενδηµικό είδος της Ελλάδας που απαντάται αποκλειστικά στην περιοχή της Αττικοβιοιωτίας, αν εξαφανιστεί από τον Κηφισό ή τον Ασωπό, τότε δεν µπορεί να επανέλθει στα συστήµατα αυτά από µόνο του», σηµειώνει ο κ. Βαρδάκας.

Στον πιο ρυπασµένο ποταµό της Ελλάδας έχει εµφανιστεί ένα άλλο είδος, που υπό κανονικές συνθήκες δεν θα έπρεπε να συναντάται εκεί: «Αρνητικό γεγονός αποτελεί η παρουσία ενός ξενικού είδους, του αµερικανικού κουνουπόψαρου στην περιοχή της βιοµηχανικής ζώνης και των εκβολών του Ασωπού καθώς το είδος αυτό θεωρείται ανταγωνιστικό γηγενών ειδών», εξηγεί ο κ. Βαρδάκας.

Τα ψάρια αποτελούν έναν από τους σηµαντικότερους δείκτες της καλής ποιότητας του νερού ενός ποταµού

http://www.tanea.gr/ellada/article/?aid=4615514

Στίς παρυφές τῆς Παρνηθας, δίπλα στήν Ἀττική ὁδό..

2012-01-20T21:59:00.000+02:00

Στίς παρυφές τῆς Παρνηθας, δίπλα στήν Ἀττική ὁδό..

Απουσία του Κηφισού από το πρόγραμμα “Αθήνα – Αττική 2014”. Επιστολή του Αρχιτέκτονα Πολεοδόμου και Προέδρου του BGS κ. Βασίλη Ζώτου

2012-01-20T21:50:00.000+02:00

Απουσία του Κηφισού από το πρόγραμμα “Αθήνα – Αττική 2014”. Επιστολή του Αρχιτέκτονα Πολεοδόμου και Προέδρου του BGS κ. Βασίλη Ζώτου

Ιουλ 10

Αναρτήθηκε από τον/την oikologio

Αγαπητοί φίλοι,
Πολλά έχουν γραφτεί και πολλές παρατηρήσεις έχουν γίνει από τις14 Ιουνίου (ημέρα που η Υπουργός Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής) παρουσίασε το φιλόδοξο πρόγραμμα “ΑΘΗΝΑ – ΑΤΤΙΚΗ 2014” και φυσικά όλοι μας ευχόμαστε και περιμένουμε να δούμε την πραγματοποίηση της υλοποίησης των προτάσεων ‘στο έδαφος’.
Έχει επίσης σχολιαστεί από πολλούς επιστήμονες και φορείς η απόλυτη απουσία του Κηφισού ποταμού στην διαμόρφωση της “πράσινης μητρόπολης του μέλλοντος”, της ταλαιπωρημένης Αθήνας μας. Μαθαίνουμε ότι έχει γίνει και επερώτηση στην Βουλή προς την Υπουργό ΥΠΕΚΑ και με μεγάλο ενδιαφέρον περιμένουμε τις πιθανές ‘εξελίξεις’ επί του θέματος.
Σχετικά με τον ταλαιπωρημένο Κηφισό συνοπτικά παραθέτω μερικές σημειώσεις:
1. Μία ομάδα από επιστήμονες διαφόρων ειδικοτήτων μέλη του “Συνδέσμου Αποφοίτων Βρετανικών Πανεπιστημίων – BGS”, έχουν ξεκινήσει από τις αρχές του 2007 (και συνεχίζουν ακόμη μέχρι σήμερα) με εθελοντική εργασία (εργασία που γίνεται τα βράδια και αρκετά Σαββατοκύριακα) μια μελέτη περιβαλλοντικής ανάλυσης, δημιουργία στρατηγικού σχεδίου και προτάσεις για την ανάπλαση του Κηφισού.
Αυτό που υπάρχει στο website του BGS (www.bgs.gr) είναι απλά και μόνο μία μικρή εισαγωγή στη μελέτη και στη όλη εργασία που έχει γίνει και γίνεται.
Αναφέρω δε ότι (προς μεγάλη έκπληξη της μελετητικής ομάδας αλλά και πολλών δημοσιογράφων) δεν υπήρξε καμία ‘πραγματική’ ανταπόκριση ούτε από το ΥΠΕΧΩΔΕ (της προηγούμενης κυβέρνησης με εξαίρεση τις παραμονές των πρόσφατων εκλογών) αλλά ούτε και από το ΥΠΕΚΑ (της παρούσας κυβέρνησης).
Απεναντίας, χιλιάδες γράμματα, τηλεφωνήματα, κλπ, από ξένους επιστήμονες της αλλοδαπής (Αγγλία, Τσεχία, Γερμανία, Αμερική,….ακόμη και από την μακρινή Σεούλ) που θέλουν να ‘βοηθήσουν για να γίνει κάτι’, από την Ελληνική ομογένεια, από επιστήμονες, ΜΚΟ, από κατοίκους της Αττικής αλλά και από άλλα διάφορα μέρη της χώρας μας….
2. Δεν έχει καμία ουσιαστική σημασία τι ακριβώς θα απαντήσει στη Βουλή η κυρία Υπουργός ΥΠΕΚΑ στην ερώτηση που έχει κατατεθεί. Το ερώτημα είναι αν η Ελληνική Πολιτεία είναι διατεθειμένη να συγκρουστεί με τους καταπατητές γης (ιδιώτες και δημόσιο), με τις παράνομα ρυπαίνουσες βιομηχανίες-βιοτεχνίες, με τις ‘χωματερές’ που υπάρχουν κατά μήκος του ποταμού, κλπ, κλπ. Διαφορετικά, όπως συνήθως, θα μείνουμε και πάλι στα λόγια.
3. Ο “Φορέας Διαχείρισης του Κηφισού” υπολειτουργεί σήμερα όπως εξ άλλου υπολειτουργούσε και παλαιότερα, με μία μικρή εξαίρεση στην διάρκεια του 2009. Το πραγματικό ερώτημα είναι τι αρμοδιότητες έχει ο Φορέας; Έχει πραγματικές εκτελεστικές αρμοδιότητες; Μπορεί να συγκρουστεί με τα διάφορα συμφέροντα και να φέρει ‘ουσιαστικό αποτέλεσμα’ ή απλά να ‘καταγράφει τα προβλήματα’ για να τα ‘βάζουμε στο αρχείο; Ίσως πρέπει να δούμε τι κάνουν οι “Φορείς” των διαφόρων ποταμών στην Ευρώπη και όχι μόνον, για να πάρουμε κάποια εμπειρία και να δούμε και εμείς τι θα πρέπει να κάνουμε.
Αυτά τα λίγα από τα πάρα πολλά που θα μπορούσε κάποιος να αναφέρει για την ‘απουσία’ του Κηφισού από το πρόγραμμα “ΑΘΗΝΑ – ΑΤΤΙΚΗ 2014”.
Με φιλικούς χαιρετισμούς,
Βασίλης Ζώτος
Αρχιτέκτων & Πολεοδόμος
Πρόεδρος BGS

http://oikoinfo.wordpress.com/2010/07/10/%CE%B1%CF%80%CE%BF%CF%85%CF%83%CE%AF%CE%B1-%CF%84%CE%BF%CF%85-%CE%BA%CE%B7%CF%86%CE%B9%CF%83%CE%BF%CF%8D-%CE%B1%CF%80%CF%8C-%CF%84%CE%BF-%CF%80%CF%81%CF%8C%CE%B3%CF%81%CE%B1%CE%BC%CE%BC%CE%B1/

Το ψάρι του Κηφισού “μίλησε” στους ανθρώπους

2012-01-20T21:48:00.003+02:00

Το ψάρι του Κηφισού “μίλησε” στους ανθρώπους

Ιουλ 2

Αναρτήθηκε από τον/την oikologio

Έκπληξη επεφύλασσε ο Κηφισός ποταμός ακόμα και στους ειδικούς επιστήμονες. Στη φωτογραφία ο Δρ. Σταμάτης Ζόγκαρης δείχνει τον ποταμοκέφαλο που βρήκε μαζί με τους συναδέλφους του, στον Κηφισό ποταμό. Η ηλικία του ψαριού υπολογίζεται μεταξύ 5 και 6 ετών

Εκπληκτική υποδοχή είχε ο ποταμοκέφαλος του Κηφισού και το άρθρο «Ο ποταμός Κηφισός αναπνέει» των επιστημόνων του ΕΛΚΕΘΕ Δρ. Σταμάτη Ζόγκαρη (Γεωγράφου –Βιολόγου), Λεωνίδα Βαρδάκα (Ιχθυολόγου) και του Νίκου Κούτσικου (Ιχθυολόγου) που δημοσιεύτηκε στις 30 Ιουνίου στο oikoinfo ύστερα από ευγενή παραχώρησή τους.
Μέσα σε δύο ημέρες 1200 επισκέπτες επισκέφθηκαν το ιστολόγιό μας και πολλές ήταν οι αναδημοσιεύσεις του άρθρου στο διαδίκτυο ενώ το ενδιαφέρον συνεχίζεται.
Το www.protothema.gr δημοσίευσε την είδηση ταυτόχρονα με το oikoinfo. Το πρώτο σε αναγνωσιμότητα in.gr αναδημοσίευσε την είδηση και έβαλε link στο oikoinfo. Στη συνέχεια πολλά ακόμα γνωστά sites αναδημοσίευσαν την είδηση όπως και αρκετά blogs αναφέροντας ως πηγή το oikoinfo.
Συμπέρασμα: Αν και τα ψάρια δε μιλάνε ο ποταμοκέφαλος του Κηφισού κατάφερε να μας «μιλήσει», να μας πει ότι ο Κηφισός είναι ζωντανός και ότι πρέπει να αλλάξουμε αντίληψη και συμπεριφορά και να πάψουμε να τον ρυπαίνουμε.
Ο κατάλογος 30 sites που αναδημοσίευσαν την είδηση, όπως εμφανίστηκαν στη μηχανή αναζήτησης του Google:
news.in.gr, kala-nea.gr, www.zougla.gr, www.tovima.gr, www.tanea.gr, www.imerisia.gr, cebil.gr, www.newsbeast.gr, prasino-hamomilaki.blogspot.com, www.whatsnew.gr, greekforests.blogspot.com, kalyterotera.blogspot.com, www.pamepreveza.gr, www.inout.gr, tech.pathfinder.gr, www.vitaraclub.gr, pressingnewsgr.blogspot.com, www.eidhseis-shmera.gr, www.thessalonikiblogs.gr, pulse.gr, www.7news.gr, www.acrobase.gr, www.eviablogs.gr, www.econews.gr, www.aquazone.gr, anetos.gr, www.savetheforest.gr, www.politicsnews.gr, blogs.sync.gr, ellas24.info. Ακολουθούν και άλλα.

http://oikoinfo.wordpress.com/2010/07/02/%CF%84%CE%BF-%CF%88%CE%AC%CF%81%CE%B9-%CF%84%CE%BF%CF%85-%CE%BA%CE%B7%CF%86%CE%B9%CF%83%CE%BF%CF%8D-%CE%BC%CE%AF%CE%BB%CE%B7%CF%83%CE%B5-%CF%83%CF%84%CE%BF%CF%85%CF%82-%CE%B1%CE%BD%CE%B8%CF%81/

Ο ποταμός Κηφισός αναπνέει

2012-01-20T21:47:00.000+02:00

Ο ποταμός Κηφισός αναπνέει

Ιουν 30

Αναρτήθηκε από τον/την oikologio

Από τους Δρ. Σταμάτη Ζόγκαρη (Γεωγράφο –Βιολόγο), Λεωνίδα Βαρδάκα (Ιχθυολόγο) και τον Νίκο Κούτσικο (Ιχθυολόγο)

Παρά την έντονη ρύπανση του ποταμού και τα προβλήματα υποβάθμισης του παραποτάμιου τοπίου, ο Κηφισός αντιστέκεται. Ένα ψάρι μήκους 31 εκατοστών (αλλά και αμέτρητα ακόμα μικρότερα) το αποδεικνύει.

Μεγαλόσωμος Ποταμοκέφαλος στην περιοχή Αδάμες, στη Νέα Κηφισια! Το ποτάμι είναι ζωντανό. Πρόσφατη φωτογραφία των συγγραφέων του άρθρου

Αν ρωτήσεις έναν Αθηναίο κατά που πέφτει το ποτάμι θα σε στείλει στην Πέτρου Ράλλη και την Ιερά Οδό. Η Εθνική Οδός έχει αποτυπωθεί στην συνείδηση όλων ως το Ποτάμι, και τωρα που μετατρέψαμε τον Κηφισό σε έναν μεγάλο αστικό υπόνομο, θεωρούμε οτι εξαφανίστηκε. Πράγμα αναληθές.
Ύστερα από 2 δειγματοληπτικές επισκέψεις της ιχθυολογικής ομάδας του Ινστιτούτου Εσωτερικών Υδάτων του Ελληνικού Κέντρου Θαλάσσιων Ερευνών (12/6/2010 και 16/6/2010) στον ποταμό Κηφισό, αποδείχθηκε οτι το ποτάμι ακόμα αναπνέει. Στο ύψος από το Νοσοκομείο των Αγίων Ανάργυρων και πάνω εντοπίστηκαν μεγάλοι πληθυσμοί από ποταμοκέφαλους (Squalius sp.) και μπριάνες (Barbus sp.), αλλά δυστυχώς πουθενά το απειλούμενο ενδημικό είδος, που είχε καταγραφεί κατα το παρελθόν στον Κηφισό, το Αττικόψαρο (Pelasgus marathonicus). Προς το παρόν, δεν μπορεί να εξαχθεί με ασφάλεια οτι το Αττικόψαρο εξαφανίστηκέ καθώς επίσης δεν μπορεί να πεί κάποιος με σιγουριά το πότε και πώς βρέθηκαν τα άλλα είδη στο ποτάμι. Ενδεχομένως, κάποιοι εισήγαγαν τα ψάρια στο σύστημα. Επιπλέον, δεν μπορεί να αποκλειστεί το γεγονός να βρίσκονται και άλλα είδη ακόμα και το Αττικόψαρο σε άλλα σημεία του ποταμού.

Φυσικά πλατανοδάση, ιτιές, λιγαριές, νεροκάρδαμο, μυρτιές και κράταιγοι – παραποτάμιο δάσος στα βόρεια προάστια της Αθήνας. Φωτογραφία των συγγραφέων του άρθρου

Έως και σήμερα η Πολιτεία δεν γνώριζε πώς και τι να ερευνήσει στον Κηφισό και τα πολλαπλά και σύνθετα προβλήματα που αντιμετωπίζει επικάλυπταν την οικολογική σπουδαιότητα του. Ο Κηφισός έχει στιγματιστεί αρνητικά λόγω της σοβαρής υποβάθμισης και των πολεοδομικών συγκρούσεων που σκιάσανε τις ευκαιρίες ανάπτυξης μιας προστατευόμενης φυσικής περιοχής μέσα στον αστικό ιστό της πρωτεύουσας. Αντί να ερευνηθεί και να αναγνωριστεί η σημασία της φύσης, για να αποκατασταθεί και να βρεθούν τρόποι οργάνωσης ενός νέου πάρκου – όλοι απλά πονάμε ή ξεχνάμε τον Κηφισό.
Ωστόσο, ο Κηφισός δεν είναι μια χαμένη υπόθεση – αξίζει να προσπαθήσουμε να διατηρήσουμε τις φυσικές ομορφιές του και να αποκαταστήσουμε τα προβλήματα που τον υποβαθμίζουν! Τώρα όλοι γνωρίζουμε πως ο Κηφισός αναπνέει…

http://oikoinfo.wordpress.com/2010/06/30/%CE%BF-%CF%80%CE%BF%CF%84%CE%B1%CE%BC%CF%8C%CF%82-%CE%BA%CE%B7%CF%86%CE%B9%CF%83%CF%8C%CF%82-%CE%B1%CE%BD%CE%B1%CF%80%CE%BD%CE%AD%CE%B5%CE%B9/

γιατί ο Κηφισός είναι πραγματικά ο Ποταμός της Αθήνας !

2012-01-20T21:45:00.002+02:00

Σήμερα ο Κηφισός μπαζώνεται, συμπιέζεται, γίνεται χώρος ρίψης βιομηχανικών αποβλήτων και αστικών λυμάτων, περιφράζεται, αφήνεται στο έλεος της ανεξέλεγκτης αστικής ανάπτυξης, χαρακτηρίζεται από την Ελληνική πολιτεία “χείμαρρος” ή ακόμα και “υπόνομος”!

Στην αρχαιότητα τον λάτρευαν σαν θεό. Στην τουρκοκρατία, οι περιηγητές εξήραν το φυσικό του κάλλος, ενώ από τα μεταπολεμικά χρόνια μέχρι τη δεκαετία του ’60 ήταν για τους Αθηναίους τόπος διακοπών και ψυχαγωγίας.
Ακολουθούν μερικές εξαιρετικά ενδιαφέρουσες ιστορικές σημειώσεις για τον Κηφισό που ετοίμασε για το BGS η ερευνήτρια στην Ακαδημία Αθηνών Δρ. Αλεξάνδρα Ροζοκόκη. Εδώ βλέπουμε γιατί ο Κηφισός είναι πραγματικά ο Ποταμός της Αθήνας !
_________________________________________________________________________________________________________
Κηφισός, ο κυριότερος ποταμός του Αττικού λεκανοπεδίου, έδινε ζωή στην Αθηναϊκή πεδιάδα και ήταν θεοποιημένος στην αρχαιότητα. Σε παραστάσεις του 5ου αι. π.Χ. εμφανίζεται με κέρατα ταύρου στο κεφάλι. Και ο Ευριπίδης τον αποκαλεί ταυρόμορφο (Ίων στ. 1261 ω ταυρόμορφον όμμα Κηφισού). Αυτό μη μας εκπλήσσει διότι οι αρχαίοι Έλληνες συχνά φαντάζονταν τους ποταμούς με μορφή ταύρου. Ο ταύρος είναι ιδιαίτερα ορμητικό ζώο, κι έτσι ταιριάζει με το ορμητικό ρεύμα ενός ποταμού. Ας μη ξεχνάμε ότι ο ταύρος αποτελούσε ιερό ζώο του Ποσειδώνα που ήταν θεός του υγρού στοιχείου.
Η εγγονή του Κηφισού Πραξιθέα υπήρξε σύζυγος του βασιλιά της Αθήνας Ερεχθέα (Απολλόδ. 3.196).

Ο Θησέας, ο κατ’ εξοχήν Αττικός ήρωας, στον δρόμο από την Τροιζήνα προς την Αθήνα εξόντωσε πολλούς κακοποιούς (Περιφήτης, Σίνις, Προκρούστης, κτλ.). Στις όχθες του Κηφισού τον εξάγνισαν από τους φόνους οι Φυταλίδες που ασχολούνταν ιδιαίτερα με την καλλιέργεια της συκιάς (πολύ σημαντική από εμπορική άποψη για την Αθήνα) και λάτρευαν τον Ποσειδώνα. Οι Φυταλίδες ήταν απόγονοι του Φυτάλου ο οποίος κάποτε είχε φιλοξενήσει τη θεά Δήμητρα όταν έψαχνε να βρει την κόρη της Περσεφόνη, και η θεά από ευγνωμοσύνη του δίδαξε την καλλιέργεια της συκιάς. Ο εξαγνισμός του Θησέα έγινε στον βωμό του μειλίχιου Δία (= πράος, ήπιος) που βρισκόταν στις όχθες του ποταμού (μάλλον εκεί όπου σήμερα το εκκλησάκι του Αγ. Σάββα).

Επίσης σύμφωνα με τον Παυσανία υπήρχαν αρκετά μνημεία και ναοί στις όχθες του Κηφισού (Αττικά κεφ. 37). π.χ. υπήρχε ένα άγαλμα παιδιού που κόβει τα μαλλιά του και τα προσφέρει στον θεό Κηφισό (πρόκειται για ένα αρχαίο ελληνικό έθιμο: στο Ψ 141 κ.ε. της Ιλιάδας ο πατέρας του Αχιλλέα Πηλέας υπόσχεται να προσφέρει την κόμη του γιου του στον ποταμό Σπερχειό, αν ο Αχιλλέας γυρίσει ζωντανός από την Τροία).

Σε μία από τις γέφυρες του Κηφισού (πάλι κοντά στον Άγ. Σάββα) υποδέχονταν τους μυημένους από την Ελευσίνα (Ελευσίνια μυστήρια) με σκώμματα (δηλ. πειράγματα)· πρόκειται για τους περίφημους «γεφυρισμούς». Τέλος, στην περιοχή του Ρέντη λέγεται ότι ο Κηφισός και ο Ιλισός (τα δύο ονομαστά ποτάμια της Αττικής) συναντώνταν.

Ο Σοφοκλής στο πρώτο στάσιμο του Οιδίποδος επί Κολωνώι (στ. 685 κ.ε.), όπου συνθέτει έναν θαυμάσιο λυρικό έπαινο της Αττικής, δεν παραλείπει να τονίσει την ευλογία που προσφέρει ο Κηφισός με τα καθάρια νερά του στην Αθηναϊκή πεδιάδα: «οι ροές του Κηφισού / ακοίμητες ποτέ δεν λιγοστεύουν, / μόνο ακατάπαυστα κυλούν / κι εκείνος κάθε μέρα / με το γάργαρο νερό του / ποτίζει τα χωράφια, / γρήγορα να καρπίσουν / στη γη μας την πλατιά.»
Εδώ ο Κηφισός χαρακτηρίζεται ως ωκυτόκος, δηλ. ως ένα ποτάμι με ζωογόνα δύναμη, που γονιμοποιεί και προσφέρει γρήγορη αύξηση σε δένδρα και φυτά. Χάρη σ’ αυτόν είναι τα Αθηναϊκά χωράφια καρποφόρα (έγκαρπα).

Στο τρίτο στάσιμο της Μήδειας του Ευριπίδη (στ. 835 κ.ε.) όπου ο χορός υμνεί την Αθήνα και τους κατοίκους της, γίνεται ιδιαίτερη αναφορά στον Κηφισό. Εδώ ο ποιητής τον χαρακτηρίζει ιερό (στ. 846) και καλλίροο (στ. 835), δηλ. τα νερά του κυλούν ωραία:«Από τα ωραία νερά του Κηφισού / λένε ότι η Αφροδίτη αντλεί / τις δροσερές και γλυκόπνοες αύρες / και μετά τις στέλνει στα λιβάδια. Η θεά πάντα πλούσια στολίζει / τα μαλλιά της με ευωδιαστά στεφάνια από τριαντάφυλλα.»

Δρ. Αλεξάνδρα ΡοζοκόκηΕρευνήτρια στην Ακαδημία Αθηνών

ΑΗΣ Νεου Φαλήρου – Ανάπλαση στις όχθες του Κηφισού Διπλωματική εργασία στον ΑΗΣ Νέου Φαλήρου για τη Σχολή Αρχιτεκτόνων Μηχανικών

2012-01-20T21:38:00.004+02:00

ΑΗΣ Νεου Φαλήρου – Ανάπλαση στις όχθες του Κηφισού

Διπλωματική εργασία στον ΑΗΣ Νέου Φαλήρου για τη Σχολή Αρχιτεκτόνων Μηχανικών

δειτε την εργασία στην σελίδα

http://ais201.wordpress.com/

«Η Αθήνα μπορεί να πάρει πίσω τον Κηφισό»

2012-01-20T21:33:00.000+02:00

«Η Αθήνα μπορεί να πάρει πίσω τον Κηφισό»

Ο Βασίλης Ζώτος δουλεύει εθελοντικά πάνω στο σχέδιο με τη βοήθεια μιας επιστημονικής ομάδας αποφοίτων βρετανικών πανεπιστημίων. Ο Ελληνας αρχιτέκτων - πολεοδόμος δηλώνει ότι το ποτάμι μπορεί να γίνει η υδάτινη λεωφόρος της πρωτεύουσας

Η διδακτορική διατριβή του αποτέλεσε τον θεμέλιο λίθο για την ανάπλαση του Τάμεση τη δεκαετία του '60. Ο βρετανικός Τύπος έγραφε διθυράμβους για τον Ελληνα που επρόκειτο να αναμορφώσει το λονδρέζικο ποτάμι. «Χρειάστηκε ένας Ελληνας για να μας δείξει τι θα πρέπει να κάνουμε με τον Τάμεση», ήταν ο τίτλος του «Γκάρντιαν».
Ο αρχιτέκτων - πολεοδόμος Βασίλης Ζώτος, πάνω στη μελέτη του οποίου στηρίχτηκε μεγάλο μέρος της πρωτοβουλίας των Βρετανών για τον καθαρισμό και την ανάπλαση του Τάμεση, σήμερα συντονίζει μια προσπάθεια για την περιβαλλοντική ανάπλαση του Κηφισού. Δουλεύει εθελοντικά πάνω σε αυτό το σχέδιο, με μια επιστημονική ομάδα μελών του «συνδέσμου αποφοίτων βρετανικών πανεπιστημίων» - BGS. Για τον Βασίλη Ζώτο η πρόκληση για την ανάπλαση του Κηφισού ήρθε ως μια φυσική συνέχεια μίας καριέρας όπου η ανάπλαση αστικών ποταμών έχει αφήσει ένα δυνατό σημάδι στην επαγγελματική του πορεία. Η αρχή έγινε στα μέσα της δεκαετίας του 1960 με τη διδακτορική του διατριβή, η οποία και βραβεύτηκε. Οι ενδιάμεσοι σταθμοί πολλοί. Τώρα πια, μεταξύ άλλων, τον απασχολεί ο Κηφισός.
«Αν η ανάπλαση του Κηφισού γίνει πραγματικότητα, τότε η Αθήνα θα έχει κερδίσει πίσω το ποτάμι της. Θα έχει αποκτήσει ένα επίμηκες πάρκο 25 χλμ., έναν διάδρομο κλιματισμού που θα βελτιώσει το μικροκλίμα της και παράλληλα έναν πόλο τουρισμού που θα τονώσει την αξία γης των ζωνών που διασχίζει. Αξίζει να δούμε τι έχει γίνει σε παρόμοιες περιοχές διεθνώς».

Ο αρχιτέκτων - πολεοδόμος Βασίλης Ζώτος

«Μερικές από τις πόλεις που έχουν υλοποιήσει μεγάλες και επιτυχημένες προσπάθειες για την ανάπλαση των αστικών «υδάτινων δρόμων» τους και τους έχουν μετατρέψει από σκουπιδότοπους και κυκλοφοριακές αρτηρίες σε πόλους έλξης και αστικής υπερηφάνειας, είναι οι: Μάντσεστερ, Μπέρμιγχαμ, Πράγα, Βερολίνο, Σεούλ.
Σκοπός μας είναι η ευαισθητοποίηση του κοινού και η δημιουργία ενός στρατηγικού πλαισίου για την αποκατάσταση του ποταμού και την ανάπλαση των παραποτάμιων περιοχών. Η πρόταση αποτελείται από δύο μέρη. Αρχικά έγινε μια περιβαλλοντική ανάλυση όλου του Κηφισού, όπου εξετάζονται περιοχές καθ' όλο το μήκος του ποταμού και εντοπίζονται ζώνες με ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και μοναδικά προβλήματα», λέει στο «Εθνος» ο κ. Ζώτος και εξηγεί τους βασικούς άξονες της μελέτης του.

Τα οφέλη για το Λεκανοπέδιο
Δέκα λόγοι για να προχωρήσει η ανάπλαση του ποταμού
Κατά τον κ. Ζώτο, για να γίνει ο Κηφισός ένα επίμηκες μητροπολιτικό πάρκο και συγχρόνως να αποτελέσει έναν διάδρομο κλιματισμού για την Αθήνα, πρέπει να μπουν οι βάσεις για:

Δημιουργία παραποτάμιου υπερτοπικού πεζόδρομου και ποδηλατόδρομου σε όλο το μήκος του Κηφισού και σύνδεση με τον προτεινόμενο παραλιακό ποδηλατόδρομο Ν. Φαλήρου - Βάρκιζας.
Δημιουργία παραποτάμιου μονοπατιού καθ' όλο το μήκος του Κηφισού
Βελτίωση πρόσβασης ποταμού
Βιώσιμη ανάπτυξη και βελτίωση της ποιότητας ζωής των κατοίκων των παραποτάμιων περιοχών
Σύνδεση με το κατοικημένο περιβάλλον και ένταξη στον αστικό ιστό (διάβαση πεζών, γέφυρες, ράμπες)
Δημιουργία πόλων πρασίνου υπαίθριας αναψυχής
Εναλλακτικές αθλητικές και πολιτιστικές λειτουργίες
Φωτισμός με τη χρήση εναλλακτικής ενέργειας
Ευαισθητοποίηση και ενημέρωση κατοίκων και φορέων της περιοχής μέσω εκδηλώσεων για θέματα περιβαλλοντολογικά και οικολογικά
Μείωση ηχορύπανσης από παρακείμενες οδούς (ιδιαίτερα εθνική οδός)
Πυκνή φύτευση.

Οι τρεις ζώνες
Το ποτάμι συνδετικός κρίκος και όχι σύνορο περιοχών
Ο Ελληνας πολεοδόμος μιλάει στο «Εθνος» για το σχέδιό του και εξηγεί πώς φαντάζεται την ανάπλαση του Κηφισού.

Σε πρώτη φάση, προτείνεται να γίνει ο ποταμός μια πλατφόρμα για δραστηριότητες ώστε να ενώνει, αντί να χωρίζει, τις εκατέρωθεν περιοχές. Θα μπορούσαν να δημιουργηθούν: υπαίθρια αγορά, υπαίθρια γλυπτοθήκη και εκθεσιακοί χώροι...

Α' περιοχή: εντός της υφιστάμενης ζώνης προστασίας του ποταμού. Από την Πάρνηθα έως την Αττική οδό. Στόχος μας σε αυτό το κομμάτι, το οποίο είναι ένας φυσικός δρυμός, είναι να διατηρηθεί και να βελτιωθεί το φυσικό τοπίο. Η περιοχή αυτή παρ' όλα τα γνωστά προβλήματα δεν έχει μεγάλες καταστροφές. Μπορούν να γίνουν ήπιες παρεμβάσεις και φύτευση δέντρων. Εμπλουτισμός της πανίδας και της χλωρίδας, η βελτίωση και η αύξηση των δυνατοτήτων πρόσβασης.
Β' περιοχή: περνάει μέσα στον αστικό ιστό (Νέα Φιλαδέλφεια, Αγ. Ανάργυροι, Περιστέρι). Αυτό το τμήμα έχει μελετηθεί σε μεγαλύτερη λεπτομέρεια. Περιλαμβάνεται το τμήμα της Ν. Φιλαδέλφειας στο οποίο προτείνεται ανάπλαση. Προβλέπεται δημιουργία αστικών πάρκων, με πόλους πρασίνου, ανοιχτούς χώρους, υπαίθρια αναψυχή, σύνδεση με το κατοικημένο περιβάλλον. Αυτό φυσικά θα καθορίσει μια βιώσιμη ανάπτυξη και μια βελτίωση της ποιότητας ζωής των κατοίκων των παραποτάμιων περιοχών. Γίνεται ένταξη του ποταμού στον αστικό ιστό με διαβάσεις πεζών, γέφυρες, σκάλες, ράμπες προς το νερό και ειδικό φωτισμό.

Γ' περιοχή: αφορά στο τμήμα του ποταμού που βρίσκεται κάτω από την υπερυψωμένη λεωφόρο Κηφισού και καλύφθηκε για τις ανάγκες του ολυμπιακού δακτυλίου. Εκεί πιστεύω ότι στο μέλλον με μία κυκλοφοριακή μελέτη θα μπορέσει να κατεδαφιστεί ο δρόμος, να γίνει διαρρύθμιση και διαχείριση της κυκλοφορίας. Κάτι παρόμοιο είχε γίνει και στη Σεούλ. Σαν πρώτη φάση προτείνεται να γίνει μια πλατφόρμα για δραστηριότητες ώστε ο ποταμός να ενώνει, αντί να χωρίζει, τις εκατέρωθεν περιοχές. Θα μπορούσαν να δημιουργηθούν: υπαίθρια αγορά, πάρκο για αθλητικά δρώμενα, υπαίθρια γλυπτοθήκη και εκθεσιακοί χώροι ή χώροι εκδηλώσεων...
Επιπλέον, συμπληρώνει, προτείνουμε και τρόπους διαχείρισης νερού σε ολόκληρο το ποτάμι. Ο Κηφισός μπορεί να γίνει ένα επίμηκες μητροπολιτικό και κλιματιστικό πάρκο της Αθήνας, το οποίο θα μπορεί να συμβάλει στη μείωση της θερμοκρασίας στο λεκανοπέδιο το λιγότερο 2 βαθμούς Κελσίου.
Το δεύτερο μέρος της «πιλοτικής» μελέτης επικεντρώνεται στην περιοχή Κόκκινος Μύλος στη Νέα Φιλαδέλφεια. Η επιλογή της οφείλεται στο ότι είναι εκτός της καθορισμένης ζώνης προστασίας, μία παραμελημένη ζώνη πρασίνου μέσα στον αστικό ιστό. Μετά από μία πλήρη ανάλυση του τοπίου και καταγραφή των αναγκών του, η πρόταση για την ανάπλαση του ποταμού μπορεί να εφαρμοστεί και σε άλλες παραποτάμιες περιοχές.
Προβλήματα και προσέγγισεις
Θέμα φιλοσοφίας η διαφορά Τάμεση και Κηφισού
Ο Βασίλης Ζώτος σε ένα πράγμα δεν πρωτοτυπεί: εισπράττει και αυτός την κρατική αδιαφορία. «Είναι χαρακτηριστικό το γεγονός «ότι σε μια παρουσίαση της μελέτης που επικεντρώνεται στη Νέα Φιλαδέλφεια, μία λυκειάρχης της περιοχής μας ευχαρίστησε γιατί ενώ πίστευε ότι ζούσε σε έναν "καταραμένο" τόπο, λόγω του ποταμού και των προβλημάτων που τόσα χρόνια το συνοδεύουν, άρχισε να ελπίζει ότι υπάρχει δυνατότητα να αλλάξει αυτή η εικόνα».
«Δυστυχώς» συνεχίζει, υπάρχουν σαφείς διαφορές ανάμεσα στον Τάμεση και τον Κηφισό, που δεν προκύπτουν τόσο από τη διαφορά των μεγεθών όσο από τη φιλοσοφία προσέγγισης των προβλημάτων.
Παρά το γεγονός ότι ζω στην Ελλάδα, εξακολουθεί να μου κάνει μεγάλη εντύπωση η αδιαφορία των κρατικών φορέων που αφήνουν να εξελίσσεται η καταστροφή του περιβάλλοντος.
Οι αρχιτέκτονες που συμμετείχαν στην ομάδα μελέτης και ανάπλασης είναι όλοι απόφοιτοι βρετανικών πανεπιστημίων. Είναι νέοι άνθρωποι, με πλούσιες ιδέες και με διάθεση να προσφέρουν έργο. Δουλεύουν στον Κηφισό εθελοντικά, στον ελεύθερο χρόνο τους, Σαββατοκύριακα και δυο ώρες μετά την καθημερινή τους εργασία, θέλοντας κυρίως να καταδείξουν αυτό που στην Ελλάδα συνήθως ξεχνάμε: πως για να υπάρξει αποτέλεσμα προς όφελος της κοινωνίας, χρειάζεται να γίνουμε πιο ευαίσθητοι για τα προβλήματα που μας απασχολούν. Και να συμμετέχουμε στην επίλυσή τους...».
Στέλλα Κεμανετζή
kemanetzi@pegasus.gr

Ο Ελαιώνας των μεγάλων αντιφάσεων

2012-01-20T21:27:00.002+02:00

27 Μάιος, 2010

Ο Ελαιώνας των μεγάλων αντιφάσεων

Όπως στο παρελθόν ο κατάφυτος Ελαιώνας ξεχώριζε από το άνυδρο τοπίο της Αττικής έτσι και σήμερα ο μετά-βιομηχανικός Ελαιώνας ξεχωρίζει από την Αθήνα των πολυκατοικιών.
Του Πάνου Δραγώνα

Παρατηρώντας την Αθήνα από ψηλά, μπορούμε να ξεχωρίσουμε δύο περιοχές μέσα από την παχύρευστη μάζα των πολυκατοικιών: Η πρώτη είναι το κέντρο της πόλης, όπως οριοθετείται από τους λόφους της Ακρόπολης και του Λυκαβηττού και τα δύο κεντρικά πάρκα, τον Εθνικό Κήπο και το Πεδίον του Άρεως. Η δεύτερη είναι ο Ελαιώνας, ο οποίος ξεχωρίζει από τα μεγάλα κτηριακά κελύφη που διακρίνονται, ατάκτως ερριμμένα, ανάμεσα σε χέρσες εκτάσεις και υπολείμματα πρασίνου.

Η συνολική έκταση του Ελαιώνα είναι εμφανώς μεγαλύτερη από το ιστορικό κέντρο της πόλης. Ο Ελαιώνας αποτελεί τη μεγάλη εφεδρεία της Αθήνας, την τελευταία κεντρική περιοχή που παρέμεινε εκτός σχεδίου. Η ιστορία του είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα καθώς, σε διαφορετικές εποχές και με διαφορετικούς τρόπους, ο Ελαιώνας διαφοροποιείται από το ευρύτερο φυσικό και αστικό περιβάλλον της Αττικής.

Από την αρχαιότητα και μέχρι τις αρχές του 20ου αιώνα, η περιοχή είναι κατάφυτη από ελιές, στις οποίες οφείλει και το όνομα της. Ο ιστορικός Ελαιώνας ήταν ένα ανθρωπογενές τοπίο το οποίο αποτελείτο από περισσότερα από 100,000 ελαιόδεντρα τα οποία, σύμφωνα με την παράδοση, φυτεύτηκαν στα χρόνια του Περικλή(1). Η ακριβής εικόνα της περιοχής στην αρχαιότητα παραμένει ανεξερεύνητη.(2) Είμαστε όμως σε θέση να γνωρίζουμε την εικόνα του Ελαιώνα λίγο μετά την απελευθέρωση της πόλης, μέσα από τις μαρτυρίες περιηγητών που περιγράφουν μια εύφορη κατάφυτη περιοχή.(3) Καθώς επίσης και από τις λιθογραφίες και τις πρώτες φωτογραφίες της περιοχής, όπου ο Ελαιώνας διακρίνεται με σαφήνεια μες το ξερό τοπίο της Αττικής.

[Ferdinand Stademann, Άποψη της δυτικής Αθήνας από το λόφο των Νυμφών, 1853.
Πηγή: http://www.flickr.com/photos/24919704@N04/3869695855/]

Ο Ελαιώνας μετασχηματίζεται καθ' όλη τη διάρκεια του 20ου αιώνα όταν στην περιοχή δημιουργείται ένα μεγάλο μέρος της αθηναϊκής βιομηχανίας. Ο μετασχηματισμός του ιστορικού Ελαιώνα σε βιομηχανική ζώνη έγινε δίχως πρόγραμμα και πρόβλεψη των κατάλληλων υποδομών. Αρχικά δημιουργήθηκαν ελαιοτριβεία και κεραμοποιεία και στη συνέχεια σαπωνοποιεία, χαρτοποιίες και βυρσοδεψία. (4) Ενώ τα τελευταία χρόνια, και μετά την παρακμή της αθηναϊκής βιομηχανίας, στην περιοχή κυριαρχούν οι μεγάλες αποθήκες και οι εγκαταστάσεις μεταφορικών εταιρειών.

Σήμερα, το φυσικό τοπίο σε ελάχιστα μόνο σημεία θυμίζει την παλαιά μορφή του. Στην περιοχή δεν έχουν διατηρηθεί παρά μεμονωμένα δείγματα από τις αρχαίες ελιές. Η καταστροφή του Ελαιώνα δεν οφείλεται μόνο στη βιομηχανία, αλλά και στην αυθαίρετη δόμηση και τη δημιουργία νέων περιοχών καλλιέργειας. Έτσι γύρω από το ρέμα του Προφήτη Δανιήλ διαμορφώθηκαν νέοι λαχανόκηποι για τις διατροφικές ανάγκες των κατοίκων της παλιάς πόλης. Αντίστοιχα στην Ιερά Οδό δημιουργήθηκε ο Βοτανικός Κήπος της Αθήνας, μέρος του οποίου διασώζεται ακόμη στις εγκαταστάσεις της Γεωπονικής Σχολής.

Τον Ελαιώνα εξακολουθεί ακόμη και σήμερα να διασχίζει το ρέμα του Προφήτη Δανιήλ. Ο Προφήτης Δανιήλ αποτελεί ένα υποβαθμισμένο στοιχείο φυσικού περιβάλλοντος. Η διευθετημένη κοίτη του ασφυκτιά ανάμεσα σε αποθήκες, βιοτεχνίες αλλά και αυθαίρετα πεταμένα μπάζα και σκουπίδια, ενώ το νερό που κυλά στην κοίτη του είναι εμφανώς μολυσμένο. Παρά την εξαιρετικά προβληματική κατάσταση του, ο Προφήτης Δανιήλ εξακολουθεί να έχει παρόχθια βλάστηση και να λειτουργεί ως ένας στενός πράσινος διάδρομος ο οποίος διασχίζει τον Ελαιώνα από την Πέτρου Ράλλη μέχρι λίγο πριν την Ιερά Οδό. Η συμβολική διάσταση του Προφήτη Δανιήλ είναι σημαντική δεδομένου ότι πρόκειται για το τελευταίο τμήμα αθηναϊκού ρέματος που έχει διασωθεί ακάλυπτο στο κέντρο της πόλης.

Καθ' όλη τη διάρκεια της ιστορίας του, ο Ελαιώνας διαφοροποιείται από το υπόλοιπο τοπίο της Αττικής. Όπως στο παρελθόν ο κατάφυτος Ελαιώνας ξεχώριζε από το άνυδρο τοπίο της Αττικής έτσι και σήμερα ο μετά-βιομηχανικός Ελαιώνας ξεχωρίζει από την Αθήνα των πολυκατοικιών. Η έλλειψη σχεδίου και υποδομών, η περιβαλλοντική υποβάθμιση και η μεγάλη κλίμακα των βιομηχανικών κελυφών και των χέρσων εκτάσεων συνθέτουν έναν αφιλόξενο και δύσκολα προσπελάσιμο χώρο, ο οποίος αναμένει τον επόμενο μετασχηματισμό του. Η πολιτεία έχει επισημάνει εγκαίρως το πρόβλημα και ήδη από το 1995 θεσμοθέτησε την ανάπλαση της περιοχής με Προεδρικό Διάταγμα, το οποίο θέτει τους εξής κύριους στόχους: τη δημιουργία ενός σημαντικού πνεύμονα πρασίνου για όλο το λεκανοπέδιο, την προστασία και ανάδειξη των ιστορικών στοιχείων της περιοχής, τη δημιουργία ενός νέου επιχειρησιακού κέντρου ανάμεσα στην Αθήνα και τον Πειραιά και την εξυγίανση της βιομηχανικής παραγωγής και απομάκρυνση των οχλουσών χρήσεων(5).

Η ανασυγκρότηση των υποδομών της πόλης για τους Ολυμπιακούς Αγώνες δεν άγγιξε τον Ελαιώνα. Η περιοχή ήλθε στην επικαιρότητα αμέσως μετά το 2004 όταν ανακοινώθηκε ότι το νέο γήπεδο του Παναθηναϊκού πρόκειται να μεταφερθεί στον Βοτανικό, σε μικρή απόσταση από την Ιερά Οδό. Η γενική ιδέα της "Διπλής ανάπλασης" αποτελεί μια από τις πιο ενδιαφέρουσες στρατηγικές παρέμβασης που έχουν διατυπωθεί για την Αθήνα. Η απομάκρυνση του γηπέδου της Λεωφόρου Αλεξάνδρας μπορεί να απελευθερώσει πολύτιμη έκταση δημόσιου χώρου και να συμβάλει στην γενικότερη ανάπλαση της περιοχής από τη Λεωφόρο ως τον Λυκαβηττό. Ταυτόχρονα η μεταφορά του γηπέδου στον Βοτανικό μπορεί να δημιουργήσει έναν πυρήνα για την ανάπτυξη της υποβαθμισμένης περιοχής.

[Πανοραμική άποψη αθλητικών εγκαταστάσεων γηπέδου ΠΑΟ. Πηγή: www.diplianaplasi.com]

Τα προβλήματα, λοιπόν, της "Διπλής Ανάπλασης" δεν αφορούν στη γενική σύλληψη της ιδέας αλλά στον τρόπο με τον οποίο επιχειρήθηκε η υλοποίηση της. Στον τύπο έχουν γραφεί πάρα πολλά για τα νομικά προβλήματα που οδήγησαν στην αναστολή των εργασιών μετά από προσφυγή της "Επιτροπής Πολιτών για τη διάσωση του Ελαιώνα" στο Συμβούλιο της Επικρατείας(6). Παραδόξως, όμως, δεν έχουν γραφεί παρά ελάχιστα για τη συγκεκριμένη αρχιτεκτονική μελέτη που δημοσιεύτηκε, και ξεκίνησε να εφαρμόζεται. Η προβολή του θέματος από τον τύπο εξαντλείται στην πολιτική και νομική διάσταση του ζητήματος, όπου βέβαια και οι δύο αντιμαχόμενες πλευρές έχουν ισχυρά επιχειρήματα, και δεν αγγίζει το σοβαρότερο ίσως ερώτημα: Το κατά πόσον, δηλαδή, η συγκεκριμένη πολεοδομική και αρχιτεκτονική πρόταση είναι ικανή να συμβάλει στην γενικότερη αναβάθμιση της περιοχής.

Στην κατεύθυνση αυτή αξίζει να επισημανθούν ορισμένα ζητήματα(7):

Το πρώτο αφορά στο προτεινόμενο μοντέλο αστικού χώρου. Στη μελέτη βλέπουμε ότι το νέο γήπεδο γειτνιάζει άμεσα με ένα μεγάλο mall και ένα, απροσδιόριστου χαρακτήρα, πολυλειτουργικό δημοτικό κτήριο το οποίο επίσης φιλοξενεί εμπορικές χρήσεις.(8) Πρόκειται δηλαδή για τρία κτίσματα μεγάλου δημόσιου ενδιαφέροντος, τρεις αστικούς πυκνωτές θα μπορούσαμε να τα χαρακτηρίσουμε, που παρατίθενται το ένα δίπλα στο άλλο. Είναι σαφές ότι τα τρία παραπάνω κτήρια δεν συνεργούν στη δημιουργία ενός ανοικτού δημόσιου χώρου αναφοράς. Το μοντέλο που υιοθετείται δίνει προτεραιότητα στη δημιουργία κλειστών ελεγχόμενων χώρων συγκέντρωσης, όπου η πρόσβαση γίνεται κυρίως με το αυτοκίνητο. Ουσιαστικά, δηλαδή, πρόκειται για ένα μοντέλο ανάπτυξης αυτοτελών χώρων κατανάλωσης και αναψυχής το οποίο, συνήθως, συναντάται στις περιφέρειες των πόλεων και σε επαφή με μεγάλους κυκλοφοριακούς άξονες. Η επιλογή ενός προαστιακού μοντέλου για την ανάπλαση μιας κεντρικής περιοχής εγείρει ερωτήματα τόσο για τη βιωσιμότητα της πρότασης όσο και για τις επιδράσεις που θα ασκήσει στον μετασχηματισμό των γειτονικών εκτάσεων που απέχουν από τους κυκλοφοριακούς άξονες.

Ένα δεύτερο ζήτημα αφορά στη διαμόρφωση των ελεύθερων χώρων της περιοχής και τη νέα διευθέτηση του ρέματος του Προφήτη Δανιήλ. Η συγκεκριμένη πρόταση στερείται κάποιας ισχυρής συνθετικής πρόθεσης σε σχέση με τη διαμόρφωση του περιβάλλοντος τοπίου. Το πάρκο αντιμετωπίζεται ως υπόλειμμα, ως απροσδιόριστο "πράσινο" το οποίο συμπληρώνει τους αδόμητους χώρους του οικοπέδου. Όπως, δυστυχώς, συμβαίνει συνήθως στην Ελλάδα, η συζήτηση για τη διαμόρφωση ενός πάρκου εξαντλείται στα ποσοτικά χαρακτηριστικά του "πρασίνου" και όχι στα ποιοτικά χαρακτηριστικά που θα προσελκύσουν τον κόσμο και θα εξασφαλίσουν τη λειτουργία του. Ερωτηματικό αποτελεί, τέλος, η τύχη του ρέματος του Προφήτη Δανιήλ. Η διατήρηση του ρέματος στον περιβάλλοντα χώρο του γηπέδου αποτελεί, βέβαια, θετικό γεγονός. Από την άλλη, όμως, πλευρά δεν παρέχονται επαρκή, για την ώρα στοιχεία, σχετικά με τη χάραξη της νέας Λεωφόρου Προφήτη Δανιήλ νότια του γηπέδου. Το ενδεχόμενο κάλυψης του ρέματος μέχρι την Πέτρου Ράλλη, προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι κυκλοφοριακές ανάγκες του γηπέδου, θα είναι σίγουρα ένα ακόμη πλήγμα στο λεηλατημένο φυσικό τοπίο του Ελαιώνα.

Οι παραπάνω διαπιστώσεις οδηγούν σε δύο συμπεράσματα. Αφενός μεν αποδεικνύουν την έλλειψη οράματος που χαρακτηρίζει τους φορείς που εμπλέκονται στην ανάπτυξη της Αθήνας. Και αφετέρου μας αποκαλύπτουν τη μεγάλη δυσκολία του πολεοδομικού προβλήματος του Ελαιώνα.

Στον Ελαιώνα, σήμερα, η Αθήνα έρχεται να εκδηλώσει δύο πολύ ισχυρές, αλλά αντιφατικές μεταξύ τους, ανάγκες:

Ο Ελαιώνας αποτελεί την πλέον ενδεδειγμένη περιοχή για τη δημιουργία ενός νέου μητροπολιτικού πάρκου για την Αθήνα. Η θέση της περιοχής, τα φυσικά χαρακτηριστικά αλλά και η ιστορική ταυτότητα της τεκμηριώνουν την απαίτηση για τη δημιουργία ενός σημαντικού πνεύμονα πρασίνου που μπορεί να αναβαθμίσει σημαντικά το περιβάλλον των κεντρικών και δυτικών περιοχών της πόλης.

Την ίδια στιγμή, ο Ελαιώνας αποτελεί την πλέον κατάλληλη θέση για τη δημιουργία ενός νέου επιχειρησιακού κέντρου για την Αθήνα. Η ελάχιστη απόσταση από το κέντρο και η άμεση πρόσβαση στα δίκτυα μεταφοράς διαμορφώνουν ιδανικές συνθήκες για τη φιλοξενία δημόσιων και ιδιωτικών υπηρεσιών και τη δημιουργία νέων κτηρίων γοήτρου. Η τάση αυτή έχει, άλλωστε, ήδη αρχίσει να εκδηλώνεται κυρίως κατά μήκος της Λεωφόρου Αθηνών, με χαρακτηριστικότερο το παράδειγμα της μεταφοράς του Χρηματιστηρίου Αθηνών.

Ο Ελαιώνας, σήμερα, καλείται να αντιμετωπίσει τόσο την ανάγκη της Αθήνας για τη δημιουργία ενός μητροπολιτικού πάρκου όσο και την ανάγκη για την ανάπτυξη ενός νέου επιχειρησιακού κέντρου. Ο Ελαιώνας, σήμερα, απαιτεί την ανάδειξη της ιδιαίτερης ιστορικής ταυτότητας του. Αλλά την ίδια στιγμή αποτελεί και ένα πεδίο έκφρασης νεωτερικών προσεγγίσεων. Ο Ελαιώνας, σήμερα, είναι ένα υποβαθμισμένο έδαφος, ένα οριζόντιο τοπίο που απαιτεί την αποκατάσταση του. Ταυτόχρονα, όμως, είναι και μια περιοχή όπου μπορούμε να φανταστούμε την πόλη να αποδεσμεύεται από το έδαφος και να αναπτύσσεται καθ' ύψος, πέρα από το όριο των 32 μέτρων.

Οι παραπάνω αντιφάσεις δημιουργούν προβληματισμούς και προκαλούν ανησυχία για την εξέλιξη της περιοχής. Η πόλωση που έχει δημιουργηθεί, ανάμεσα σε επιθετικούς παράγοντες του real estate και σε επιτροπές κατοίκων που προσπαθούν να προστατεύσουν το δημόσιο συμφέρον, αποκρύπτει ένα σημαντικό μέρος του προβλήματος. Το πρόβλημα, λοιπόν, είναι ότι μέχρι σήμερα δεν έχουν διατυπωθεί αξιόλογες σχεδιαστικές προτάσεις ικανές να αντιμετωπίσουν τις προκλήσεις της περιοχής και να υπερβούν τις αντιφατικές απαιτήσεις της πόλης με δημιουργικό τρόπο.

Αν ανατρέξουμε στη διεθνή βιβλιογραφία θα ανακαλύψουμε ότι οι παραπάνω αντιφάσεις παρουσιάζουν πολλά κοινά σημεία με τους προβληματισμούς της σύγχρονης διεθνούς αρχιτεκτονικής. Ο συγκερασμός του φυσικού με το κτισμένο αποτελεί ένα ιδιαίτερα ενδιαφέρον πεδίο έρευνας το οποίο απασχολεί όλο και περισσότερους αρχιτέκτονες, πολεοδόμους και αρχιτέκτονες τοπίου που ακολουθούν την κυρίαρχη, σήμερα, τάση της βιώσιμης αστικής ανάπτυξης.
Θα μπορούσαμε να αναφερθούμε στη θεωρία της τοπιακής πολεοδομίας (landscape urbanism), με κυριότερο εκπρόσωπο τον James Corner, η οποία θέτει ως αφετηρία του πολεοδομικού σχεδιασμού, αντί για το κτήριο, το τοπίο και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των ανοικτών χώρων. Οι υποστηρικτές της τοπιακής πολεοδομίας αμφισβητούν τη διάκριση μεταξύ φυσικών και τεχνητών στοιχείων του χώρου και αναζητούν στρατηγικές συγκερασμού των τοπιακών και κτηριακών χαρακτηριστικών.(9) Μια δεύτερη ενδιαφέρουσα τάση είναι αυτή που αντιμετωπίζει την αρχιτεκτονική ως μεταφορά της φύσης.(10) Ουσιαστικά πρόκειται για μια τάση της επονομαζόμενης "πράσινης" αρχιτεκτονικής η οποία διερευνά νέες αρχιτεκτονικές μορφολογίες επιχειρώντας την αναλογία με μορφολογικά χαρακτηριστικά του φυσικού τοπίου.

Δυστυχώς η Αθήνα, παρ' ότι πριν από έξι μόλις χρόνια φιλοξένησε με επιτυχία τους Ολυμπιακούς αγώνες, παρουσιάζεται ακόμη ανώριμη να αντιμετωπίσει σύνθετα πολεοδομικά προβλήματα και να διατυπώσει νέα οράματα για την πόλη. Η Αθήνα φαίνεται να πληρώνει, ακόμη και σήμερα, μια παρατεταμένη περίοδο αποδιάρθρωσης των θεσμών, παρακμής της δημόσιας αρχιτεκτονικής και φτωχού δημόσιου λόγου για την πόλη. Στην πραγματικότητα, όμως, δεν υπάρχουν αδιέξοδα, παρά μόνον θεσμικές αδυναμίες. Η μετατροπή των αντιφάσεων σε ευκαιρίες προϋποθέτει μόνον δύο πράγματα: ισχυρή πολιτική βούληση και νεωτερικές αρχιτεκτονικές προτάσεις.
Σημειώσεις

1.Βλ. Αλέξανδρος Μποφίλιας, "Ανάδειξη του ιστορικού Ελαιώνα των Αθηνών", Αρχαιολογία & Τέχνες 102 (Μάρτιος 2007), σ.84.
2.Ο.π., σ.91.
3.Βλ. Γουσταύος Φλωμπέρ, Το ταξίδι στην Ελλάδα, Αθήνα: Ολκός, 2007.
4.Βλ. http://www.minenv.gr/3/31/313/31304/g3130404.html
5.Ό.π.
6.Βλ. http://elaionas.wordpress.com/
7.Για πληροφορίες για τη μελέτη βλ. http://www.diplianaplasi.com/
8.Στις 2 Μαρτίου 2010 ανακοινώθηκε ότι το πολυλειτουργικό κέντρο του Δήμου δεν πρόκειται τελικά να υλοποιηθεί.
9.Βλ. James Corner, "Terra Fluxus", από το Charles Waldheim, The Landscape Urbanism Reader, New York: Princeton, 2006, σσ.23-33.
10.Βλ. "Μεταφορές της φύσης", Δομές 01/09, σσ.50-51.

http://www.greekarchitects.gr/gr/republic-space/%CE%BF-%CE%B5%CE%BB%CE%B1%CE%B9%CF%8E%CE%BD%CE%B1%CF%82-%CF%84%CF%89%CE%BD-%CE%BC%CE%B5%CE%B3%CE%AC%CE%BB%CF%89%CE%BD-%CE%B1%CE%BD%CF%84%CE%B9%CF%86%CE%AC%CF%83%CE%B5%CF%89%CE%BD-id2851

Ο Κηφισός μπορεί να σώσει την Αθήνα

2012-01-20T21:24:00.001+02:00

Ο Κηφισός μπορεί να σώσει την Αθήνα

Μελέτη νέων επιστημόνων για την αποκατάσταση του ποταμού προκαλεί ενδιαφέρον στο εξωτερικό

Aκάλυπτο τμήμα του Κηφισού

17 Aug 2009

Σχεδόν κάτω από κάθε γειτονιά της Αθήνας κρύβονται αρχαίοι ποταμοί, χείμαρροι και ρέματα λένε οι επιστήμονες, τονίζοντας ότι εάν τολμούσαμε να αξιοποιήσουμε αυτές τις υπόγειες υδάτινες αρτηρίες, θα δίναμε στην Αθήνα ένα φιλί της ζωής.
Γυρίζει όμως το ποτάμι πίσω; Θέλει τόλμη και φαντασία, ιδιαίτερα αν είναι μπαζωμένο, και μπαζωμένα εκτιμάται ότι είναι περί τα 550 χλμ. ρεμάτων και χειμάρρων στο Λεκανοπέδιο. Πέρασαν πολλά χρόνια από τότε που η Αθήνα έκανε την επιλογή της ως προς το δίλημμα «φυσικό ή τεχνητό στοιχείο». Γύρισε την πλάτη στο θαλάσσιο μέτωπο, γέμισε τα βουνά της με τσιμέντο, εξαφάνισε ποτάμια και ρέματα. Τις συνέπειες αυτής της επιλογής τις βιώνουμε όλοι: πλημμύρες τον χειμώνα, καύσωνες και πυρκαγιές το καλοκαίρι. Ωστόσο, το παιχνίδι δεν έχει ακόμα χαθεί.
Αυτό τουλάχιστον υποστηρίζουν οι ειδικοί που προτείνουν τις λύσεις εκείνες που θα ανακουφίσουν την πόλη από πληγές του παρελθόντος. Όπως ο κ. Βασίλης Ζώτος, πολεοδόμος-αρχιτέκτων, πρόεδρος του Συνδέσμου Αποφοίτων Βρετανικών Πανεπιστημίων, ο οποίος, επικεφαλής μιας ομάδας νέων επιστημόνων, κατέθεσε την πρώτη μελέτη για την ανάπλαση του Κηφισού, του πολύπαθου ποταμού της Αθήνας, που συμπυκνώνει στα μολυσμένα νερά του όλα τα δεινά των αττικών υδροφορέων.
AΠΟ ΤΟ 2007
Η μελέτη είχε ολοκληρωθεί σε πρώτη φάση το 2007 (είχε παρουσιαστεί από την «Κ»), σε μια προσπάθεια να γίνει ουσιαστικός διάλογος για το κατά πόσον είναι εφικτή η αποκατάσταση των μπαζωμένων ρεμάτων και ποταμών του Λεκανοπεδίου. Προέβλεπε, εν ολίγοις, την αποκατάσταση και ανάδειξη των παραμελημένων παραποτάμιων περιοχών, ανάλογα με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά τους, τη σύνδεση του ποταμού με το κατοικημένο περιβάλλον και την - στο μέτρο του εφικτού- αξιοποίηση του «εγκιβωτισμένου» τμήματος του Κηφισού «κάτω από τη λεωφόρο» με δημιουργία γεφυρών, πεζόδρομων κ.λπ.
Με άλλα λόγια, προέβλεπε τον «επανασχεδιασμό» του Κηφισού σε ένα ποτάμι που δεν χωρίζει, αλλά ενώνει. Η αξιοποίηση του έργου των μελετητών θα παρέδιδε τον Κηφισό πίσω στους Αθηναίους.
ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝ
Δύο χρόνια πέρασαν από τότε, χρόνος ικανός για δράση αλλά...
- Αλήθεια, τι έχει προχωρήσει από όλα αυτά;
- Φοβάμαι, τίποτα... Αλλά μη ρωτάτε εμένα, ρωτήστε τους αρμοδίους. Η μελέτη έχει προκαλέσει διεθνές ενδιαφέρον, μας έχουν προσεγγίσει δεκάδες επιστήμονες από το εξωτερικό, έχουν ενδιαφερθεί φορείς, οργανισμοί, οργανώσεις και πανεπιστήμια απ' όλο τον κόσμο. Μου έγραψε ακόμα και ο υπεύθυνος ενός αντίστοιχου έργου που έγινε πριν από χρόνια στη Σεούλ (σ.σ.: πρόκειται για την ανάπλαση του ποταμού Τσεονγκιτσούν που είχε καλυφθεί με τη βιομηχανοποίηση της περιοχής στις αρχές του 1970 και σήμερα αποτελεί «οπτικό θαύμα», όπως μας διαβεβαιώνει ο κ. Ζώτος). Ο μόνος που δεν έχει δείξει το παραμικρό ενδιαφέρον είναι το ΥΠΕΧΩΔΕ! Ρωτήστε, λοιπόν, αυτούς το γιατί.
ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΙΚΟ ΠΑΡΚΟ
Αυτό, πάντως, δεν έχει πτοήσει κατ' ελάχιστον τη μελετητική ομάδα, που συνεχίζει την εργασία της για την ανάπλαση του Κηφισού. «Τώρα προχωράμε στην εκπόνηση μελέτης περιβαλλοντικών επιπτώσεων για τη μεταμόρφωση του Κηφισού σ' ένα επίμηκες μητροπολιτικό πάρκο για όλη την Αττική», εξηγεί ο κ. Ζώτος. «Αν γίνουν οι παρεμβάσεις που προτείνουμε, θα δημιουργηθεί ένας βιοκλιματικός διάδρομος που θα διασχίζει την Αθήνα, ο οποίος μπορεί να μειώνει τη θερμοκρασία στις γύρω περιοχές το καλοκαίρι, κατά 2 βαθμούς Κελσίου!

17 Aug 2009

Άλλοι επιστήμονες, όπως ο κ. Γιαν. Πολύζος από το ΕΜΠ, είναι ακόμα πιο αισιόδοξοι: κάνουν λόγο για μείωση της θερμοκρασίας έως και 5 βαθμούς Κελσίου».
Στη νέα φάση της, η μελέτη προβλέπει πρόγραμμα φυτεύσεων κατά μήκος του ποταμού, υποδομές διαχείρισης του νερού με ειδικά ψεκαστικά συστήματα, εγκατάσταση φωτοβολταϊκών σε επιλεγμένα σημεία κ.ά. «Η κατεύθυνση του ποταμού, που είναι βορειοανατολική, βοηθά πολύ τον συγκεκριμένο σκοπό, λόγω των ανέμων. Ένα τέτοιο έργο θα έδινε πραγματική ανάσα δροσιάς στην Αθήνα».
ΓΙΑ ΤΟΝ ΙΛΙΣΟ
Αντίστοιχες μελέτες προχωρούν, με πρωτοβουλία επιστημονικών ομάδων, και για άλλα «χαμένα» ποτάμια της Αττικής. Ήδη, στο πλαίσιο μελέτης για τη δημιουργία μητροπολιτικού πάρκου στο Γουδί, ο καθηγητής Πολεοδομίας και Αρχιτεκτονικής, αντιπρύτανης του ΕΜΠ κ. Γιάννης Πολύζος έχει προτείνει την ανάδειξη της κοίτης του Ιλισού, με στόχο την ενίσχυση του υγρού στοιχείου. Η ίδια ομάδα μελετά παρεμβάσεις στην υδάτινη διαδρομή από το Γουδί ώς τον Άγιο Ιωάννη τον Θεολόγο κατά μήκος του ρέματος του Ιλισού, σε αυτή κατά μήκος του ρέματος της Πικροδάφνης που διαρρέει τέσσερις δήμους, καθώς και κατά μήκος του «ανοιχτού» τμήματος του Ιλισού, από την Καλλιθέα έως την παραλία.
Ιλισός, Ηριδανός, Λυκόρεμα, Βουρλοπόταμος, Βοϊδοπνίχτης, Κυκλοβόρος, Διαβολόρεμα κ.λπ. Σχεδόν κάτω από κάθε δρόμο της Αθήνας, κάθε γειτονιά, κρύβονται ποταμοί, χείμαρροι, παραπόταμοι και ρέματα. Η τελευταία εκτίμηση από το ΙΓΜΕ (Ινστιτούτο Γεωλογικών Μεταλλευτικών Ερευνών) έκανε λόγο για 550 χιλιόμετρα μπαζωμένων ρεμάτων και χειμάρρων στο Λεκανοπέδιο, στο πλαίσιο της ελληνικής «πρωτοβουλίας» να καλύπτονται τα ποτάμια υπέρ της ανάπτυξης οδικών αρτηριών («ανάλογα έργα βλέπεις μόνο σε υπανάπτυκτες χώρες του κόσμου», τονίζει ο κ. Ζώτος). Αποτέλεσμα είναι το 80% των νερών της βροχής να καταλήγει σήμερα στη θάλασσα και όχι στο έδαφος και η Αθήνα να χάνει τις ευεργετικές ιδιότητες του υγρού στοιχείου. Όπως λένε οι επιστήμονες, εάν αξιοποιούσαμε τα θαμμένα αυτά ρέματα, εάν τα αναδεικνύαμε, επαναφέροντάς τα στην επιφάνεια, θα είχαμε να κάνουμε με μια διαφορετική Αθήνα. Φανταστείτε γιγάντια κλιματιστικά μηχανήματα τοποθετημένα σε στρατηγικά σημεία της πόλης…
Όλα αυτά όμως φαίνεται να μη συμβαδίζουν με την επικρατούσα νοοτροπία σε σχέση με το φυσικό στοιχείο. Οπως λέει ο κ. Ζώτος, «δυστυχώς, ο Έλληνας δείχνει να μην αγαπά τον δημόσιο χώρο και γι' αυτό δεν τον ενδιαφέρει εάν θα αξιοποιηθεί. Το βλέπουμε καθημερινά. Βλέπεις τους οδηγούς να ανοίγουν το παράθυρο και να αδειάζουν το τασάκι. Είναι η αντίληψη ότι ο δρόμος δεν είναι δικός μας». Χαρακτηριστικό ήταν ένα περιστατικό που έλαβε χώρα κατά την παρουσίαση της μελέτης για την ανάπλαση του Κηφισού πριν από λίγο καιρό. «Αφού τελείωσα, σηκώνεται ένας και μου λέει: «Ωραία όλα αυτά, αλλά καφετέριες θα έχει;»».

http://neoskosmos.com/news/el/node/2768

Εγκαταστάσεις φωτοβολταϊκών ανάμεσα σε αμπελώνες και ελαιώνες..

2011-11-18T19:34:00.001+02:00

Φωτογραφία: Kρήτη, Νομός Ηρακλείου, Ιούλιος 2010:

Εγκαταστάσεις φωτοβολταϊκών ανάμεσα σε αμπελώνες καιελαιώνες..

Αν αυτή είναι η σημερινή πραγματικότητα, φανταστείτε πώςθα είναι η επόμενη μέρα από την επέλαση των "επενδυτών" (Γερμανώνκ.ά) του ενεργειακού προγράμματος "Helios"

στα βουνά και τα λαγκάδια της χώρας μας, καθώς και σεοτιδήποτε έμεινε αδόμητο μέχρι σήμερα...

...ή, εκεί που φύτρωνε φλισκούνι κι άγρια μέντα...

...τώρα δημάρχοι παζαρεύουν την εξαγωγή "ανανεώσιμωνπηγών ενέργειας"

στα καταναλωτικά κέντρα της κεντρικής και βόρειαςΕυρώπης...

...για μια χούφτα "ευρώ"...

Δεν είναι κρίμα;

Οι μεγαλύτερες πλημμύρες του Νοεμβρίου

2011-11-07T22:52:00.001+02:00

Οι μεγαλύτερες πλημμύρες του Νοεμβρίου

Δημοσίευση:01 Νοεμβρίου 2011 14:19

Print Email Text

Αν και φέτος μπήκε με καλοκαιρία, ο ενδέκατος μήνας είναι ένας από τους πιο βροχερούς του χρόνου. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι το Νοέμβριο έχουν καταγραφεί οι μεγαλύτερες πλημμύρες στην περιοχή της Αττικής-και όχι μόνο. Διαβάστε περισσότερα και δείτε φωτογραφίες από το αρχείο του Καιρού.

2 Σχόλια|Σχολιάστε

Από την Αλεξία Καλογεροπούλου

Το λεκανοπέδιο της Αττικής έχει ένα αρκετά μεγάλο ιστορικό πλημμυρών. Διαβάστε ποιες ήταν μερικές από τις μεγαλύτερες πλημμύρες που σημειώθηκαν στην Αττική από το 1895, όπως καταγράφονται στην εργασία του Ιωάννη Φλώρου, που πραγματοποιήθηκε το 2009, στο πλαίσιο μεταπτυχιακού προγράμματος του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου.

-14 Νοεμβρίου 1895: Μετά από ισχυρή καταιγίδα, διάρκειας 12 ωρών, πλημμύρισε η περιοχή του Αγίου Παντελεήμονα, ενώ ο Κηφισός, σε όλο το μήκος του, κατέστη επικίνδυνος. Σύμφωνα με μαρτυρίες, αρκετοί δρόμοι καταστράφηκαν και άλλοι αποκλείστηκαν. Πλημμύρισαν σπίτια, έπεσαν γέφυρες και διακόπηκε η συγκοινωνία, ενώ 21 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους.

Εκτός από την Αθήνα, η καταιγίδα έπληξε και τον Πειραιά. Η συγκοινωνία Αθηνών - Πειραιώς διακόπηκε, 450 σπίτια κατέπεσαν και τα θύματα έφθασαν τα 40. Για δυο μέρες η πόλη φωτιζόταν από τα ηλεκτρικά των πλοίων.

-18 Νοεμβρίου 1889: Κατά τη νεροποντή που είναι γνωστή ως "βροχή του Αγίου Φιλίππου", η οποία είχε ημερήσιο ύψος 150,2 mm, κατέρρευσαν 400 σπίτια, με αποτέλεσμα να μείνουν άστεγες περισσότερες από 500 οικογένειες, ενώ 4.000 σπίτια πλημμύρισαν.

-23 Νοεμβρίου 1925: Οκτώ θύματα και 127 κατεστραμμένα σπίτια άφησε πίσω της η τετράωρη καταιγίδα, που στον Πειραιά ήταν τόσο έντονη που έφτανε τα επίπεδα της θύελλας.

-22 Νοεμβρίου 1934: Μια συνεχής βροχόπτωση 5 ωρών προκάλεσε καταστροφές σε σπίτια στην Κυψέλη, τη Νέα Ιωνία και τη Νέα Φιλαδέλφεια, ενώ διακόπηκε η ηλεκτροδότηση και η συγκοινωνία. Στο Νέο Φάληρο το νερό έφτασε το ένα μέτρο και στο Μοσχάτο τα δύο μέτρα. Λόγω της τεράστιας πίεσης των νερών έπεσε η γέφυρα των εκβολών του Κηφισού. Συνολικά υπήρξαν 6 θύματα.

-6 Νοεμβρίου 1961: Καταγράφηκε η μεγαλύτερη καταστροφή στην Αττική με χαλαζόπτωση μεγέθους καρυδιού επί δέκα συνεχόμενες ώρες. Τα καιρικά φαινόμενα ήταν εξαιρετικά έντονα και προκάλεσαν ανυπολόγιστες καταστροφές που θα μπορούσαν να συγκριθούν με αυτές ενός τυφώνα, καθώς σημειώθηκαν και καταστροφές του εδάφους. Σαράντα τέσσερις άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους, 300 τραυματίστηκαν και 3.700 άνθρωποι έμειναν άστεγοι, καθώς πλημμύρισαν περισσότερα από 4.000 σπίτια.

Οι έντονες και ακατάπαυστες βροχές οδήγησαν στην υπερχείλιση του Κηφισού. Χείμαρροι νερού που προέρχονταν από την Πάρνηθα έπιασαν τον κόσμο κυριολεκτικά στον ύπνο, αφού η πανίσχυρη νεροποντή ξέσπασε στις 11:30 το βράδυ και μέσα σε μια ώρα μετατράπηκε σε θύελλα που ισοπέδωσε τα πάντα στο πέρασμά της. Το νερό έφτασε σε ύψος τα δύο μέτρα στην Πειραιώς, ενώ το μεγαλύτερο μέρος της πρωτεύουσας είχε μετατραπεί σε λιμνοθάλασσα.

-2 Νοεμβρίου 1977: Η δεύτερη μεγαλύτερη θεομηνία όλων των εποχών, που κράτησε μιάμιση ώρα και έπληξε πολλές περιοχές του λεκανοπεδίου. Ενδεικτικό της κατάστασης είναι το γεγονός ότι το Αιγάλεω και το Μοσχάτο κηρύχθηκαν σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης. Συνολικά πλημμύρισαν 1.924 υπόγεια, παρασύρθηκαν 172 αυτοκίνητα και καταστράφηκε το 15% των δρόμων. Ο αριθμός των θυμάτων έφτασε τα 37.

Δυστυχώς, πολλά χρόνια μετά τις καταστροφικές πλημμύρες, η Πρωτεύουσα εξακολουθεί να μην είναι οχυρωμένη απέναντι σε ενδεχόμενες πλημμύρες.

Πηγές: Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, kifi-sos.blogspot.com, Αρχείο ΕΡΤ

http://www.deltiokairou.gr/news/oi-megaluteres-plhmmures-toy-noemvrioy.1434468.html

Κατάχωση ευρημάτων:Τμήμα των Μακρών Τειχών κάτω από τις ράγες

2011-10-20T00:03:00.000+03:00

Σε πιλοτές, σε ακάλυπτους χώρους ακινήτων, στον Ταύρο, στην Καλλιθέα, στο Μοσχάτο, στο νέο Φάληρο και σε 30 συνολικά...

Κατάχωση ευρημάτων:Τμήμα των Μακρών Τειχών κάτω από τις ράγες

Παρασκευή, 26 Φεβρουαρίου 2010

Σε πιλοτές, σε ακάλυπτους χώρους ακινήτων, στον Ταύρο, στην Καλλιθέα, στο Μοσχάτο, στο νέο Φάληρο και σε 30 συνολικά σημεία έχουν έρθει στο φως τμήματα των Μακρών Τειχών. Ορισμένα τμήματα είναι μάλιστα ορατά και επισκέψιμα. Σε αυτά έρχεται να προστεθεί άλλο ένα, στο μέσον της απόστασης των σταθμών Καλλιθέας–Μοσχάτου του ΗΣΑΠ (το τμήμα Πειραιάς-Καλλιθέα θα παραμείνει κλειστό μέχρι την 1η Απριλίου). Πρόσφατα, οι εργασίες αναβάθμισης της γραμμής του ΗΣΑΠ αποκάλυψαν δύο ακόμα τμήματα των Μακρών Τειχών, από το Νότιο Σκέλος τους, στο Φάληρο και το Μοσχάτο. Σύμφωνα με το υπουργείο Πολιτισμού, «φαίνεται ότι το τμήμα του τείχους που αποκαλύφθηκε στο Μοσχάτο χρονολογείται στην εποχή του Κόνωνος (394 π.Χ.), όταν ανακατασκευάζονται τα Μακρά Τείχη». Ενώ για το τμήμα του Φαλήρου, το ΥΠΠΟΤ προσθέτει ότι «ενδεχομένως ανήκει στην πρώτη κατασκευαστική φάση του Νότιου Σκέλους των Μακρών Τειχών που ανάγεται στην εποχή του Περικλέους».

Τα ευρήματα δεν είναι εφικτό να διατηρηθούν, καθώς βρίσκονται ακριβώς κάτω από το σημείο που περνούν οι ράγες και νέα χάραξη της γραμμής του τρένου δεν είναι δυνατόν να πραγματοποιηθεί. Ετσι, το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο αποφάσισε την κατάχωση των ευρημάτων στο Φάληρο, ενώ διαφορετική είναι η περίπτωση του Μοσχάτου. Και εκεί θα καταχωθούν όσες αρχαιότητες βρίσκονται κάτω από τις ράγες. Τα υπόλοιπα ευρήματα (λίθινη κλίμακα, πυλίδα), που βρίσκονται εκτός της τροχιάς του τρένου, θα αναδειχθούν σε συνδυασμό με όσα έρθουν στο φως από την ανασκαφή που πρόκειται να πραγματοποιηθεί στο γειτονικό πεζόδρομο της οδού Θεσσαλονίκης (με τη στήριξη του Δήμου Μοσχάτου που παραχωρεί το δρόμο). Οι αρχαιολόγοι αισιοδοξούν ότι θα φέρουν στο φως έναν Πύργο των Μακρών Τειχών.

Τα Μακρά Τείχη, μια ιδέα του Θεμιστοκλή για τη θωράκιση της πόλης, χτίστηκαν τον 5ο αιώνα π.Χ. και ένωναν την αρχαία Αθήνα με τον Πειραιά. Σήμερα, από το Βόρειο Τείχος που κατασκεύασε ο Κίμων το 460 π.Χ. και βρίσκεται κάτω από την οδό Πειραιώς λίγα τμήματα έχουν αποκαλυφθεί. Από το Νότιο ή Ενδιάμεσο που κατασκεύασε ο Περικλής το 465 π.Χ., παράλληλα με το Βόρειο, υπάρχουν περισσότερα τμήματα που είναι ορατά.

http://www.e-typos.com/content.aspx?cid=2531&catid=5

Τα Μακρά Τείχη τα πάτησε το τρένο

2011-10-19T23:57:00.004+03:00

Τα Μακρά Τείχη τα πάτησε το τρένο

Ετσι θα λέμε ύστερα από χρόνια, όταν τα παιδιά μας θα μας ρωτούν πού είναι τα περίφημα Μακρά Τείχη, που βρέθηκαν σε πολύ καλή κατάσταση στο Νέο Φάληρο και στο Μοσχάτο.

Μέρος των ευρημάτων, που θα ξαναθαφτούν. «Για να 'χουν κάτι να βρουν και οι αρχαιολόγοι του μέλλοντος», κατά τη Λίνα Μενδώνη

Η τύχη τους, βέβαια, ήταν εξαρχής προδιαγεγραμμένη. Η Εφορεία Αρχαιοτήτων Πειραιά, όταν ειδοποιήθηκε από τους ΗΣΑΠ να πάει να σκάψει, ήξερε ότι δεν γινόταν νέα χάραξη της πορείας του τρένου, αλλά αντικατάσταση των παλαιών σιδηροτροχιών για την κυκλοφορία νέων, σύγχρονων τρένων. Γνώριζε ότι μετά την ανασκαφή να ξαναθαφτούν.

Ετσι, ο αγώνας που έδωσαν στο ΚΑΣ με τους εκπροσώπους των ΗΣΑΠ σχεδόν όλοι οι αρχαιολόγοι, ο αρχιτέκτονας Μαν. Κορρές και η Λίνα Μενδώνη, ήταν ουσιαστικά για να μείνει ορατή μόνο μια «φέτα» κατά μήκος του τείχους, όπου υπάρχει μια πυλίδα και ένα τμήμα πύργου -αναμένεται να αποκαλυφθεί στο σύνολό του όταν συνεχιστεί η ανασκαφή έξω από τις γραμμές του τρένου στην οδό Θεσσαλονίκης. Εκεί οι αρχαιολόγοι θέλουν να αποκαλύψουν το εξωτερικό τμήμα των Μακρών Τειχών (μέχρι τώρα έχουν βρει μόνο το εσωτερικό τους) που κτίστηκαν την εποχή του Κόνωνα για να γίνει ασφαλής η επικοινωνία και ο ανεφοδιασμός της Αθήνας από τον Πειραιά.

Η ανασκαφέας του χώρου Ντ. Καζά μέχρι το τέλος εκλιπαρούσε να της δοθεί η δυνατότητα να σκάψει άλλα 2 μέτρα κάτω από τις ήδη κατασκευασμένες νέες σιδηροτροχιές για να αποκαλύψει πλήρως μία αρχαία κατασκευή που μοιάζει με βάθρο. Τέτοια βάθρα και ιερά υπήρχαν πολλά σε επαφή με τα τείχη, σαν τα προσκυνητάρια που έχουμε σήμερα στα σταυροδρόμια.

Για να συνεχιστεί, όμως, σε εκείνο το σημείο η ανασκαφή έπρεπε να αφαιρεθεί η υποθεμελίωση των νέων σιδηροτροχιών, βάρους 20 τόνων, όπως είπαν οι άνθρωποι των ΗΣΑΠ, συνεκτιμώντας το επιπλέον κόστος και κυρίως την καθυστέρηση. Αλλιώς, τεχνικές λύσεις υπήρχαν αν το έργο δεν είχε ολοκληρωθεί στο ενδιάμεσο των σταθμών. Και εν πάση περιπτώσει, «ας αφήσουμε στους αρχαιολόγους του μέλλοντος να σκάψουν κάτι. Καταντάει ματαιόδοξο να θέλουμε όλα εμείς να τα αποκαλύψουμε», όπως έκλεισε το θέμα η γ.γ. του ΥΠΠΟΤ.

«Η ανάδειξη των Μακρών Τειχών έχει σημασία για μας», είπε, πάντως, ο εκπρόσωπος του Οργανισμού Αθήνας στο Συμβούλιο, κ. Δ. Μικρός. «Σχεδιάζουμε μάλιστα με το Νέο Ρυθμιστικό τη σύνδεσή τους με όσα τμήματα έχουν βρεθεί και αλλού, όπως και με την οδό Πειραιώς, που είναι επίσης ιστορικός δρόμος».

Αλλο ένα ευτύχημα είναι ότι ο Δήμος Μοσχάτου είχε στα σχέδιά του την πεζοδρόμηση της οδού Θεσσαλονίκης, γι' αυτό συμφωνεί με την επέκταση της ανασκαφής στον μελλοντικό πεζόδρομο και την ανάδειξη του αρχαίου μέσα σε έναν ωραίο περίπατο.

Ν. ΚΟΝΤΡΑΡΟΥ-ΡΑΣΣΙΑ

Έντυπη Έκδοση

Ελευθεροτυπία, Παρασκευή 26 Φεβρουαρίου 2010

Αποκάλυψη τμημάτων από το Νότιο Σκέλος των Μακρών Τειχών στο Μοσχάτο και το Νέο Φάληρο.

2011-10-19T23:56:00.000+03:00

Δελτία Τύπου Τετάρτη,19 Οκτωβρίου 2011

9/2/2010

Κατά τις εργασίες που πραγματοποιούνται στο πλαίσιο του έργου «Ανακαίνιση υποδομής- επιδομής γραμμών και ενίσχυση της σήραγγας από ΟΜΟΝΟΙΑ έως Μοναστηράκι της ΗΣΑΠ», αποκαλύφθηκαν εντυπωσιακά τμήματα από το Νότιο Σκέλος των Μακρών Τειχών στο Μοσχάτο και το Νέο Φάληρο αντίστοιχα.

Στην περιοχή του Μοσχάτου και συγκεκριμένα στο μέσον της απόστασης των σταθμών Καλλιθέας – Μοσχάτου αποκαλύφθηκε η εσωτερική (βόρεια) όψη του Νότιου Σκέλους των Μακρών Τειχών σε μήκος 38μ. και ύψος 2,07μ. που αντιστοιχεί σε τριμερή βαθμιδωτή κρηπίδα και σε μια σειρά ορθοστατών.

Για την κατασκευή του τείχους έχουν χρησιμοποιηθεί ασβεστολιθικές λιθόπλινθοι εξαιρετικής εργασίας και με επί μέρους λιθουργική διακόσμηση, οι οποίες χάρη στην τέλεια εφαρμογή τους προσδίδουν εξαιρετικό αισθητικό αποτέλεσμα στην όψη του τείχους.

Στο τμήμα αυτού του τείχους διαμορφώνεται μια επιμήκης λίθινη προβολή (μήκους 18,90μ. & πλάτους 1,41μ.) που διαθέτει στο ανατολικό της άκρο λίθινη κλίμακα από την οποία διατηρήθηκαν τρεις βαθμίδες. Η κλίμακα εξυπηρετούσε την πρόσβαση στον περίδρομο του τείχους.

Δυτικότερα, κοντά στο δυτικό άκρο της λίθινης κατασκευής, που αποτελεί εντελώς νέο στοιχείο για το συγκεκριμένο οχυρωματικό μνημείο, αποκαλύφθηκε πυλίδα. Σε επαφή με το τείχος αποκαλύφθηκε η αρχαία οδός που συνέδεε τη Διαμέσου Πύλη του Πειραιώς με το Άστυ.

Σύμφωνα με τα ανασκαφικά δεδομένα και την τοιχοδομία φαίνεται ότι το τμήμα του τείχους που αποκαλύφθηκε στο Μοσχάτο χρονολογείται στην εποχή του Κόνωνος (394 π.Χ.), όταν ανακατασκευάζονται τα Μακρά Τείχη.

Τμήμα του Νοτίου Σκέλους των Μακρών Τειχών αποκαλύφθηκε και στην περιοχή του Νέου Φαλήρου, στο πλαίσιο του ίδιου έργου της ανακαίνισης της σιδηροδρομικής γραμμής.

Ήρθε στο φως σε μήκος 34μ. με μέγιστο ορατό πλάτος 6,10μ. και σωζόμενο ύψος 1,39μ. που αντιστοιχεί στη θεμελίωση του μνημείου. Έχει κατασκευαστεί από μεγάλες ασβεστολιθικές πλίνθους που στο άνω σωζόμενο επίπεδο τους διαμορφώνουν μια εντυπωσιακά εκτεταμένη επίπεδη επιφάνεια.

Σε επαφή με την βόρεια (εσωτερική) όψη του τείχους αποκαλύφθηκε τμήμα της ίδιας αρχαίας οδού, που βρέθηκε στην περιοχή του Μοσχάτου, με τη διαφορά ότι στο τμήμα του Νέου Φαλήρου διατηρεί και μεταγενέστερο χρονολογικά οδόστρωμα.

Το μεγάλο πλάτος του τείχους που φαίνεται ότι συνεχίζει προς Νότο, ίσως παραπέμπει σε πύργο. Το τμήμα αυτό του τείχους ενδεχομένως ανήκει στην πρώτη κατασκευαστική φάση του Νότιου Σκέλους των Μακρών Τειχών που ανάγεται στην εποχή του Περικλέους.

ΑΝΑΣΚΑΦΗ ΗΣΑΠ ΜΟΣΧΑΤΟ

[ΤΟ ΒΗΜΑ] Τα Μακρά Τείχη «έπεσαν» στις γραμμές του τρένου

2011-10-19T23:41:00.002+03:00

Άνω: Τμήμα των Μακρών Τειχών που ήρθε στο φως στο Μοσχάτο. Στο σημείο αυτό υπάρχει μια μικρή πύλη για την είσοδο- έξοδο

Κάτω από τις γραμμές του τρένου, σε βάθος το πολύ δύο μέτρων, ήρθαν στο φως τα Μακρά Τείχη του Πειραιά, δύο τμήματά τους μάλιστα, μήκους περίπου 40 μέτρων το καθένα. Εντυπωσιακής κατασκευής και εξαιρετικής διατήρησης (ιδίως το ένα τμήμα), αποκαλύφθηκαν πριν από 20 ημέρες κατά τις εργασίες του ΗΣΑΠ για αντικατάσταση των σιδηροτροχιών του και ήδη ανασκάπτονται από αρχαιολόγους της ΚΣτ΄ Εφορείας Αρχαιοτήτων. Τα αρχαία εντοπίστηκαν στο τμήμα των γραμμών μεταξύ των σταθμών Καλλιθέας και Νέου Φαλήρου, παράλληλα και σε μικρή απόσταση από την οδό Πειραιώς. Και στις δύο περιπτώσεις εξάλλου πρόκειται για το εσωτερικό τείχος.

Στο πρώτο και καλύτερα διατηρημένο τμήμα, μεταξύ Καλλιθέας - Μοσχάτου, το τείχος σώζεται σε ύψος 1,80 μέτρων (έχουν αποκαλυφθεί επίσης η υποθεμελίωση και θεμελίωση στον φυσικό βράχο, καθώς και η ευθυντηρία) και είναι κατασκευασμένο από άριστα πελεκημένους δόμους με πλάτος περί τα 0,80 του μέτρου ο καθένας. Ενδιαφέρον εύρημα είναι η κλίμακα με τρία σκαλοπάτια και το κεφαλόσκαλο.

Δίπλα της αποκαλύφθηκε ένα άνοιγμα στο τείχος, πιθανότατα πυλίδα για την είσοδο και την έξοδο των ανθρώπων. Τέτοιες μικρές πύλες εξάλλου υπήρχαν ανά τακτά διαστήματα σε όλο το μήκος των τειχών.

Το πλάτος των Μακρών Τειχών σε αυτό το σημείο έχει αποκαλυφθεί σε πλάτος 3,5- 4 μέτρων, αλλά προφανώς η ανασκαφή θα σταματήσει εκεί, καθώς η συνέχεια της οχύρωσης «βγαίνει» εκτός των γραμμών του τρένου και βρίσκεται κάτω από το πεζοδρόμιο.

Σε απόσταση περίπου 500 μέτρων και στο ύψος της γέφυρας Θεσσαλονίκης έχει εντοπιστεί το δεύτερο τμήμα, το οποίο τέμνει ελαφρώς διαγώνια της γραμμές του τρένου.

Το τείχος εδώ έχει διαφορετική κατασκευή, αφού ανάμεσα στους δόμους υπάρχει «γέμισμα» από μικρές πέτρες. Ενα μικρό κτίριο ήρθε εξάλλου στο φως δίπλα του, καθώς και ένας εγχυτρισμός (ταφή βρέφους σε πίθο). Τέλος, στο ίδιο σημείο αποκαλύφθηκε και ένας αρχαίος μεν, αλλά μεταγενέστερος του τείχους δρόμος, ενώ έχει εντοπιστεί και ένα στρώμα καταστροφής. Το πώς και το πότε θα απαντηθεί από τη μελέτη των ευρημάτων. Τα νερά του Κηφισού πάντως που αναβλύζουν στο σημείο αυτό καθιστούν την ανασκαφή δύσκολη.

Κάτω: Η ανασκαφή συνεχίζεται στο τμήμα των Μακρών Τειχών προς το Νέο Φάληρο. Σε πρώτο πλάνο το τμήμα ενός μεταγενέστερου δρόμου

Σοβαρότερο είναι το πρόβλημα των αδημονούντων συνεργείων του ΗΣΑΠ που περιμένουν την ολοκλήρωση της ανασκαφής προκειμένου να προχωρήσουν στην αποκατάσταση των γραμμών και στην εκ νέου λειτουργία τους, καθώς η συγκοινωνία έχει διακοπεί με αποτέλεσμα την ταλαιπωρία του κοινού.

Και το τείχος; Το ζήτημα θα εξεταστεί από το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο, αλλά η μοίρα του φαίνεται να είναι προδιαγεγραμμένη: η κατάχωσή του κάτω από τις γραμμές, με συνέπεια ένα ακόμη σημαντικό αρχαίο έργο να είναι «εξαφανισμένο».

Τμήματα των Μακρών Τειχών έχουν εντοπιστεί εξάλλου και σε άλλα σημεία της ευρύτερης περιοχής, πάντοτε λόγω της κατασκευής σύγχρονων έργων, όπως της διευθέτησης της κοίτης του Κηφισού (εκεί ήρθε στο φως και τμήμα της αρχαίας γέφυρας του ποταμού), του ανισόπεδου κόμβου του Κηφισού στο Μοσχάτο, παλαιότερα κατά την κατασκευή της Πειραιώς, και αλλού. Σε κάθε περίπτωση όμως είναι είτε καταχωσμένα είτε απολύτως απαξιωμένα.

Κάτω: Στο συγκεκριμένο σημείο των Τειχών εντοπίστηκε κλίμακα με τρία σκαλοπάτια

Ταυτότητα

Τα Μακρά Τείχη άρχισαν να χτίζονται, σύμφωνα με τον Θουκυδίδη, το 457 π.Χ. με σκοπό να εξασφαλίζουν την απρόσκοπτη επικοινωνία της Αθήνας με το λιμάνι της, τον Πειραιά. Θεωρείται βέβαιο μάλιστα ότι την ανέγερσή τους είχε προτείνει ο Περικλής ακολουθώντας τα σχέδια του Θεμιστοκλή. Δύο παράλληλα σκέλη, το Βόρειο ή Εξωθεν και το Μέσον ή Φαληρικό, αποτελούσαν αυτό το αμυντικό έργο, το μήκος του οποίου ήταν 40 στάδια (7,3 χλμ.). Η απόσταση μεταξύ τους εξάλλου ήταν ένα στάδιο (184 μέτρα), δεδομένου ότι σε περιόδους εχθροπραξιών το εσωτερικό των τειχών χρησίμευε ως καταφύγιο των ανθρώπων της υπαίθρου, οι οποίοι μπορούσαν να ζουν εκεί για μεγάλο διάστημα.

Κατασκευαστής των Μακρών Τειχών ήταν ο Καλλικράτης και το κόστος τους αναφέρεται ότι ανήλθε συνολικά σε 6.000 τάλαντα, δηλαδή περί τα 36 εκατ. αρχαίες δραχμές. Αυτό το έργο πάντως συνετέλεσε στην ανάδειξη του Πειραιά ως μεγαλύτερου και ασφαλέστερου εμπορικού και οικονομικού κέντρου.

Εκτός αυτών των δύο, υπήρχε και το Νότιο, με κατεύθυνση από την Αθήνα προς το σημερινό Παλαιό Φάληρο, το οποίο όμως μετά τον Πελοποννησιακό Πόλεμο εγκαταλείφθηκε και κατέρρευσε. Ετσι, για την πορεία προς τον Πειραιά υπήρχαν δύο δρόμοι: ένας που περνούσε μέσα από τα τείχη, από τη Διαμέσου Πύλη, και ένας άλλος που ήταν εξωτερικός και διερχόταν από τις Αστικές Πύλες του Πειραιά.

ΑΗΣ Νέου Φαλήρου: Ανάπλαση στις όχθες του Κηφισού

2011-10-19T23:31:00.002+03:00

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΕΣ

2009-10

18 Απρίλιος, 2011

(245) ΑΗΣ Νέου Φαλήρου: Ανάπλαση στις όχθες του Κηφισού

Ο Ατμοηλεκτρικός Σταθμός του Νέου Φαλήρου, αποτελεί τον πρώτο Ατμοηλεκτρικό σταθμό στην Ελλάδα και ξεκίνησε τη λειτουργία του στην Αθήνα το 1903.

Φοιτητές : Κομνηνός Αριστόδημος, Κρεκουκιώτης Χαράλαμπος, Μαύρος Παναγιώτης

Επιβλέων Καθηγητής: Δημήτρης Παπαλεξόπουλος

Σύμβουλος: Νίκος Μπελαβίλας

Σχολή Αρχιτεκτόνων Μηχανικών ΕΜΠ

Ημερομηνία παρουσίασης: 15 Μαρτίου 2010

Ο Ατμοηλεκτρικός Σταθμός του Νέου Φαλήρου, αποτελεί τον πρώτο Ατμοηλεκτρικό σταθμό στην Ελλάδα και ξεκίνησε τη λειτουργία του στην Αθήνα το 1903. Βρίσκεται στη παρόχθια ζώνη του Κηφισού Ποταμού στο όριο μεταξύ Νέου Φαλήρου και Μοσχάτου. Μετά την οριστική διακοπή της λειτουργίας του το 1972, το μεγαλύτερο μέρος του συγκροτήματος χαρακτηρίστηκε ως βιομηχανικό μνημείο συμπεριλαμβανομένου του εξοπλισμού του, το 1986. Μόλις πρόσφατα πιστοποιήθηκε η πλήρης απαλλαγή του βιομηχανικού συγκροτήματος από τον αμίαντο, δίνοντας και πάλι τη δυνατότητα για την αποκατάσταση και επανάχρησή του. Η θέση του ΑΗΣ Νέου Φαλήρου στη συμβολή μητροπολιτικών δικτύων μεταφορών, σε συνδυασμό με τη διαθέσιμη ελεύθερη γη που βρίσκεται ακριβώς στη συμβολή των λεωφόρων Πειραιώς και Κηφισού, καθιστά τη τοποθεσία ιδανική για έναν εκτεταμένο αστικό σχέδιασμό.

Οι υφιστάμενες παράμετροι, όπως η ιστορικότητα του κτιρίου, ο κομβικός ρόλος του στην ιστορία του εξηλεκτρισμού της χώρας, η γειτνίασή του με τον υποβαθμισμένο Κηφισό ποταμό, η στρατηγική θέση της περιοχής μελέτης στον αστικό ιστό και τέλος το ασυνεχές του δομημένου περιβάλλοντος που πλαισιώνει το βιομηχανικό συγκρότημα, μας οδήγησε στη δημιουργία ενός Μουσείου Ενέργειας, εντός του διατηρητέου βιομηχανικού κελύφους, ενώ πυροδότησε και μια σειρά επεμβάσεων στον περιβάλλοντα χώρο του εργοστασίου. Οι τελευταίες στοχεύουν στην επανασύνδεση του ΑΗΣ με το σύγχρονο πλέον αστικό ιστό αλλά και στην αναβάθμιση μιας μεγάλης παρόχθιας ζώνης της πόλης η οποία παραγκωνίστηκε μετά τις κυκλοφοριακές ρυθμίσεις που επέφεραν τα μεγάλα ολυμπιακά έργα. Συνοψίζονται στην άρση του ορίου που ορίζουν σήμερα οι γραμμές του ΗΣΑΠ με την μετατροπή τους σε υπέργεια σιδηροδρομική διέλευση προκειμένου να επιτευχθεί η εκτόνωση του βιομηχανικού συγκροτήματος του ΑΗΣ προς τη λεωφόρο Πειραιώς αλλά και η δημιουργία ενός νέου σταθμού ΗΣΑΠ, δεδομένης της ανάγκης σύνδεσης του νέου υπερτοπικού πόλου με την μητροπολιτική Αθήνα.

Περαιτέρω παρεμβάσεις επιχειρούν να αποκαταστήσουν την επαφή της πόλης με το υδάτινο στοιχείο που απέκρυψε η υπερυψωμένη λεωφόρος και ταυτόχρονα να προσφέρουν έναν πυρήνα πρασίνου σε ένα πυκνοδομημένο κομμάτι της πόλης. Οι λειτουργίες που πλαισιώνουν αυτές τις μεγάλες αστικές χειρονομίες έρχονται να συνοδεύσουν τόσο λειτουργικά όσο και σημειολογικά την ιδέα του Μουσείου της Ενέργειας, δημιουργώντας ένα "Φόρουμ Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής". 'Ετσι, τη διαπλάτυνση του Κηφισού που προτείνουμε κατά μήκος του πάρκου έρχεται να "αγκαλιάσει" το Μουσείο Κηφισού και Υδάτινων πόρων, ενώ στο εσωτερικό αυτής της αγκαλιάς περιτοιχίζεται ο αρχαίος ναός της Κυβέλης, φιλοξενώντας εκθέματα για τη βιοποικιλότητα την οποία προσωποποιούσε η θεότητα που λατρευόταν σε αυτό τον χώρο κατά τους αρχαίους χρόνους. Τέλος, ήπιες και περιορισμένες εμπορικές δραστηριότητες στεγάζονται σε νέες κατασκευές με χαμηλές ενεργειακές απαιτήσεις, και σε συνδυασμό με τη δημιουργία υπόγειου χώρου στάθμευσης, αναλαμβάνουν το "πάντρεμα" του νέου πάρκου με το υφιστάμενο δομημένο περιβάλλον και ειδικότερα με το παλιό εργοστάσιο "Σάνιτας", γνωστό σήμερα και ως "Σχολείον" της Ειρήνης Παππά, που φιλοξενεί πολιτιστικές εκδηλώσεις και αποτελεί ήδη ισχυρό τοπόσημο της περιοχής.

Η ποικιλία των παραμέτρων που χαρακτηρίζουν τη περιοχή, σε συνδυασμό με την ιστορικότητά της και τη διαρκώς μεταβαλλόμενη μορφή της, με πρόσφατο παράδειγμα την ανασκαφή που έφερε στο φως μεγάλα τμήματα των αρχαίων "Μακρών Τειχών", δημιουργούν μια εκρηκτική δυναμική την οποία η πρόταση μελέτης επιχειρεί να τιθασεύσει και ταυτόχρονα να αναδείξει, απαντώντας σε σύγχρονα προβλήματα αστικού σχεδιασμού στην Αθήνα.

Διπλωματικές & Ερευνητικές Εργασίες - Το greekarchitects.gr, προτείνει μια θεματική ενότητα, στην οποία παρουσιάζονται πτυχιακές ή ερευνητικές εργασίες φοιτητών από σχολές πολυτεχνείων της Ελλάδας και του εξωτερικού. Οι ενδιαφερόμενοι /νες μπορούν να μας στείλουν την διπλωματική τους εργασία.

Κηφισός. Το απωθημένο ποτάμι. Του Πάνου Δραγώνα

2011-10-19T23:26:00.001+03:00

http://www.greekarchitects.gr/gr/republic-space/%CE%BA%CE%B7%CF%86%CE%B9%CF%83%CF%8C%CF%82-id2784
ΜΟΝΙΜΕΣ ΣΤΗΛΕΣ

RE:Public[space]

31 Ιανουάριος, 2010

Κηφισός

Το απωθημένο ποτάμι

Του Πάνου Δραγώνα

[Εικ. 1. Κηφισός, Μοσχάτο]

Τα χαμένα ρέματα της Αττικής

Εάν ανατρέξουμε σε παλιούς χάρτες της Αθήνας, θα διαπιστώσουμε ότι ένα από τα βασικότερα χαρακτηριστικά του φυσικού τοπίου της Αττικής ήταν τα ρέματα της. Μέχρι πριν από έναν αιώνα, η απορροή των βρόχινων υδάτων γινόταν διαμέσου ενός πυκνού δικτύου ρεμάτων που συνέδεε τους λόφους της Αττικής με τον Σαρωνικό. Το μεγαλύτερο μέρος των ρεμάτων αυτών είχε ως τελικό αποδέκτη τον Κηφισό, τον σημαντικότερο χείμαρρο της Αθήνας με πηγές στην Πεντέλη και την Πάρνηθα. Στην κοίτη του Κηφισού κατέληγε, μέχρι την οριστική διευθέτηση του, και ο Ιλισός, ο βασικός χείμαρρος της ανατολικής Αθήνας με πηγές στον Υμηττό και τα Τουρκοβούνια.

[Εικ. 2. Απόσπασμα από χάρτη της Αθήνας του J. A. Kaupert (1881).

Πηγή: E. Curtius, J. A. Kaupert, Karten von Attica (Tafeln), Berlin, 1881]

Το υδρογραφικό δίκτυο της Αττικής καταστράφηκε κατά τη διάρκεια ανοικοδόμησης της πόλης. Το μεγαλύτερο μέρος των μικρών ρεμάτων καταπατήθηκε και οικοδομήθηκε. Πολλά ρέματα χρησιμοποιήθηκαν ως ανοικτοί υπόνομοι, καθώς οι γρήγοροι ρυθμοί αστικοποίησης δεν επέτρεψαν την έγκαιρη κατασκευή αποχετευτικού δικτύου. Η μετατροπή των χειμάρρων σε αγωγούς ακαθάρτων προκάλεσε σοβαρά προβλήματα υγιεινής και δυσοσμίας, τα οποία έπεισαν την αθηναϊκή κοινωνία για την αναγκαιότητα της κάλυψης τους. Με τον τρόπο αυτό δημιουργήθηκε ένα μεγάλο μέρος του υπογείου δικτύου αποχέτευσης της πόλης. Ταυτόχρονα, η καλυμμένη επιφάνεια των χειμάρρων προσέφερε τον χώρο για τη δημιουργία νέων οδικών αξόνων, απαλλάσσοντας την αθηναϊκή κοινωνία από επώδυνες απαλλοτριώσεις. (1) Η επιβολή των δύο νέων αστικών δικτύων, της αποχέτευσης και της κυκλοφορίας, σε βάρος του φυσικού τοπίου οδήγησε στην καταστροφή των χειμάρρων της Αττικής. Το γεγονός αυτό επισημάνθηκε το 1954 από τον Δημήτρη Πικιώνη στη γνωστή ομιλία του με τίτλο "Γαίας ατίμωσις":
"Τι εκάνατε τον Ιλισό και τον Κηφισό, τα δύο αγιάσματα μου; Εβάλατε μέσα τους υπονόμους σας, ερίξατε τα νερά των εργοστασίων σας ... σε σας δεν απόμεινε παρ' η κατώτερη μορφή της σχέσης με τη Φύση, η εκμετάλλευση." (2)

[Εικ. 3. Γέφυρα επί του ρέματος του Κυκλοβόρου στη θέση της σημερινής πλατείας Μεταξουργείου, A. Loeffler, 1871. Πηγή: http://picasaweb.google.com/apoalo/1#5342733397456595074]

Καθ' όλη τη διάρκεια του 20ου αιώνα, η Αθήνα αντιμετωπίζει τους χείμαρρους είτε ως πρόβλημα, το οποίο επιλύεται με αντιπλημμυρικά έργα, είτε ως ευκαιρία για τη διάνοιξη νέων αυτοκινητοδρόμων. Στον χάρτη της σύγχρονης Αθήνας μπορούμε να διακρίνουμε την πορεία που ακολουθούσαν σημαντικοί χείμαρροι, όπως ο Ιλισός στην οδό Μιχαλακοπούλου ή ο Κυκλοβόρος στην οδό Μάρνη. Ακόμη και σήμερα, όμως, κάτω από την άσφαλτο των αθηναϊκών δρόμων κυλάει νερό, το οποίο κατευθύνεται από τους λόφους προς τον Σαρωνικό. Και δυστυχώς, ακόμη και σήμερα, η πόλη εξακολουθεί να καλύπτει τα ρέματα της ώστε να ανοίξει νέους δρόμους. Η κάλυψη του κεντρικού κλάδου του Κηφισού μέχρι το Φάληρο ολοκληρώθηκε μόλις το 2004 προκειμένου να διαμορφωθεί ο Ολυμπιακός δακτύλιος. Ενώ, ακόμη και στις μέρες μας, παραμένει αβέβαιη η τύχη του Προφήτη Δανιήλ, του μοναδικού ρέματος που έχει διασωθεί στο κέντρο της Αθήνας.

Η διακεκομμένη γραμμή του Κηφισού

Η διαδρομή κατά μήκος του Κηφισού, από το σημείο συμβολής των διαφορετικών ρυάκων της Πάρνηθας και της Πεντέλης έως τις εκβολές του Φαλήρου, μπορεί να παρομοιαστεί με ένα ταξίδι στον χρόνο. Η διαδρομή αυτή μπορεί να χωριστεί σε πέντε διαφορετικές περιοχές, αναλόγως της μορφής που λαμβάνει η κοίτη και της σχέσης με το ευρύτερο φυσικό ή αστικό περιβάλλον. (3) Σε καθεμία από αυτές τις περιοχές συναντούμε χαρακτηριστικά στοιχεία από τα διαφορετικά στάδια υποβάθμισης των αθηναϊκών ρεμάτων:

Ο χρόνος μοιάζει να έχει σταματήσει στο βόριο τμήμα του Κηφισού, ανάμεσα στις πηγές της Πάρνηθας και της Πεντέλης, και την οδό Τατοϊου. Η γενική εικόνα του τοπίου παρουσιάζει ομοιότητα με τις γκραβούρες που απεικονίζουν την Αθήνα του 18ου και 19ου αιώνα. Στη συγκεκριμένη περιοχή, ο Κηφισός διατηρεί τη φυσική μορφή του. Τα όρια μεταξύ φύσης και πόλης είναι διακριτά, η στάθμη του νερού είναι υψηλή και η περιοχή χαρακτηρίζεται από πλούσια βλάστηση.

[Εικ. 4. Κηφισός, Νέα Κηφισιά. Πηγή: http://picasaweb.google.com/apoalo/1#5342733785976977362]

Τα ίχνη σύγκρουσης του φυσικού τοπίου με την αυθαίρετη δόμηση χαρακτηρίζουν την περιοχή από την οδό Τατοΐου μέχρι τον Κόκκινο Μύλο. Η κοίτη του χειμάρρου είναι γενικά δυσπρόσιτη και χαρακτηρίζεται από πυκνές εναλλαγές τμημάτων όπου διατηρείται η φυσική κοίτη με αποσπασματικές διευθετήσεις. Σε πολλά σημεία ξεπροβάλλουν αυθαίρετα κτίσματα και βιομηχανίες ενώ παρουσιάζονται και προβλήματα ρύπανσης αλλά και παράνομης αποκομιδής μπαζών.

Στην περιοχή από τον Κόκκινο Μύλο μέχρι τις Τρεις Γέφυρες, ο Κηφισός κυλάει παράλληλα με την εθνική οδό μέσα σε έναν ανοιχτό οχετό που δεν επιτρέπει την ανάπτυξη παρόχθιας βλάστησης. Από το σημείο αυτό και μετά, ο Κηφισός παύει να αποτελεί φυσικό στοιχείο και μετατρέπεται σε υδραυλικό έργο. Η εικόνα του διευθετημένου χειμάρρου παρουσιάζει σημάδια εγκατάλειψης και υποβάθμισης. Η μόλυνση και η δυσοσμία προκαλούν τη δυσαρέσκεια των κατοίκων και δημιουργούν συνθήκες παρόμοιες με αυτές που οδήγησαν στην κάλυψη των ρεμάτων στα μέσα του περασμένου αιώνα.

Στην περιοχή από τις Τρεις Γέφυρες μέχρι τον Άγιο Ιωάννη Ρέντη, ο Κηφισός εξαφανίζεται κάτω από το οδόστρωμα της ομώνυμης λεωφόρου. Το φυσικό υδρογραφικό δίκτυο του Αττικού τοπίου έχει πλέον καταστραφεί και τη θέση του καταλαμβάνει το νέο αποχετευτικό και κυκλοφοριακό δίκτυο της πόλης.

Ο Κηφισός εμφανίζεται στην επιφάνεια μετά τον Άγιο Ιωάννη Ρέντη. Για ένα μικρό μήκος, η διευθετημένη κοίτη παραμένει ακάλυπτη προτού σκεπαστεί από τον νέο υπερυψωμένο αυτοκινητόδρομο. Η κλίμακα του έργου προκαλεί δέος στους διερχόμενους από τις εναέριες πεζογέφυρες. Ακόμη, όμως, πιο αλλόκοτη είναι η αίσθηση του χώρου κάτω από τον αυτοκινητόδρομο. Η εμπειρία του τεράστιου ημιυπαίθριου οχετού με τα στάσιμα νερά και τα γκράφιτι στους τοίχους εκφράζει με τον πλέον δραματικό τρόπο την παράλογη μάχη που έδωσε η Αθήνα του 2004 απέναντι στα στοιχεία του φυσικού τοπίου.

[Εικ. 5. Κηφισός, Άγ. Ιωάννης Ρέντης]

Ο Κηφισός αποτελεί μια διακεκομμένη γραμμή στον χάρτη της Αθήνας. Η κοίτη του αλλάζει μορφή αναλόγως της περιοχής στην οποία βρίσκεται. Αλλού είναι καλυμμένη, αλλού υπόγεια, αλλού διευθετημένη, και μόνο στο βορειότερο τμήμα της διατηρεί τα φυσικά χαρακτηριστικά της. Ο Κηφισός σε κανένα σημείο του δεν συμμετέχει θετικά στη ζωή της πόλης. Αντιμετωπίζεται είτε ως προβληματική κυκλοφοριακή αρτηρία, είτε ως απειλή πλημμύρας, είτε ως πολεοδομικό όριο ανάμεσα στην ανατολική και τη δυτική Αθήνα. Στη συνείδηση της πόλης, ο Κηφισός καταγράφεται ως ένα απωθημένο στοιχείο, ως ένα πρόβλημα που συνεχώς περιορίζεται μέχρις ότου, τελικά, εξαλειφθεί.

Η ανάδυση των αθηναϊκών ρεμάτων

Κατά τη διάρκεια των δύο τελευταίων δεκαετιών, οι ρυθμοί ανοικοδόμησης της Αθήνας έχουν ανακοπεί. Η κοινή γνώμη δείχνει πλέον ενδιαφέρον για την εξέταση των συλλογικών, περιβαλλοντικών και λειτουργικών, προβλημάτων μιας πόλης που αναπτύχθηκε με βάση ιδιωτικές ανάγκες και συμφέροντα. Για πρώτη φορά στην Αθήνα αρχίζει να αναπτύσσεται αρχική συνείδηση. Την ίδια στιγμή, η γενικότερη οικολογική ευαισθητοποίηση εντείνει το ενδιαφέρον για τα προβλήματα του φυσικού περιβάλλοντος. Δεν είναι λοιπόν τυχαίο ότι, στο διάστημα αυτό, ο Κηφισός έρχεται για πρώτη φορά στην επικαιρότητα όχι ως πρόβλημα αλλά ως ευκαιρία για το μέλλον της πόλης.

Το 1994 θεσπίζεται ειδικό διάταγμα προστασίας του Κηφισού ενώ το 2002 συστήνεται ο Φορέας Διαχείρισης και Ανάπλασης του ποταμού.(4) Σε όλη τη διάρκεια της περασμένης δεκαετίας ο τύπος, μέσα από πολυάριθμες δημοσιεύσεις της εφημερίδας Καθημερινή, αναδεικνύει το ζήτημα της υποβάθμισης του φυσικού περιβάλλοντος του Κηφισού.(5) Την ίδια περίοδο δημιουργούνται οι πρώτες κινήσεις κατοίκων της Αθήνας για την προστασία των ελεύθερων χώρων και του φυσικού περιβάλλοντος. Η Κίνηση Πολιτών Κηφι-SOS δραστηριοποιείται από το 1994 και αποτελεί μια από τις παλαιότερες αθηναϊκές ομάδες πρωτοβουλίας.(6) Η συνειδητοποίηση της ιδιαίτερης σημασίας του Κηφισού αλλά και των υπόλοιπων αθηναϊκών ρεμάτων γίνεται πλέον αντιληπτή και μέσα από τις πολυάριθμες δημοσιεύσεις προτάσεων ανάπλασης στον τύπο, τα free-press και τα ιστολόγια της πόλης. Οι δυνατότητες ανάπλασης του Κηφισού γίνονται αντικείμενο επιστημονικής έρευνας(7) αλλά και θέμα διπλωματικών εργασιών σπουδαστών αρχιτεκτονικής.(8)

Η δημόσια συζήτηση για τον Κηφισό και τα χαμένα ρέματα της πόλης έχει ιδιαίτερη βαρύτητα. Πέρα από την αξία των ενεργειών που αποσκοπούν στην προστασία του ποταμού, την περιφρούρηση και τον καθαρισμό του, πρέπει να επισημανθεί και η σημασία της διαμόρφωσης μιας νέας φαντασιακής σχέσης με την πόλη. Η σχέση αυτή ανιχνεύει, άλλοτε με πραγματιστική και άλλοτε με ουτοπική διάθεση, τις δυνατότητες αποκατάστασης των αθηναϊκών ρεμάτων. Η φαντασιακή αναφορά στα χαμένα ρέματα της πόλης επηρεάζει την αστική συνείδηση των πολιτών και δημιουργεί τις προϋποθέσεις για την υιοθέτηση ενός διαφορετικού μοντέλου ανάπτυξης της Αθήνας στον 21ο αιώνα.

[Εικ. 6. Μαρίνα Συμεωνίδου, Μητροπολιτικό πάρκο Κηφισού,

Διπλωματική εργασία στο Πανεπιστήμιο Πατρών, Νοέμβριος 2009.]

Νέοι αστικοί χείμαρροι

Εάν ανατρέξουμε στην πρόσφατη διεθνή εμπειρία, θα ανακαλύψουμε ότι αυτό που στην Αθήνα χαρακτηρίζεται ακόμη ως "φαντασιακό" αποτελεί διαμορφωμένη πραγματικότητα για πολλές πόλεις του κόσμου.

Η διεθνής τάση αποκατάστασης των χαμένων ρεμάτων έχει τις ρίζες της σε μικρές αμερικανικές πόλεις. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το Strawberry Creek, ένα μικρό ρέμα στο Berkeley, το οποίο αποκαλύφθηκε μετά από πρωτοβουλία των ίδιων των κατοίκων. Οι τοπικές αρχές πείστηκαν για την ανάγκη αποκατάστασης του ρέματος από τις επιτροπές πρωτοβουλίας των κατοίκων.(9) Η διαμόρφωση του ολοκληρώθηκε από εθελοντές κατοίκους, ενώ η συντήρηση και ο καθαρισμός του επιτυγχάνεται με τη συμμετοχή των σχολείων της περιοχής. Η συγκεκριμένη τάση αναφέρεται στην διεθνή βιβλιογή ρεμάτων που είναι εγκιβωτισμένοι σε οχετούς ή υπόγειες σωλήνες.

[Εικ. 7. Cheonggyecheon, Σεούλ.

Πηγή: http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/f/f9/Seoul_Cheonggyecheon_river.jpg]

Το πιο διάσημο παράδειγμα καλυμμένου χειμάρρου που "ξαναείδε το φως της ημέρας" βρίσκεται στη Σεούλ. Η ιστορία εδώ παρουσιάζει αρκετά κοινά σημεία με αυτήν της Αθήνας. Ο Cheonggyecheon διέσχιζε το κέντρο της πόλης μέχρι τις αρχές του 20ου αιώνα. Κάποια στιγμή η πόλη αντιμετώπισε σοβαρά προβλήματα από πλημμύρες, ενώ με την αύξηση του πληθυσμού τα νερά του χειμάρρου άρχισαν να μολύνονται. Όπως και στον Κηφισό, τα προβλήματα αντιμετωπίστηκαν με μια σειρά αντιπλημμυρικών έργων που οδήγησαν στην κάλυψη του χειμάρρου και την κατασκευή ενός αυτοκινητόδρομου ταχείας κυκλοφορίας στην επιφάνεια του. Οι πρώτες συζητήσεις για την πιθανότητα αποκατάστασης του χειμάρρου ξεκίνησαν στη Σεούλ τη δεκαετία του 1970. Οι συνθήκες ωρίμασαν μετά το 2000, όταν η τοπική κυβέρνηση έκρινε πως το έργο μπορεί να συμβάλει στην ανανέωση της ταυτότητας της πόλης και την οικονομική ανάπτυξη της. Ο υπερυψωμένος αυτοκινητόδρομος κατεδαφίστηκε το 2005 και έδωσε τη θέση του σε ένα υδάτινο γραμμικό πάρκο διατρέχει το κέντρο της Σεούλ. Σήμερα η περιοχή αποτελεί ένα δημοφιλές επιχειρηματικό κέντρο αλλά και έναν από τους κύριους τουριστικούς προορισμούς της χώρας.(10)

[Εικ. 8. Cheonggyecheon, Σεούλ. Πηγή: http://www.flickr.com/photos/dolci/4132902614/sizes/o/]

Ένα τελευταίο ενδιαφέρον παράδειγμα αφορά στην ανάπλαση των ανοιχτών οχετών της Σιγκαπούρης, μιας πόλης που αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα λειψυδρίας. Το πρόγραμμα ανασυγκρότησης του υδάτινου δικτύου της Σιγκαπούρης έχει τρεις βασικές αρχές: Αρχικά περιλαμβάνει ένα συνολικό σύστημα διαχείρισης, καθαρισμού και ανακύκλωσης του βρόχινου νερού. Η διαδικασία αυτή ξεκινάει από τα δώματα των πύργων της πόλης και ολοκληρώνεται σε ένα δίκτυο από βιοτόπους κατά μήκος των καναλιών της. Το δεύτερο βήμα αφορά στην ανάπλαση της κοίτης των ανοιχτών οχετών. Τα μπετονένια τοιχώματα των καναλιών αντικαθίστανται από νέα φυτεμένα πρανή τα οποία αποκαθιστούν το φυσικό τοπίο. Τέλος, όπου δεν υπάρχει επαρκής χώρος για την αποκατάσταση των πρανών, προτείνεται η δημιουργία περιπάτων μέσα στα κανάλια και η ενίσχυση των φυτεύσεων παράλληλα με την κοίτη. (11)

[Εικ. 9. Atelier Dreiseitl, Rochor Canal, Σιγκαπούρη. Πηγή: Topos 59, p.29.]

Μητροπολιτικό πάρκο Κηφισού;

Θα ήταν άραγε εφικτό να φανταστούμε τη δημιουργία ενός Μητροπολιτικού πάρκου στον Κηφισό, από το Φάληρο μέχρι την Πάρνηθα; Θα ήταν άραγε εφικτό να φανταστούμε τμήματα του Ιλισού, του Ηριδανού ή του Κυκλοβόρου να αναδύονται στην επιφάνεια της Αθήνας;

Η διεθνής εμπειρία δείχνει ότι τα οφέλη που αποκόμισαν οι παραπάνω πόλεις είναι πολλά και σημαντικά. Η ζωή της πόλης αναβαθμίζεται καθώς δημιουργούνται νέα δίκτυα περιπάτου τα οποία συνδέουν τους κατακερματισμένους δημόσιους χώρους. Το μικροκλίμα της περιοχής βελτιώνεται καθώς δημιουργούνται "πράσινοι διάδρομοι", οι οποίοι δημιουργούν ψυχρά ρεύματα αέρα και χαμηλώνουν την θερμοκρασία των γύρω κατοικημένων περιοχών. Τέλος, αντιμετωπίζεται το πρόβλημα της αντιπλημμυρικής προστασίας καθώς είναι διαπιστωμένο ότι τα φυσικά πρανή βοηθούν πολύ περισσότερο από τους ανοιχτούς τσιμεντένιους οχετούς στην αποκατάσταση της ομαλής λειτουργίας του φυσικού κύκλου του νερού.

Η δυσκολία ενός ανάλογου εγχειρήματος στην Αθήνα δεν αφορά ούτε στο πρόβλημα της αναθεώρησης της κυκλοφοριακής οργάνωσης αλλά ούτε και στο υπερβολικό κόστος υλοποίησης. Η διεθνής εμπειρία έχει δείξει ότι ανάλογες παρεμβάσεις είναι εφικτές και βιώσιμες. Η δυσκολία του εγχειρήματος αφορά στην ανάγκη εφαρμογής ενός διαφορετικού μοντέλου ανάπτυξης της Αθήνας. Η ιστορία του Κηφισού έχει αποδείξει την ανεπάρκεια των αντιπλημμυρικών και κυκλοφοριακών υποδομών όταν αυτές έρχονται να καλύψουν σοβαρές πολεοδομικές και θεσμικές αδυναμίες. Η διεθνής εμπειρία μας υποδεικνύει δύο διαφορετικούς τάσεις παρέμβασης στο δίκτυο των αστικών ρεμάτων, σε διαφορετικές κλίμακες:

Η πρώτη από αυτές –το “daylighting”- έχει ως στόχο την αποκατάσταση του τοπίου στη μορφή που αυτό είχε πριν από την περίοδο της αστικοποίησης. Η τάση αυτή αφορά συνήθως σε "συμβολικές" παρεμβάσεις μικρής κλίμακας, όπως το ρέμα στο Berkeley.

Η δεύτερη τάση έχει ως στόχο τη συνολική διαχείριση των βρόχινων υδάτων στον αστικό σχεδιασμό. Στόχος εδώ είναι ο περιορισμός των απωλειών των υδάτινων πόρων. Στην κατεύθυνση αυτή, η ανάπλαση των υφιστάμενων καναλιών συνδυάζεται με τεχνικές επιβράδυνσης και καθαρισμού των βρόχινων νερών στα δώματα και τα πεζοδρόμια της περιβάλλουσας πόλης. Η προσέγγιση αυτή είναι πιο φιλόδοξη καθώς προϋποθέτει τον επαναπροσδιορισμό της λειτουργίας των βασικών δικτύων υποδομής της πόλης (κυκλοφορία, αποχέτευση).

Σίγουρα είναι δύσκολο, τη στιγμή αυτή, να φανταστούμε την υλοποίηση ενός Μητροπολιτικού πάρκου στον Κηφισό. Από τη στιγμή, όμως, που η κοινή γνώμη ωριμάζει και η διεθνής εμπειρία προσφέρει λύσεις, δεν θα έπρεπε να θεωρήσουμε τίποτα αδύνατο. Η Αθήνα του 2050 μπορεί να είναι πολύ διαφορετική από τη σημερινή.
Σημειώσεις

1.Βλ. Κώστα Η. Μπίρη (1966), Αι Αθήναι, Αθήνα: Μέλισσα, σ. 299-300.

2.Δημήτρη Πικιώνη, "Γαίας ατίμωσις" (1954), Κείμενα, Αθήνα: ΜΙΕΤ, 1985, σσ.131-132.

3.Η ανάλυση του Κηφισού σε περιοχές βασίζεται στην ερευνητική εργασία της Μαρίνας Συμεωνίδου, Ο αστικός Κηφισός και οι μετασχηματισμοί του αττικού τοπίου, Πανεπιστήμιο Πατρών, 2007 (Επιβλέπων Καθηγητής: Πάνος Δραγώνας).

4.Βλ. Φορέας Διαχείρισης και Ανάπλασης Κηφισού, http://www.fdak.gr.

5.Βλ. "Πρώτο βήμα απορρύπανσης του Κηφισού", http://news.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_ell_1_04/05/2007_225771 (4-5-2007).

6.Βλ. http://khfi-sos.blogspot.com/

7.Βλ. την 1η επιστημονική διημερίδα με θέμα τον Κηφισό στο ΕΜΠ (Μάρτιος 2008), http://www.itia.ntua.gr/kephisos/conf2008

8.Βλ. την πρόταση της ομάδας αποφοίτων βρετανικών πανεπιστημίων με επικεφαλής τον Β. Ζώτο. http://www.bgs.gr/lq-files/pdf/Kifissos%20Presentation_BGS-SITE-FINAL3.pdf

9.Βλ. Strawberry Creek Watershed, http://museumca.org/creeks/1140-RescStrawberry.html

10.Bl. http://www.cheonggyecheon.or.kr/

11.Βλ. Herbert Dreiseitl, "New Waterscapes for Singapore", Topos 59 (2007), pp.24-30.

ΚΗΦΙΣΟΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ 3

2011-05-21T10:06:00.001+03:00

ΚΗΦΙΣΟΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ 3

ΚΗΦΙΣΟΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ 2

2011-05-21T10:04:00.000+03:00

ΚΗΦΙΣΟΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ 2

ΚΗΦΙΣΟΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ 1

2011-05-21T10:02:00.000+03:00

ΚΗΦΙΣΟΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ 1

ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΟΛΥΜΠΙΑΚΑ ΑΚΙΝΗΤΑ Α.Ε.

2009-07-12T22:08:00.000+03:00

ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΟΛΥΜΠΙΑΚΑ ΑΚΙΝΗΤΑ Α.Ε.

Κύριοι,

Θεωρώντας ότι διερμηνεύω τη θέληση κατ’ ουσία της κίνησης πολιτών «Μεσοποταμία», που θα πρέπει εντούτοις να επιβεβαιωθεί, θέτω υπόψη σας τα κάτωθι :

· Εμείς, θεωρούμε ότι ο παραθαλάσσιος χώρος μεταξύ των εκβολών Κηφισού και Ιλισού, που προήλθε από απορρίψεις στερεών απορριμμάτων (μπάζα) ανήκει στη διοικητική δικαιοδοσία του Δήμου Μοσχάτου και δεν μπορεί να παραχωρηθεί σε κανένα στο σύνολό του ή εν μέρει.

· Επειδή όμως έχετε εμπλακεί στη διαχείριση του χώρου, με νόμο κατά τη γνώμη μας αντισυνταγματικό, που εντούτοις υποχρεούμαστε να σεβαστούμε μέχρι τη στιγμή που θα αποφασίσει σχετικά το Ανώτατο Ακυρωτικό Δικαστήριο, θέτουμε υπόψη σας τα παρακάτω.

· Δεν συμφωνούμε με το σχέδιο το οποίο προτείνετε και έχετε θέσει σε διαβούλευση.

· Διαφωνούμε με τον χαρακτηρισμό του ως Οικολογικού Πάρκου. Αυτό που προτείνετε δεν είναι Οικολογικό Πάρκο, αλλά Επιχειρηματικό Πάρκο άθλησης και αναψυχής.

· Δεν είμαστε αρνητικοί σε όλα, όπως μας κατηγορούν. Εφ’ όσον είσαστε αποφασισμένοι να απαλείψετε από το υπό διαβούλευση σχέδιο τις τυπικές και ασύμβατες με οικολογικό πάρκο, μεγάλες επιχειρηματικές δραστηριότητες, όπως π.χ. είναι τα 9 γήπεδα 5Χ5, το Adventure Park, το αναψυκτήριο των 2.000 τ.μ., υπάρχει έδαφος για διαβούλευση και δυνατότητα το Επιχειρηματικό Πάρκο, που μας προτείνετε, να αποκτήσει χαρακτηριστικά Οικολογικού Πάρκου. Σε μια τέτοια περίπτωση και μόνο, η ολιγοήμερη παράταση της προθεσμίας διαβούλευσης είναι επιβεβλημένη.

· Σε αντίθετη περίπτωση δηλώνουμε αποφασισμένοι να μην αφήσουμε ένα ακόμα ελεύθερο χώρο να θυσιαστεί στην πόλη αυτή και μάλιστα στο θαλάσσιο μέτωπό της, στο βωμό του επιχειρηματικού κέρδους.

· Θα ενημερώσουμε αναλυτικά κάθε ευαίσθητο και θεσμικό φορέα αυτού του τόπου, αποδεικνύοντας με ατράνταχτα επιχειρήματα, ότι πρόκειται για Επιχειρηματικό και όχι Οικολογικό Πάρκο.

· Δεδομένου ότι είστε επιχείρηση του Δημοσίου και έχετε υποχρέωση να σέβεστε τις διεθνείς δεσμεύσεις της χώρας για την ενημέρωση των πολιτών επί περιβαλλοντικών ζητημάτων (Σύμβαση Aarhus), σας παρακαλούμε να μας ενημερώνετε για κάθε σχετική με το χώρο διοικητική πράξη, εγκρίσεις Περιβαλλοντικών Όρων, Οικοδομικές Άδειες κ.ά..

· Τις πράξεις αυτές ζητάμε για δικές μας κατά νόμο ενέργειες.

Μοσχάτο 5-7-2009

Μετά Τιμής

Ρουσέτος Λειβαδάρος
Δρ. Μηχανικός Μεταλλείων Μεταλλουργός ΕΜΠ
Μέλος της Μόνιμης Επιτροπής Περιβάλλοντος
και Αειφόρου Ανάπτυξης του ΤΕΕ
Μέλος της Κίνησης Πολιτών Μοσχάτου «Μεσοποταμία»

Επικοινωνία : Λειβαδάρος Ρουσέτος
Τηλέφωνο : 6944-410331
E-Mail : livas1@otenet.gr

Ο Κηφισος στην ATHENSVOICE

2009-07-10T18:51:00.003+03:00

ΚΗΦΙ-SOS
Αν πιστεύεις ότι ο Κηφισός είναι δρόμος, ξανασκέψου το…
Της ΣΤΕΛΛΑΣ XΑΡΑΜΗ - Φωτό: ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΦΙΛΙΠΠΙΔΗΣ - 08.07.2009

Το περίγραμμα των παλιών νεοκλασικών καθρεφτίζεται στα θολά, ανήλιαγα νερά του Κηφισού. Από πάνω του, ένας άλλος ποταμός –ποταμός αυτοκινήτων– ρέει οργισμένα. Τέρμα Σμολένσκι. Εκεί έχει δοθεί το ραντεβού με τους παρακηφίσιους κατοίκους. Στη διάβαση πεζών που ενώνει το Νέο Φάληρο με το Μοσχάτο· με το ηχείο των διερχόμενων αυτοκινήτων να ουρλιάζει αδιάκοπα. Εκεί όπου ο ποταμός θυμίζει το ακρωτηριασμένο σώμα του θεοποιημένου Κηφισού στο αέτωμα του Παρθενώνα.
Ο Μιχάλης Γκιων τραβάει τις βαριές κουρτίνες. «Το βράδυ τα φώτα της λεωφόρου είναι εκτυφλωτικά. Δεν μπορούμε να κοιμηθούμε» δικαιολογείται. Το διώροφο σπίτι του «έχει χάσει τον ήλιο, το οξυγόνο», και όπως φαίνεται έχει χάσει και τη νύχτα. Τα ηχοπετάσματα έχουν φανεί χρήσιμα μόνο στους γκραφιτάδες. Τα πολύχρωμα tags διακηρύσσουν μια άλλη κραυγή κατά του αυτοκινητόδρομου. Οι φωνές που υπερασπίζονται τον Κηφισό ηχούν για πρώτη φορά το 1996, όταν το ΥΠΕΧΩΔΕ ανακοινώνει τα σχέδιά του να θάψει το ποτάμι κάτω από έναν οδικό άξονα. Παρά τις καθησυχαστικές δεσμεύσεις, το έργο τίθεται σε κυκλοφορία το 2004 χωρίς την υλοποίηση των περιβαλλοντικών όρων. Πέντε χρόνια μετά, τίποτα δεν έχει αλλάξει. Εγκλωβισμένα τα νερά του ποταμού λιμνάζουν στις δύσοσμες εκβολές του, όπου ευδοκιμεί κάθε μορφή μόλυνσης, οι κατασκευές των ηχοπετασμάτων όχι μόνο είναι ακατάλληλες αλλά δεν καλύπτουν όλη την οικιστική ζώνη, η άσφαλτος λειτουργεί σαν γιγαντιαίο θερμοκήπιο που απελευθερώνει θερμότητα τις βραδινές ώρες, οι υποτυπώδεις φυτεύσεις λυγίζουν ξερές. Το φυσικό τοπίο των εκβολών του Κηφισού, τόπος συνάντησης για τις γειτονικές περιοχές, διασώζεται μόνο στις φωτογραφίες. Κραταιοί ευκάλυπτοι λούζονταν στην κοίτη του, πιτσιρίκια έκαναν κοπάνες για τα πρώτα τσιγάρα και τα πρώτα ραντεβού, παππούδες ψάρευαν υπομονετικά στις όχθες του. Μόνο ένας τολμηρός μετανάστης ξυπνάει μνήμες από την αίγλη της εποχής, ψάχνοντας για χέλια στα λιμνάζοντα νερά. Ο Νίκος Μεταξάς, κάτοικος Μοσχάτου, αναπολεί τον τόπο της εφηβικής κατάκτησής του. «Αν έφτανες μέχρι το ποτάμι, σήμαινε πως είχες μεγαλώσει. Και είναι πολύ άσχημο να βλέπεις ένα τερατούργημα να καταστρέφει τα παιδικά σου όνειρα. Όσο ευχάριστη ήταν η εμπειρία του Κηφισού τότε, τόσο οδυνηρή είναι σήμερα. Δεν αδικώ όσους πιστεύουν ότι ο Κηφισός είναι δρόμος». Οι μαθητές του 5ου Δημοτικού Σχολείου Ρέντη μεγαλώνουν με αυτή την πεποίθηση. Ο Κηφισός είναι μια απέραντη λεωφόρος που αρχίζει έξω από τα κάγκελα του προαύλιού τους. Οι παιδικές φωνές σβήνουν κάτω το θόρυβο του αστικού αυτοκινητόδρομου, «τρανή απόδειξη της αναλγησίας του ΥΠΕΧΩΔΕ που δεν ενδιαφέρεται να διασφαλίσει ούτε το δικαίωμα στη γνώση» διαμαρτύρεται ο Ρουσέτος Λιβαδάρος, μέλος της κίνησης πολιτών «Μεσοποταμία». «Σε κάθε μέτρο του αυτοκινητόδρομου ανακαλύπτεις μια καινούργια απόδειξη της βάναυσης παραβίασης της νομοθεσίας». Αναζητώντας τα ίχνη του Κηφισού βόρεια της πόλης, θα σκοντάψουμε σε περισσότερες από 500 βιομηχανίες που τον πλημμυρίζουν με απόβλητα, στις πολλαπλές καταπατήσεις στην αστική ζώνη, σε μπαζώματα, στις μικρές χωματερές που προβάλλουν κάθε τόσο μέσα στην κοίτη του. Εδώ ο Κηφισός είναι no man’s land. Το προεδρικό διάταγμα που θεσπίστηκε το 1994 για την προστασία του, επιβάλλοντας την απομάκρυνση όλων των εγκαταστάσεων που βρίσκονται μέσα στις ζώνες προστασίας, δεν υλοποιήθηκε ποτέ. «Δεν υπάρχει ούτε ένα τ.μ. που δεν έχει καταπατηθεί» λέει ο πρόεδρος της «Οικολογικής Εξόρμησης Αττικής» Παναγιώτης Τσίτουρας. Το νερό που ρέει γάργαρο στα ρέματα του ποταμού στη Νέα Κηφισιά σε κάνει να ξεχάσεις την εικόνα της υδάτινης αρτηρίας που είδες νωρίτερα να αργοπεθαίνει. Η φωνή του Νταλάρα σε επαναφέρει απότομα στην πραγματικότητα. «Ακούγεται από το αυθαίρετο» εξηγεί ο κ. Τσίτουρας και δείχνει την κατοικία που μόλις διακρίνεται μέσα απ’ τις φυλλωσιές. Κάπου στο Μενίδι, ο Κηφισός κυλάει κάτω από μια μπαζωμένη έκταση πολλών στρεμμάτων που έχει καταπατήσει ιδιώτης. Κοντά στην Εθνική ένα νεκροταφείο είναι χτισμένο στις όχθες του. Παρ’ όλα αυτά, ο πρόεδρος του ΙΓΜΕ (Ινστιτούτο Γεωλογικών και Μεταλλευτικών Ερευνών) Χρήστος Σμυρνιώτης βεβαιώνει πως «το ελεύθερο κομμάτι του Κηφισού, αν προηγουμένως απομακρυνθούν οι οχλούσες δραστηριότητες, είναι ένα παρθένο οικολογικό πάρκο. Η κοίτη του μέχρι και το ύψος της Κηφισιάς έχει περιοριστεί, αλλά η ρύπανση δεν είναι αισθητή». Η υποβάθμιση των αστικών ποταμών σε όλο τον κόσμο είναι προϊόν της αχόρταγης εκμετάλλευσης γης. Τις τελευταίες δεκαετίες, ωστόσο, η αξία τους έρχεται ξανά στην επιφάνεια. Αντίστοιχα, αν ο Κηφισός δεν είχε κακοποιηθεί τόσο βάναυσα θα λειτουργούσε ως πηγή αστικού πλούτου, ως «φυσικό κανάλι ψυχρών αέριων μαζών μέσα στην πόλη. Θα ανέστρεφε το μικροκλίμα της έως και κατά 5 βαθμούς Κελσίου» εξηγεί ο αντιπρύτανης του ΕΜΠ και διευθυντής του Εργαστηρίου Αστικού Περιβάλλοντος Γιάννης Πολύζος. «Αλλά ας μην περιοριζόμαστε στις διαπιστώσεις· υπάρχουν πολλά περιθώρια βελτίωσης. Πρέπει πάση θυσία να σώσουμε το βόρειο κομμάτι του ποταμού και να αναβαθμίσουμε το νότιο, εκεί που ο Κηφισός είναι πια αστικός αυτοκινητόδρομος». Οι πολίτες που μάχονται για την προστασία του πρόκειται να ζητήσουν τη συνδρομή των ευρωπαϊκών δικαστηρίων. «Είμαστε αποφασισμένοι να βελτιώσουμε την ποιότητα της ζωής μας» λέει ο κ. Λιβαδάρος. «Θα απαιτήσουμε την άμεση και ουσιαστική υλοποίηση των περιβαλλοντικών όρων. Φοβόμαστε την οργή της φύσης που θάψαμε. Η πιθανότητα μιας μεγάλης πλημμύρας είναι στην πόρτα μας». Οι ρυθμοί ανάπτυξης της Αθήνας κατατάσσουν στη σφαίρα της ουτοπίας, σύμφωνα με τον κ. Σμυρνιώτη, την επαναφορά του Κηφισού στη ζωή. «Είναι το τελευταίο πράγμα που θα επιτευχθεί γύρω από τη διάσωση των ποταμών» εκτιμά. Από την άλλη, ο Απόστολος Αλωνιάτης, μέλος της κίνησης πολιτών «Κηφι-SOS», μένει πιστός στο όραμα. «Αγωνιζόμαστε να γίνει της Κορέας» σαρκάζει, παραπέμποντας στο παράδειγμα της Σεούλ, όπου το 2005 ένας διπλός υπερυψωμένος οδικός άξονας κατεδαφίστηκε για να αναδείξει τον ποταμό Τσεονγκιτσεόν. «Αυτή είναι η λύση αν θέλουμε να ανακουφιστεί πραγματικά η περιοχή. Το ποτάμι πρέπει να αποδοθεί στην πόλη, εκεί ανήκει» λέει. Και δεν είναι ο μόνος που πιστεύει ότι ο Κηφισός είναι ακόμα ποταμός.

Ο άνθρωπος που θέλει να αναπλάσει τον Κηφισό

«Στην αρχή νόμιζα ότι ήταν virtual reality». Η έκπληξη για την επιτυχία του εγχειρήματος στη Σεούλ ήταν η ώθηση που χρειαζόταν ο αρχιτέκτονας - πολεοδόμος Βασίλης Ζώτος. Ξεκινώντας το 2007, συνέταξε με την ομάδα του (μέλη του «Συνδέσμου Αποφοίτων Βρετανικών Πανεπιστημίων BGS») μια μελέτη που μεταμορφώνει τον Κηφισό σε γραμμικό πάρκο 25 χλμ., το οποίο θα εκτείνεται από τις πηγές του σε Πάρνηθα και Πεντέλη έως τις εκβολές του. «Δίνουμε ένα όραμα. Ο Κηφισός μπορεί να γίνει το θαύμα της πόλης» σημειώνει. Η μελέτη προβλέπει την ορθολογική διαχείριση του νερού, την ενίσχυση της χλωρίδας στις πηγές του, τη δημιουργία ενός δικτύου πεζόδρομων, ποδηλατόδρομων και υψηλού πρασίνου στο σημείο όπου ο ποταμός συναντά την πόλη, και την αναβάθμιση των εκβολών του μέσα από πυκνή φύτευση εκατέρωθεν του αυτοκινητόδρομου. Δεν αποκλείεται, δε, η μακροπρόθεσμη κατεδάφισή του. Ο Κηφισός του Βασίλη Ζώτου (ιθύνων νους της αναγέννησης του Τάμεση στη δεκαετία του ’60) είναι ένας τόπος συγκρότησης της αθηναϊκής ταυτότητας, ένας πόλος έλξης για τους τουρίστες, μια ευκαιρία να ανέβουν κατακόρυφα οι αξίες γης πέριξ του ποταμού. Στον αντίποδα, η σημερινή κατάσταση «θυμίζει κάτι από τα περίχωρα της Αιγύπτου ή της Βομβάης. Δεν υπάρχει ευρωπαϊκή πόλη που να διαχειρίζεται με αυτό τον τρόπο το ποτάμι της. Είναι αυτό που ο Μιχαήλ Δεκλερής είχε χαρακτηρίσει οθωμανικό κατάντι». ●

Διαβάστε

http://www.athensvoice.gr/articles/av,18225,%CE%9A%CE%97%CE%A6%CE%99-SOS.html

Κατεβάστε

http://www.athensvoice.gr/data/pdf/AV_265.pdf

Πολίτες σε δράση

2009-07-03T00:52:00.002+03:00

Πολίτες σε δράση

Της Λένας Χουρμούζη
Περίπου 513.000 αποτελέσματα δίνει η μηχανή αναζήτησης Google στο λήμμα «Κίνηση Πολιτών». Φταίνε τα πολλά προβλήματα; Μπορεί. Μπορεί και όχι. Φαίνεται, πάντως, ότι μόνο η άσκηση του εκλογικού δικαιώματος κάθε κάτι λιγότερο από τέσσερα χρόνια δεν ικανοποιεί τους πολίτες σε ό,τι αφορά τη συμμετοχή τους στα κοινά.
Θέλουν κάτι περισσότερο. Επιτροπή Πρωτοβουλίας Κατοίκων Εξαρχείων Με αυτό το σύνθημα στο ιστολόγιο του ελεύθερου, αυτοδιαχειριζόμενου πάρκου στη συμβολή των οδών Ναυαρίνου και Χαρ. Τρικούπη, οι Εξαρχιώτες συνεχίζουν να φυτεύουν δέντρα υψηλού πρασίνου, καλλωπιστικά φυτά, να φτιάχνουν παιδικές χαρές και να συναντώνται εκεί που κάποτε πάρκαραν αυτοκίνητα. Όλα ξεκίνησαν στις 7 Μαρτίου με την Πρωτοβουλία Κατοίκων Εξαρχείων. Μια επιτροπή η οποία απευθύνεται σε όσους αισθάνονται ενεργοί πολίτες, πραγματοποιεί ανοιχτές συνελεύσεις και ζητά συγκεκριμένα πράγματα, όπως περισσότερο πράσινο.
Πάρκο Κύπρου & Πατησίων Η συλλογικότητα στην πιο πυκνοκατοικημένη περιοχή της Αθήνας δημιουργήθηκε τον Ιανουάριο, όταν ο Δήμος Αθηναίων αποφάσισε να φτιάξει υπόγειο πάρκινγκ 200 θέσεων και τεσσάρων επιπέδων και στον υπέργειο χώρο να φυτέψει πράσινο. Οι κάτοικοι διαφώνησαν. Επενέβησαν, σταμάτησαν το Δήμο και ανέλαβαν να σώσουν μόνοι τους το πάρκο. Πραγματοποιούν ανοικτές συνελεύσεις κάθε Δευτέρα - Τετάρτη και Παρασκευή στο πάρκο, στις 20.00. Διοργανώνουν εκδηλώσεις, δηλώνουν αλληλέγγυοι «με τους πολίτες της Άρτας, το Παναττικό Δίκτυο Κινημάτων Πόλης και Ενεργών Πολιτών κι όσους μας ενισχύουν στον αγώνα μας με τη δύναμη της φωνής τους, με τη δύναμη της πένας τους, με τη δύναμη της παρουσίας τους».
Λόφος Φιλοπάππου (http://filopappou.wordpress.com/about) Τον Νοέμβριο του 2002 η Συντονιστική Επιτροπή του Φιλοπάππου προέκυψε από λαϊκή συνέλευση των κατοίκων, όταν άρχισαν τα έργα περίφραξης του λόφου στο πλαίσιο της Ενοποίησης των Αρχαιολογικών Χώρων της Αθήνας. Στόχος η προστασία του Φιλοπάππου ως ελεύθερου χώρου, χώρου πρασίνου και χώρου ιδιαίτερης καλλιτεχνικής αξίας.
Επιτροπή Πολιτών για τη Διάσωση του Ελαιώνα (http://elaionas.wordpress.com) Δημιουργήθηκε το 1998 με σκοπό να στρέψει την προσοχή των ενεργών πολιτών και των δημόσιων και δημοτικών αρχών και να αγωνιστεί για την περιοχή του Ελαιώνα (9.000 στρέμματα). Σήμερα η περιοχή πρωτοστατεί στα μέσα ενημέρωσης με αφορμή τη δημιουργία του γηπέδου του Παναθηναϊκού.
Πάρκο στου Γουδή (http://parkostogoudi.wordpress.com) Χαρακτηρίζουν την πρακτική της κυβέρνησης για τον ελεύθερο χώρο στου Γουδή «απαράδεκτη, καταχρηστική και αντιπεριβαλλοντική». Διεκδικούν την άμεση θεσμοθέτηση του Μητροπολιτικού Πάρκου Γουδή, με υψηλό και πυκνό πράσινο 4.500 στρεμμάτων, σύμφωνα με τη μελέτη του Εθνικού Μετσόβειου Πολυτεχνείου, χωρίς εμπορευματοποίηση.
Δίκτυο Πολιτών Χολαργού (http://www.dipoxo.gr) Παρεμβαίνει από τον Απρίλιο του 2005 στα τοπικά δρώμενα με στόχο να γίνει «η πόλη μας ανθρώπινη, βιώσιμη και φιλική για μας, τους γονείς μας και τα παιδιά μας».
Πρωτοβουλία Πολιτών Βύρωνα για τη διάσωση του Υμηττού (http://prwtobouliabyrwna.blogspot.com) Μια ανεξάρτητη πρωτοβουλία πολιτών, η οποία ενδιαφέρεται για τη διάσωση του Υμηττού εντός των ορίων του Δήμου Βύρωνα.
Κίνηση Πολιτών ΚΗΦΙ-SOS (khfi-sos.blogspot.com) Δημιουργήθηκε το 1995 για την προστασία του ποταμού Κηφισού και όχι μόνο. Συμμετέχει στα δίκτυα: Παναττικό Δίκτυο Κινημάτων Πόλης και Ενεργών Πολιτών και Συντονιστική Επιτροπή για τη διάσωση της παραλίας Σαρωνικού.
ΠΡΩτοβουλία ΚΑΤοικων στα ΝΟΤΙΑ (http://prwkat.blogspot.com/2009/04/65-800.html) Μια ανεξάρτητη συλλογικότητα κατοίκων της νότιας Αθήνας με έδρα την Άνω Γλυφάδα από το καλοκαίρι του 2005. Περιοχές παρέμβασής της η Άνω Γλυφάδα, το Ελληνικό και η Αργυρούπολη, μοναδικό όργανο αποφάσεών της η εβδομαδιαία γενική της συνέλευση.

Επιτροπή Αγώνα για τη σωτηρία του πάρκου «Αντώνης Τρίτσης» (http://www.parkosos.tk) Το πάρκο περιβαλλοντικής ευαισθητοποίησης Αντώνης Τρίτσης είναι έξι φορές μεγαλύτερο από τον Εθνικό Κήπο και ένα από τα τελευταία καταφύγια άγριας ζωής. Και φέτος παρουσιάζει εικόνα εγκατάλειψης. «Θέλει προσπάθεια για να καταστρέψεις κάτι τόσο όμορφο» λένε οι δημότες του Ιλίου που συμμετέχουν στην Επιτροπή Αγώνα.
Το στέκι της πρωτοβουλίας βρίσκεται στην οδό Αθηνάς, στο Δήμο Ιλίου. Σύλλογος «Φίλοι του Δάσους Συγγρού» (www.dasosygrou.gr ) Ο σύλλογος ιδρύθηκε το 2003 και αποτελείται από ανθρώπους που αγαπούν το δάσος και νοιάζονται για τη διάσωσή του από την «αξιοποίηση» και το τσιμέντο. Καθαρίζουν εθελοντικά το δάσος δύο φορές το χρόνο (φθινόπωρο και άνοιξη), έχουν φυτέψει, ποτίσει και περιποιηθεί πάνω από 5.000 δέντρα σε διάφορες περιοχές του δάσους.
Κίνηση Πολιτών Μοσχάτου «Μεσοποταμία» (www.mesopotamia.gr) Οι θέσεις τους διαμορφώθηκαν έπειτα από συνέλευση το 2005. Αυτοπροσδιορίζονται ως ενεργοί δημοκρατικοί πολίτες που ενδιαφέρονται για τα κοινά, χωρίς κομματικό στίγμα,1 και είναι ανοικτοί σε όλους. Θέλουν το χαρακτηρισμό της παραλίας του Μοσχάτου ως χώρο πρασίνου και τη λειτουργία του ως δημόσιο ελεύθερο πάρκο.

http://www.athensvoice.gr/articles/av,17937,%CE%97_AV_%CF%88%CF%89%CE%BD%CE%AF%CE%B6%CE%B5%CE%B9_%CF%83%CF%84%CE%B9%CF%82_%CE%B2%CE%B9%CE%BF%CE%BB%CE%BF%CE%B3%CE%B9%CE%BA%CE%AD%CF%82_%CE%B1%CE%B3%CE%BF%CF%81%CE%AD%CF%82_%CF%84%CE%B7.html

«ΕΝΩΜΕΝΟΙ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΟ ΡΑΤΣΙΣΜΟ ΚΑΙ ΤΗ ΦΑΣΙΣΤΙΚΗ ΑΠΕΙΛΗ!»

2009-07-02T23:32:00.000+03:00

Να σταματήσουμε τα ρατσιστικά μέτρα της κυβέρνησης!
Ανησυχούμε για την κλιμάκωση της ρατσιστικής επίθεσης σε βάρος των μεταναστών και των προσφύγων. Η κυβέρνηση της ΝΔ και το ΛΑ.Ο.Σ. ευθυγραμμίζονται στην αντιμετώπιση ότι η μετανάστευση και η προσφυγιά είναι έγκλημα που πρέπει να τιμωρηθεί με στρατόπεδα συγκέντρωσης, μαζικές απελάσεις, ρατσιστικές επιχειρήσεις σκούπα, μακρόχρονες φυλακίσεις των αιτούντων άσυλο.
Θέλουν να μετατρέψουν τους μετανάστες σε αποδιοπομπαίους τράγους για την φτώχεια, την υποβάθμιση της ζωής στις γειτονιές, την ανεργία, την διάλυση του κράτους πρόνοιας και της δημόσιας Παιδείας και Υγείας.
Θέλουν να μας κάνουν να ξεχάσουμε ότι οι μετανάστες και οι πρόσφυγες έρχονται στην Ελλάδα κατατρεγμένοι από τους πολέμους και την κατοχή που προκάλεσαν οι ιμπεριαλιστικές επεμβάσεις και η κατοχή στο Αφγανιστάν, το Ιράκ, τη Σομαλία... Έρχονται, γιατί δικτάτορες - με την στήριξη του ΝΑΤΟ και της Ε.Ε. - καταδικάζουν στην πείνα εκατομμύρια ανθρώπους στην Αφρική και στον Τρίτο Κόσμο προκειμένου να ξεπληρώσουν τα δάνεια του ΔΝΤ και της Παγκόσμιας Τράπεζας.
Αντί για ανθρώπινη υποδοχή και αλληλεγγύη σε διωκόμενους ανθρώπους, πέφτουν πάνω στην σιδερόφρακτη πολιτική της Ευρώπης-φρούριο, πνίγονται στα κύματα του Αιγαίου, ακρωτηριάζονται στις νάρκες του Έβρου. Μάλιστα, η κυβέρνηση της ΝΔ θέλει την ΕΕ ακόμη πιο ρατσιστική, με θωράκιση των συνόρων μέσω κοινών περιπολιών Ευρωπαϊκής ακτοφυλακής και «πλωτές φυλακές».
Η «μηδενική ανοχή στη λαθρομετανάστευση» που υποστήριξε η αξιωματική αντιπολίτευση δεν συνάδει με τις παραδόσεις αγώνων των συνδικάτων και των κινημάτων για νομιμοποίηση των μεταναστών και ένταξη στη κοινωνία με πλήρη δικαιώματα.
Να κλείσουμε το δρόμο στην απειλή των φασιστών του ΛΑ.Ο.Σ.!
Χέρι- χέρι με την βάρβαρη αστυνομική καταστολή, τους εξευτελισμούς στα αστυνομικά τμήματα και στους δρόμους, σηκώνει το ανάστημά της στις γειτονιές η φασιστική δράση «αγανακτισμένων πολιτών» με την καθοδήγηση του ΛΑ.Ο.Σ. μαζί με τους νεοναζί της Χρυσής Αυγής. Προωθούν «εκκαθαριστικές επιχειρήσεις» κατά των μεταναστών, όπως στην Πάτρα και τον Άγιο Παντελεήμονα.
Θέλουν εθνοκάθαρση ναζιστικής έμπνευσης. Ο Χίτλερ στοχοποιούσε τους Εβραίους και κατέληξε στο Oλοκαύτωμα, σήμερα οι νεοφασίστες στοχοποιούν τους μετανάστες κι οραματίζονται μια «καθαρή» Ευρώπη. Αποτελούν απειλή για τις ελευθερίες όλων μας.
Για την ενότητα ενάντια στο ρατσισμό και το φασισμό!
Είναι ώρα να ενώσουμε τις γραμμές μας για να τους σταματήσουμε!
Καλούμε τα συνδικάτα, τους φοιτητικούς συλλόγους, τις κοινότητες μεταναστών, την Αριστερά, τα κινήματα υπεράσπισης των δικαιωμάτων των μεταναστών, τους ανθρώπους των Γραμμάτων και των Τεχνών, να ενωθούμε σε ένα ισχυρό μέτωπο για να βάλουμε φρένο στις ρατσιστικές επιθέσεις και τις φασιστικές προκλήσεις.
-Να σταματήσουν εδώ και τώρα οι ρατσιστικές επιχειρήσεις - σκούπα και οι απελάσεις.
-Να μην φτιαχτεί κανένα στρατόπεδο συγκέντρωσης.
-Διεκδικούμε τη νομιμοποίηση των μεταναστών χωρίς γραφειοκρατικά εμπόδια.
-Απαιτούμε την απόδοση ασύλου σε κάθε κατατρεγμένο πρόσφυγα.
-Υποστηρίζουμε την συμμετοχή όλων στα συνδικάτα, πρόσβαση στην δημόσια Παιδεία και Υγεία.
-Να σταματήσουν οι θρησκευτικές διακρίσεις και η στέρηση πολιτικών δικαιωμάτων.
Ο αγώνας για να σταματήσουμε το άπλωμα της ρατσιστικής δημαγωγίας που δαιμονοποιεί την παρουσία των μεταναστών είναι δεμένος με τον αγώνα ενάντια στη ανεργία, για καλύτερες συνθήκες στις γειτονιές, για καλύτερες δημόσιες υπηρεσίες Υγείας και πρόνοιας, για δημόσια παιδεία και κοινωνική ασφάλιση για όλους, για το δικαίωμα στην κατοικία ενάντια στη τσιμεντοποίηση των ελεύθερων χώρων.
Ο αγώνας για μια καλύτερη ζωή, για μια καλύτερη κοινωνία απαλλαγμένη από την φτώχεια, τους πολέμους και την καταπίεση είναι αναγκαίος και εφικτός. Σ’ αυτόν τον αγώνα οι μετανάστες όχι μόνο δεν περισσεύουν, αλλά, όπως έδειξε και το παράδειγμα της Κωνσταντίνας Κούνεβα, είναι διατεθειμένοι να παλέψουν με απίστευτες θυσίες.
Καλούμε στην συγκρότηση της κίνησης «ΕΝΩΜΕΝΟΙ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΟ ΡΑΤΣΙΣΜΟ ΚΑΙ ΤΗ ΦΑΣΙΣΤΙΚΗ ΑΠΕΙΛΗ!» για να συντονίσουμε την δράση μας ενάντια στις επιθέσεις της κυβέρνησης και του ΛΑ.Ο.Σ.
Στηρίζουμε το συλλαλητήριο στις 9 Ιούλη, στην Ομόνοια 7μμ, το πρώτο κοινό βήμα συντονισμένης δράσης κατά των ρατσιστικών μέτρων της κυβέρνησης και καλούμε σε ανοικτή εκδήλωση στις 13 Ιούλη στη Νομική 7μμ για να δώσουμε την συνέχεια στην ενωτική δράση.

Τζαβέντ Ασλάμ, πρόεδρος Πακιστανική Κοινότητα Ελλάδας
Ζάχερ Μοχαμάντ, πρόεδρος Αφγανική Κοινότητα Ελλάδας
Λορέτα Μακόλευ, Ένωση Αφρικανών Γυναικών
Μαΐστρος Γιάννης, πανεπιστημιακός
Καβουριάρης Μάκης, πανεπιστημιακός
Θεοχαράκης Νίκος, πανεπιστημιακός
Λιβιεράτος Δημήτρης, ιστορικός
Παπαχρήστος Δημήτρης, συγγραφέας
Μαούνης Αντώνης, Μέλος ΔΣ Συλλόγου Αρχιτεκτόνων
Κότσιας Σπύρος, πρώην πρόεδρος ΠΟΣ
Σαββάκης Χρίστος, πρώην πρόεδρος ΟΣΠΑ
Νησιώτης Θανάσης, μέλος ΔΣ ΕΙΝΑΠ
Πηλιχός Δημήτρης, μέλος ΕΕ ΓΕΝΟΠ-ΔΕΗ
Φωτέλλη Ειρήνη, Πανελλήνιος Σύλλογος Υπαλλήλων Προσωπικού ΕΡΤ
Θεοχάρης Γιάννης, αντιπρόεδρος Σωματείου Εργαζόμενων ΙΝΤΡΑΚΟΜ
Ανδρέου Τιάνα, αντιπρόεδρος Συλλόγου Εργαζομένων Κεφαλαιαγοράς
Κατημερτζή Ολγα, πρώην Δημ. Σύμβουλος Ν.Ιωνία
Βήχου Μαρίνα, κάτοικος Αγίου Παντελεήμονα
Ρουμπάνης Χρήστος, κάτοικος Αγίου Παντελεήμονα
Μάλαμα Αφροδίτη, πρόεδρος Συλλόγου Εργατικών Πολυκατοικιών Ρέντη
Αλωνιάτης Αποστόλης, Κίνηση Πολιτών Κηφι-SOS
Παπαϊωάννου Βασίλης, Πολιτιστικός Σύλλογος Ιλισός
Θεοδωρόπουλος Βαγγέλης, σκηνοθέτης
Μπέη Εύα, ζωγράφος
Δημητριάδη Μαρία, Κέντρο Μελέτης και Αντιπληροφόρησης για τη Μέση Ανατολή
Δημητριάδη Τάνια, Πρωτοβουλία Αλληλεγγύης στον Παλαιστινιακό Λαό
Παπαδοπούλου Χριστίνα, διεθνολόγος
Ζώτος Δημήτρης, δικηγόρος

14ο Αντιρατσιστικό Φεστιβάλ Nα είμαστε όλοι και όλες στο Πάρκο Ειρήνης στο Ρέντη, στις 3, 4 και 5 Ιουλίου 2009

2009-07-02T19:57:00.002+03:00

3, 4, 5 Ιούλη Πάρκο Ειρήνης-Ρέντη (Αγ. Άννης και Πέτρου Ράλλη)
περισσότερες πληροφορίες Πως θα έρθετε
Συζητήσεις
Στο 14ο Αντιρατσιστικό Φεστιβάλ θα διεξαχθούν δώδεκα ανοιχτές συζητήσεις για θέματα που η επίσημη πολιτική αποσιωπά, αλλά είναι σημαντικά για την καθημερινή ζωή των ανθρώπων και την προοπτική των κοινωνικών κινημάτων. Αναλυτικά το πρόγραμμα έχει ως εξής: Παρασκευή 3 Ιουλίου, 7:30 μ.μ.: Ενάντια στη δράση της Ακροδεξιάς - Αγώνας για τα κοινωνικά, πολιτικά και θρησκευτικά δικαιώματα των οικονομικών και πολιτικών προσφύγων.Ομιλητές:Γιώργος Μανιάτης (Δίκτυο Κοινωνικής Υποστήριξης Προσφύγων και Μεταναστών), Δημήτρης Μπελαντής δικηγόροςΘανάσης Κούρκουλας (κίνηση Απελάστε το Ρατσισμό)Νασίμ Μοχαμέντι (Πολιτιστικός Σύλλογος Αφγανών)Πέτρος Τασούλας (Κόκκινο)Πέτρος Κωνσταντίνου (Επιτροπή κατά του Συμφώνου Μετανάστευσης και Ασύλου της Ε.Ε.)Σάββατο 4 Ιουλίου, 7:30 μ.μ.: Αντίσταση στη θωράκιση των συνόρων, την κατάργηση του ασύλου και τα στρατόπεδα συγκέντρωσης - No Border camp Λέσβος 26-31 Αυγούστου.άρα Πρεστιάνι (Μigreurop, Γαλλία)Βασίλης Λαδάς (δικηγόρος, Κίνηση Πάτρας)Όλγα Λαφαζάνη (Συνέλευση NoBorder Αθήνας) Μελίνα Παρασκευοπούλου (Συνέλευση NoBorder, Μυτιλήνης)Μοχαμεντί Ναΐμ (Αφγανός Πρόσφυγας)Ιωαννα Σιούπουλη (Ομάδα Δικηγόρων για τα Δικαιώματα Προσφύγων και Μεταναστών) Κυριακή 5 Ιουλίου, 7:30 μ.μ.: Αγώνας ενάντια στην υπερεκμετάλλευση και την καταπίεση των μεταναστριών - Στο δρόμο της Κωνσταντίνας Κούνεβα.Βάσω Τσούνη (Παναττική Ένωση Καθαριστριών και Οικιακού Προσωπικού)Αποστόλης Καψάλης (Ινστιτούτο Εργασίας Γ.Σ.Ε.Ε.)Σίσσυ Βωβού (Επιτροπή Αλληλεγγύης στην Κ.Κούνεβα)Παναγιώτης Σωτήρης (Σύλλογος Εργαζομένων στα Φροντιστήρια Καθηγητών)Δήμητρα Μάλλιου (Δίκτυο Γυναικών Μεταναστριών, Ελληνικό Φόρουμ Μεταναστών)
ΕΝΝΕΑ ΑΚΟΜΑ ΣΥΖΗΤΗΣΕΙΣ...
Παρασκευή 3/7, 7:30 μ.μ.:
Ένα Σχολείο για τη Γάζα, Πρωτοβουλία εκπαιδευτικών σωματείων για το χτίσιμο ενός σχολείου στη Γάζα. Ισμάτ Σάμπρι (καμπάνια «ένα σχολείο για τη Γάζα») Βίκυ Λαγοπούλου (παιδαγωγικός ομιλος Παρεμβάσεων Π.Ε.) Χρυσούλα Ψιμούλη (Ε.Λ.Μ.Ε. Άνω Λιοσίων, Ζεφυρίου, Φυλής
Δικαστικός αυταρχισμός και σωφρονιστική καταστολή - Αντιστάσεις και αγώνες των φυλακισμένωνΑπό την Πρωτοβουλία για τα Δικαιώματα των Κρατουμένων
Πόλη, μετανάστευση, αποκλεισμός: φαινόμενα κρίσης, κοινωνικές και πολιτικές απαντήσεις.Αλέξανδρος Κωνσταντίνου, (Συντον. Γραμματεία Ανοιχτής Πόλης)Ντίνα Βαΐου, (Αν. Καθηγήτρια Τομέα Πολεοδομίας Σχολής Αρχιτεκτόνων) Κατερίνα Πούτου, (Διευθύντρια Κοινων. Οργάνωσης Υποστήριξης Νέων ΑΡΣΙΣ)Ανδρέας Τάκης, (Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη στον Κύκλο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου)
Σάββατο 4/7, 7:30 μ.μ.:
Αντίρρηση συνείδησης στην Ελλάδα, την Τουρκία και την ΚύπροΜουράτ Κανατλί (Πρωτοβουλία για την αντίρρηση συνείδησης στην Κύπρο)Τζίνα Τσάπα (Πρωτοβουλία για την αντίρρηση συνείδησης στην Κύπρο)Caner Yιlmaz (Τουρκία)Λάζαρος Πετρομελίδης (Σύνδεσμος Αντιρρησιών Συνείδησης)Κλώκας Κώστας (Κόσμος χωρίς Πολέμους)
Δεύτερη γενιά μεταναστών: Από το πιστοποιητικό γέννησης στην υπηκοότητα - Παρεμβάσεις στην εκπαίδευση και την τοπική αυτοδιοίκηση.Βάσω Νικολάου (Πίσω Θρανία)Πέτρος Χαραβιτσίδης (132 Δημοτικό Σχολείο Γκράβας)Λορέτα Μακόλεϊ (καμπάνια «Όχι στο Ρατσισμό από την Κούνια»)Παρεμβάσεις από Νεολαία Kasapi, Στέκι Αλβανών Μεταναστών, YRE-Καμπάνια «Έχουμε ένα Όνειρο»
Ατένκο και Οαχάκα, εξέγερση και πολιτικοί κρατούμενοι στο ΜεξικόΤρίνι Ραμίρεζ (Μέτωπο των Λαών για την Υπεράσπιση της Γης, Ατένκο)Καταλίνα Γονζάλες (Μέτωπο των Λαών για την Υπεράσπιση της Γης, Ατένκο)Ρουμπέν Βαλένσια (Vocal - Λαϊκή Συνέλευση των Λαών της Οαχάκα -APPO)
Κυριακή 5/7, 7:30 μ.μ.:
Οικονομική κρίση, ανεργία και ρατσισμός - Αγώνας για ίσα δικαιώματα ελλήνων και αλλοδαπών εργαζόμενων.Τσακαλώτος Ευκλείδης (πανελπστημιακός)Παντελής Αυθηνός (ΟΚΔΕ-Σπάρτακος)Αϊμάν Λαχμάντ (οικοδόμος, Κυριακάτικο Σχολείο Μετανστών)Τάκης Γιαννόπουλος (Ξεκίνημα, εργατικη επιτρ. ΣΥΡΙΖΑ)
Ιμπεριαλιστική παγκοσμιοποίηση και διάλυση του Γ' ΚόσμουΙσαβέλλα Μπερτράν, (περ. Resistencias)Μουμπάρακ Σαχ (Πολιτιστικός Σύλλογος Αφγανών)Άνταμς Ζιάντ (Σύνδεσμός Σουδανών Προσφύγων) Άχμεντ Χαμπές (Πολιτιστικό Κέντρο Κουρδιστάν)Ίρατζ (Ιρανός πρόσφυγας)
Σεξισμός και ομοφοβία στο κίνημαΕργαστήριο από την ομάδα «στην πρίζα»
---ΚΥΡΙΑΚΗ 5/7, 18.00: Σύσκεψη για το Παγκόσμιο Φόρουμ Μετανάστευσης και Ανάπτυξης.(ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ για τυχόν αλλαγές στο πρόγραμμα των συζητήσεων: 29/6/2009)
Συναυλίες
Παρασκευή 3 Ιουλίου, 9.30 μ.μ.:* The Last Drive* Victory Collapse* Big Fat Lips* Sancturia* The DogvillesΣάββατο 4 Ιουλίου, 9.30 μ.μ.:* Βilbomatiks (ska, Χώρα των Βάσκων)* Dorretta Carter & Band (funk, Τζαμάικα, Αυστρία)* Melody Vice* Pink Tank ProjectΤην Παρασκευή και το Σάββατο στο χώρο της σκηνής o Βασίλης Βασιλάτος και η ομάδα κρουστών του Ε.Μ.Π.Κυριακή 5 Ιουλίου, 9.30 μ.μ.:Η Μάρθα Φριντζήλα,ο Φοίβος Δεληβοριάςκαι η Ματούλατραγουδούν Μάνο Χατζιδάκι σε ενορχήστρωση Παναγιώτη Τσεβά.Γιατί, αλήθεια, Ελευθερία, γεννημένη από σεισμούς,είναι έξω από τα κράτη κι έξω απ' τους θεσμούς.Έχει απ' τον ήλιο κάτι κι από τους αστερισμούςΜ.Χ.Σκηνή μεταναστώνΠαρασκευή 3 Ιουλίου, 10 μ.μ.:* Χορευτικό Συγκρότημα - Γουινέα* Συγκρότημα από τη «Γη του Πελαργού» - Ουκρανία* Dodona - Αλβανία* Συγκρότημα από το Πακιστάν* Renas - Συρία* MC YincaΣάββατο 4 Ιουλίου, 10 μ.μ.:* Αφιέρωμα στη δεύτερη γενιά μεταναστών με τους:* Χορευτικό από την Ένωση Αφρικανών Γυναικών* Who's Next - Φιλιππίνες* Minus One - Φιλιππίνες* Renovatio - Αλβανία* Άκης - Αλβανία* Τe ver8et - Αλβανία* Black Jack - Κένυα* NeoyorubapeopleΚυριακή 5 Ιουλίου, 10 μ.μ.:* Rodina - Πολυφωνικό βουλγαρικό συγκρότημα* Al Mahaba* Συγκρότημα από τον Πολιτιστικό Σύλλογο Μπανγκλαντές (DOEL)* Συγκρότημα από τη Μαροκινή Κοινότητα* Rajbir group -Ινδία* Συγκρότημα Πολιτιστικού Κέντρου Κ ουρδιστάν
Ρεμπέτικα
Παρασκευή 3 Ιουλίου,11 μ.μ.:Η κομπανία του ΜάνιΣάββατο 4 Ιουλίου, 11 μ.μ.:Ρεμπέτικη ΚομπανίαΚυριακή 5 Ιουλίου, 11 μ.μ.:Ο Θανάσης Γκέκας και το συγκρότημά του....... και μετά δημοτικά και ρεμπέτικα χωρίς μικρόφωνο
Θεατρικά δρώμενα, εργαστήρια, προβολές, εκθέσεις
Θεατρικά δρώμενα , 7:00 μ.μ.
.. Παρασκευή 3/7: «Οι Αδέσποτοι» από το Θέατρο Κούκλας (ΔΙΚΑΝΟ).. Σάββατο 4/7: «Χώρος Άμλετ» από την ομάδα Ίσον Ένα.. Κυριακή 5/7: «Ασανσέρ», από την Ομάδα Μαύρο Πρόβατο (ΔΙΚΑΝΟ)
Εργαστήρια, 7:30 μ.μ.
.. Παρασκευή 3/7: Εργαστήρι πάνινης κούκλας από την 'Αρσις.. Σάββατο 4/7: -«Το σήμερα της παράδοσης και το αύριο του διαχρονικού» με τον Ross Daly-«Οι μετανάστες φτιάχνουν blog», στήνουμε επιτόπου blog σε όσους μετανάστες και μεταναστευτικές οργανώσεις το ζητήσουν.
Εικαστικά
.. Έκθεση σκίτσου με θέμα «Διαδρομές της Μετανάστευσης» του S. Said... «Ό,τι συμβαίνει γύρω μας συμβαίνει σε μας»: εικαστική εγκατάσταση με αφορμή τον εμπρησμό στην Καλοσκοπή (Γκιώνα), της Άννας Γκίκα... «Οι άνθρωποι είναι όλα τα χρώματα», εργαστήρι με σκιές και ζωγραφική. .. Προβολές φωτογραφιών για τη μετανάστευση, τα σύνορα, τις συνθήκες διαβίωσης και εργασίας στην πόλη και την ύπαιθρο. Στην έκθεση θα συμμετέχουν οι: Λεωνίδας Δημακόπουλος, Γιάννης Λιάκος, Μάριος Λώλος, Ορέστης Παναγιώτου, Νίκος Πηλός, Μάκης Πουλιάσης, Σαντιάγο Ρομάν, Φανή Σαρρή, Αλεξία Τσαγκάρη, Σλαβιάνα Τσεκίροβα, Ιάκωβος Χατζησταύρου, Ομάδα F21 (Αθηνά Κατσιμπάρδη, Αλέξανδρος Δαμουλιάνος, AlexiaMcconnell, Aντώνης Δαυίδ, Άρης Καμαρωτός, Βασίλης Κανελλόπουλος, Βασίλης Παΐσιος, Γεωργία Πανάκια, Γιώργος Νικολαΐδης, Γρηγόρης Θανόπουλος, Ελένη Γαλάνη, Εμμανουέλλα Ψωμαδάκη, Εύα Μπόγρη, Κωνσταντίνα Ζέρβα, Μαρίζα Κατσιώτη, Νικόλας Χρυσός, Περικλής Αντωνίου, Σπύρος Τσακίρης, Στέλλα Βαρδάκη, Τέτα Πανοπούλου).
Προβολές, 9 μ.μ.
.. Παρασκευή 3/7: Βίντεο και φωτογραφίες για την εξέγερση του Δεκέμβρη... Σάββατο 4/7: «Μια σταλιά από τόση αλήθεια: Ένα χρονικό της εξέγερσης και της Κομμούνας της Οαχάκα», παραγωγή Mal de Ojo - TV. «Ελευθερία της συνείδησης», του Αντρέα Μελά, Alfalfa Productions. .. Κυριακή 5/7: Ταινίες μικρού μήκους με θέμα τη μετανάστευση «Ένας λαμπερός ήλιος» του Βασίλη Λουλέ.«Ισμαήλ» του Γιώργου Ζαφείρη.«Partners »της Ιωσηφίνας Μαρκαριάν«Κατώι» του Μπουγιάρ Αλιμάνι. Βίντεο από το Ανοιχτό Σχολείο για Μετανάστες της Αγοράς της Κυψέλης.
Για παιδιά
·Παρασκευή 3/7, .00μ.μ.: «Μια φάρμα για τα ζώα», θεατρική παράσταση από την Ομάδα Αστροναύτες και εικαστικό παιχνίδι από τον Σπύρο Καβακόπουλο. ·Σάββατο 4/7:, 7.00μ.μ.: Εργαστήρι από την Ορνιθολογική Εταιρεία και κουκλοθέατρο από τον Παύλο Καββαδία.·Κυριακή 5/7, 7.00μ.μ.: Τα Πίσω Θρανία ζωντανεύουν ένα παραμύθι και μουσική παράσταση από την Εύα Ιεροπούλου & Family Sound Machine. Και τις τρεις μέρες: Εργαστήρι Κρουστών από την Ομάδα Batuca και το δάσκαλο Βασίλη Λιώση. Εργαστήρι και έκθεση ζωγραφικής από την ομάδα ζωγραφικής του Στεκιού Μεταναστών. Έκθεση με θέμα τα ανθρώπινα δικαιώματα από τα Πίσω Θρανία.
Θεματικοί χώροι
·Μεταναστευτικές κοινότητες, προσφυγικοί σύλλογοι, «δεύτερη γενιά».·Κινήματα πόλης και δημοτικές κινήσεις.·Αντιρατσιστικές οργανώσεις.·Συλλογικότητες και υποστηρικτικές δομές για τους ψυχικά πάσχοντες και τους τοξικοεξαρτημένους.·Φεμινιστικές και LGBTQ (λεσβιών, γκέι, μπαϊσέξουαλ, τρανσέξουαλ και κουήρ) οργανώσεις.·Εκπαιδευτικές συλλογικότητες.·Οργανώσεις κατά του εθνικισμού, του μιλιταρισμού και της παγκοσμιοποίησης.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΙΚΟ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΝΤΙΡΑΤΣΙΣΤΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΕΩΝ

Ο Ιππόδρομος και το νέο ρυθμιστικό σχέδιο της Αθήνας

2009-07-02T19:56:00.001+03:00

Ο Ιππόδρομος και το νέο ρυθμιστικό σχέδιο της Αθήνας

Μετά την παρουσίαση από το ίδρυμα Νιάρχου των σχεδίων για το χώρο του παλαιού Ιπποδρόμου είχαμε τοποθετηθεί ως Δημοτική Κίνηση Πολιτών Καλλιθέας.
Mε αφορμή την συζήτηση στο δημοτικό συμβούλιο της Καλλιθέας και την αλλαγή των χρήσεων που ψήφισαν ουσιαστικά η διοίκηση του δήμου και η αξιωματική αντιπολίτευση, αλλά και το νέο ρυθμιστικό σχέδιο της Αθήνας, πρέπει να επαναδιατυπώσουμε οτι λέμε τα τελευταία χρόνια για το θέμα.
Εμμένουμε στην άποψη μας ότι ο χώρος θα έπρεπε να διαμορφωθεί εξ ολοκλήρου σε πάρκο υψηλού πρασίνου με ήπιες χρήσεις αναψυχής, πολιτισμού και αθλητισμού, όπως προέβλεπε το αρχικό ρυθμιστικό της Αθήνας (Ν.1515/1985).
Τώρα αν κάποιος επιμένει ότι η αύξηση του Σ.Δ. από 0.1 που ήταν στο ρυμοτομικό σχέδιο της Καλλιθέας ΦΕΚ-369Δ/89 Σ σε 0.3 στο ΦΕΚ-131Α/05 θεωρείται θετική εξέλιξη για μια πυκνοκατοικημένη περιοχή όπως η πόλη μας νομίζουμε ότι τουλάχιστον παραποιεί την αλήθεια. Δηλαδή, ήπιες χρήσεις είναι τα τουλάχιστον 55.000 τ.μ. ή ο χώρος στάθμευσης 1000αυτοκινήτων;
Ήπιες χρήσεις είναι τα κτήρια ύψους 96μ ή τα τσιμεντένια τοιχία 19μ;
Να λάβουμε υπ όψιν μας βεβαίως, ότι αυτά που μας παρουσιάζονται στην εισήγηση είναι σχέδια και εξαγγελίες και το παράδειγμα της παραλίας και των σχεδίων που μας παρουσίαζαν πριν τους Ολυμπιακούς Αγώνες μας κάνει επιφυλακτικούς ότι τα αποτελέσματα μπορεί να είναι χειρότερα. Μας παρουσίαζαν πράσινο και παραλίες και λάβαμε τσιμέντο, λιμάνι και γραμμικό κτίριο τετρακοσίων μέτρων. Εξακολουθούμε και έχουμε επιφυλάξεις για το προτεινόμενο πάρκο το οποίο αναφέρετε ως πολιτιστικό-εκπαιδευτικό χωρίς να παρουσιάζονται συγκεκριμένα σχέδια. Εχουμε σχέδια των κτιρίων αλλά δεν έχουμε σχέδια του πάρκου, ενώ αναφέρονται αόριστα κάποια κτίρια μέσα σε αυτό. Επίσης το συνολικό ύψος των κτιρίων δεν διευκρινίζεται απο ποιό σημείο ξεκινάει, απο το ύψος της θάλασσας η απο το ύψος του λόφου που θα γίνει ;
Διαβάσαμε και την κυκλοφοριακή και την περιβαλλοντική μελέτη. Δεν ξέρουμε αν όσοι τις διάβασαν κατάλαβαν τα συμπεράσματα. Εμείς χωρίς να είμαστε περιβαλλοντολόγοι, με τη κοινή μας λογική θεωρούμε αυτονόητο ότι θα επιβαρυνθεί η περιοχή από τη λειτουργία σε απόσταση 300-500μέτρων τριών δραστηριοτήτων που μαζεύουν κόσμο. Δηλαδή
- Συνεδριακό κέντρο 4000 ατόμων στο Τε-κβο-ντο
-Λυρική σκηνή- Βιβλιοθήκη
-Εμπορικές χρήσεις γραμμικού κτηρίου στην παραλία
- Συναυλιακός χώρος Beach Volley.
Να επισημάνουμε επίσης ότι στην παρουσίαση του σχεδίου υπάρχει μνεία για αντιπλημμυρικό κανάλι μόνο για προστασία της Λυρικής Σκηνής. Το αντιπλημμυρικό κανάλι που θα προστατεύει τους κατοίκους των Τζιτζιφιών και το ζητάμε χρόνια τώρα από την πολιτεία, δεν υπάρχει πουθενά.
Το κύριο επιχείρημα Υπουργείου-Ιδρύματος Νιάρχου και Δήμου για να προχωρήσουν αυτά τα σχέδια είναι η εξαιρετική αρχιτεκτονική όπως λένε του διεθνούς φήμης αρχιτέκτονα Renzo Piano.
Πιστεύετε πραγματικά ότι σε μια πόλη που το μοναδικό πράσινο είναι δέκα στρέμματα στην πλατεία Δαβάκη και που περιβάλλεται από 3 λεωφόρους μεγάλης κυκλοφορίας, αρκεί η ωραία αρχιτεκτονική για να μας πείσει ότι η υγεία μας έρχεται σε δεύτερη μοίρα;
Και αν η διοίκηση του Δήμου το πιστεύει, γιατί δεν έκανε το αυτονόητο; Γιατί δεν ρώτησε τους κατοίκους.
Εγκαίρως της ζητήσαμε να κάνει δημοψήφισμα. Ο Δημοτικός κώδικας το επιτρέπει και το θέμα είναι πολύ σοβαρό, αφού ουσιαστικά θα διαμορφώσει το περιβάλλον της πόλης τον επόμενο αιώνα, ενώ από την άλλη δεν ήταν στην ατζέντα των προηγούμενων εκλογών.
Συνοψίζοντας για την Δημοτική Κίνηση Πολιτών Καλλιθέας είναι σαφές οτι:
-διαφωνούμε με τον τρόπο που ΥΠΕΧΩΔΕ και Δήμος Καλλιθέας χωροθετούν αυθαίρετα, αλλάζοντας χρήσεις στο χώρο του παλαιού Ιπποδρόμου.
-διαφωνούμε επίσης με τον τρόπο που ιεραρχούνται οι ανάγκες των κατοίκων, χωρίς μάλιστα να τους ρωτήσουν.
-πιστεύουμε ότι αυτή η συσσώρευση χρήσεων στο Δέλτα δηλαδή Συνεδριακό κέντρο, Λυρική Σκηνή, Βιβλιοθήκη, Beach volley, Καταστήματα παραλίας, θα επιβαρύνουν περιβαλλοντικά την περιοχή.
- θεωρούμε τον χώρο Ιπποδρόμου –Παραλίας ενιαίο και ζητάμε
Πάρκο υψηλού Πρασίνου-υψηλής βλάστησης στον Ιππόδρομο με ήπιες χρήσεις όπως προέβλεπε το Ρυθμιστικό του 1985.
Κατεδάφιση του Γραμμικού κτηρίου στην Παραλία, καταβύθιση της υπερυψωμένης λεωφόρου, αντιπλημμυρικό κανάλι και απόδοση όλης της παραλίας στο Δήμο.
Καλλιθέα 30-6-09
Παναγιώτης Μακρίδης

Η έκθεση του Μιχ. Δεκλερή που εκδόθηκε μετά από αίτηση του Δήμου Μοσχάτου για το θέμα της παραλίας

2009-07-02T18:05:00.000+03:00

Η έκθεση του Μιχ. Δεκλερή που εκδόθηκε μετά από αίτηση του Δήμου Μοσχάτου για το θέμα της παραλίας
Παραλία Μοσχάτου:
Η αποκατάστασις και βιώσιμη διαχείρισις του ιστορικού Φαληρικού Όρμου.

1.
Ιστορικόν
Μεταξύ της ανωνύμου εταιρείας «Ολυμπιακό Ακίνητα» και του Δήμου Μοσχάτου ανεφύη διαφορά ως προς το νομικό καθεστώς και την προσήκουσα διαχείριση του τμήματος εκείνου του Φαληρικού Όρμου που αποτελεί το θαλάσσιον μέτωπον του δευτέρου (Δήμου Μοσχάτου), ήτοι την παραλία μεταξύ των ιστορικών ποταμών Ιλισού και Κηφισού:
Η πρώτη (Α.Ε. Ολυμπιακά Ακίνητα), επικαλούμενη, αφ' ενός μεν τις διατάξεις των αρθρ. 16 και επ, του ν.3016/2002, που αφορούν στην διαχείριση και αξιοποίηση (μετά την τέλεση των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004) των περιουσιακών στοιχείων από την εκτέλεση και λειτουργία Ολυμπιακών Έργων, αφ' ετέρου δε τις διατάξεις του Π.Δ, της 22/26.3,2002 (ΦΕΚ Δ' 233) περί της εγκρίσεως Ειδικού Σχεδίου Ολοκληρωμένης Αναπτύξεως και Αναπλάσεως της περιοχής των Ολυμπιακών εγκαταστάσεων στον Φαληρικό Όρμο, όπως οι ανωτέρω διατάξεις ετροποποιήθησαν και αντικατεστάθησαν δια των διατάξεων του Νόμου 3207/2003, αναφέρεται πράγματι στο κατ' Απρίλιον του 2005 καταρτισθέν Σχέδιον Αναπλάσεως του Φαληρικού Όρμου. Υπό του Σχεδίου τούτου προβλέπεται κυρίως η κατασκευή και λειτουργία υπερτοπικών αθλητικών εγκαταστάσεων (γηπέδων ποδοσφαίρου) υπό ιδιωτικήν διαχείρισιν, ενώ εις τον Δήμον παραχωρείται «οικολογικόν παρκον» 240 περίπου στρεμμάτων προς οριστικήν διαμόρφωσιν και διαχείρισιν.
Από της πλευράς του, ο Δήμος Μοσχάτου, επικαλούμενος την ανέκαθεν υφισταμένη κοινοχρησία των κατοίκων του επί του αντιστοιχούντος εις το θαλάσσιον μέτωπον αυτού παρακτίου συστήματος, επιθυμεί την συνέχισιν της κοινοχρησίας αυτής, υποστηριζόμενης υπό των αναγκαιούντων εγκαταστάσεων αναψυχής (αναψυκτηρίων κ.λπ.)-
Επί του ανωτέρω αντικειμένου, ο Δήμος Μοσχάτου εζήτησε την Γνωμοδότησιν του Επιμελητηρίου με την από 12/6/07 αίτησίν του.
2. Η δόμησις του αληθούς προβλήματος
Η ως άνω περιγραφόμενη διένεξις αποτελεί πράγματι την κορυφήν ενός παγόβουνου, το οποίον είναι και το μείζον και θεμελιώδες πρόβλημα εν προκειμένω, δηλ. το πρόβλημα της βιώσιμου αναπτύξεως και διαχειρίσεως του ιστορικού Φαληρικού Όρμου, το οποίον εγεννήθη μεν προ πολλών δεκαετιών, επεδεινώθη κατά την εποχήν της αγρίας αναπτύξεως (δεκαετίες '60 και 70), προσέλαβεν νέαν διάστασιν μετά την ισχύν του αρθ.24 του Συντάγματος του 1975, επεδεινώθη και πάλιν με την κατασκευήν Ολυμπιακών Έργων, διό να δεχθεί το τελικόν πλήγμα με το ειρημένον Σχέδιον ριζικής αναπλάσεως του Φαληρικού Όρμου.
Η πρόσφατη αυτή ιστορία του Φαληρικού Όρμου πρέπει να αποτελεί και την αφετηρία του νομικού και επιστημονικού προβληματισμού για την βιώσιμη διαχείριση του όρμου αυτού σήμερον και εις το μέλλον. Και η ιστορία αυτή αποκαλύπτει ότι η Φαληρικός Όρμος, ο οποίος Παρέμεινε άθικτος εις την φυσικήν του κατάστασιν επί αιώνες, υπέστη' σειράν ατυχών τεχνικών παρεμβάσεων κυρίως κατά το β' ήμισυ του 20 αι, χωρίς καμμιάν αρμοδίαν επιστημονική μελέτη και κανένα στρατηγικό προγραμματισμό και, κυρίως, χωρίς καμμίαν απολύτως επίγνωσιν του τεραστίου οικολογικού προβλήματος που εδημιουργείτο εκ των παρεμβάσεων αυτών για την βιωσιμότητα του. Κατ' αποτέλεσμα, ο Φαληρικός Όρμος ουσιαστικώς έχει καταστραφεί και η νυν διαφημιζόμενη ανάπλασίς του δεν είναι άλλο τι ειμή η τελευταία απόπειρα νομιμοποιήσεως και παγιώσεως των αυθαιρέτων τεχνικών έργων επί του Φαληρικού Όρμου, δηλ. των έργων εκείνων τα οποία αντιστρατεύονται των βιωσιμότητα του, ακριβώς διότι αντιβαίνουν εις θεμελιώδεις κανόνες διαχειρίσεως των παρακτίων φυσικών οικοσυστημάτων.
Εκ της μελέτης των στοιχείων που ετέθησαν υπ' όψιν του, το Επιμελητήριον έχει αποκομίσει την εντύπωσιν ότι δεν υπάρχει συνείδηση του προβλήματος αυτού στην Δημόσια Διοίκηση, η οποία υπολαμβάνει ότι έχει πλήρη ελευθερία να διαμορφώσει δια τεχνικών έργων και κατά το δοκούν τον Φαληρικό Όρμο, συνεχίζουσα ούτω και επεκτείνουσα τις μέχρι τούδε καταστροφικές παρεμβάσεις εις τον Όρμον αυτό. Για λόγους καθαρά μεθοδικούς η παρούσα Γνωμοδότησις εντοπίζει το αντικείμενο του αμέσου ενδιαφέροντος της στο τμήμα εκείνο του Φαληρικού Όρμου που αποτελεί την παραλία του Δήμου Μοσχάτου, διό το οποίον άλλωστε έχει ζητηθεί η αύτη. Στοιχούσα, όμως, η Γνωμοδότησις αυτή, προς την προεκτεθείσα βασικήν δόμησιν του προβλήματος, είναι υποχρεωμένη να συνδέει πάντοτε τα αφορώντα εις την παραλίαν Μοσχάτου με την γενικήν προβληματικην του Φαληρικού Όρμου.
3.
Ο Φαληρικός Όρμος; εξ επόψεως μεν της περιβαλλοντικής επιστήμης είναι το σπουδαιότερον παρόκτιον σύστημα των Αθηνών, εξ επόψεως δε πολιτιστικού περιβάλλοντος έχει επίσης υψηλήν αξίαν, αφ' ενός μεν διότι το Φάληρον υπήρξεν ο πρώτος λιμήν των Αθηνών, προτού δηλ. ο λιμήν του . Πειραιώς αποκτήσει μείζονα σπουδαιότητα, αφ' ετέρου δε διότι ο Φαληρικός Όρμος είναι και ιστορικός τόπος εφόσον εκεί έλαβαν χώρα γεγονότα σημαντικά για την ιστορία της Χώρας, ως είναι ιδίως η τελευταία εκστρατεία και ο θάνατος του στρατηγού Γ. Καραϊσκάκη κατά την επιχείρησιν διασπάσεως της πολιορκίας της Ακροπόλεως υπό των Τούρκων (1827). Εις τον Φαληρικόν Όρμον υπάρχουν ακόμα οι εκβολές των δύο ιστορικών ποταμών των Αθηνών, δηλ, του Κηφισού και του Ιλισού, τους οποίους η ακηδία της νεοελληνικής Δημοσίας Διοικήσεως μετέβαλε δυστυχώς εις απλούν μέρος του αποχετευτικού συστήματος της πρωτευούσης. Εις την ευρυτέραν περιοχήν, τέλος, και πλησίον του Μοσχάτου κατέληγεν ο περίφημος Ελαιών των Αθηνών -άλλο μέγα, κατά

την παράδοσιν οικοσύστημα των Αθηνών από φυσικής και πολιτιστικής απόψεως- ο οποίος εφυτεύθη δια χειρός της πολιούχου θεάς Αθηνάς, εθαυμασθη ανέκαθεν από όλους τους ξένους περιηγητάς δια να καταστραφεί εν τέλει δια χειρών των νεοελλήνων!
Όλες οι αυθαίρετες επεμβάσεις εις βάρος του παρακτίου συστήματος του Φαληρικού Όρμου και ο τελικός εγκιβωτισμός των ειρημένων ιστορικών ποταμών των Αθηνών είχαν ως σοβαράν παρενέργειαν την γένεσιν πλημμυρικού προβλήματος εις την περιοχήν του Δήμου Μοσχάτου, οικισμού με ιστορικό παρελθόν και συνεχή παρουσίαν εις την νεώτερη εποχή των Αθηνών. Είναι αξιοσημείωτον, ότι η καταστροφή του Φαληρικού Όρμου και ειδικώς της παραλίας του Μοσχάτου . έγινε και συνεχίζεται εν ονόματι της «αναπτύξεως»!. Η παραλία του Δήμου Μοσχάτου επλήγη διττώς: αφ' ενός μεν εκ των ευνόητων επιπτώσεων της εκτεταμένης ρυπάνσεως των δύο ιστορικών ποταμών, αφ' ετέρου δε εκ της κατασκευής υπερυψωμένης οδού κατά μήκος της παραλίας του Δήμου Μοσχάτου, η οποία ουσιαστικώς τού απεστέρησεν το θαλάσσιον μέτωπον εφ' όσον διέκοψεν την συνέχειαν του παρακτίου συστήματος. Όλα αυτά ελάμβαναν χώραν κατά την εποχήν της αγρίας αναπτύξεως, οπότε, κατά τα προειρημένα, δεν υπήρχε καν συνείδησις του περιβαλλοντικού προβλήματος.
4.
Το πρόβλημα βιωσιμότητος του Φαληρικού Όρμου πρέπει να θεωρηθεί ότι νομικώς γεννάται με την θέσπισιν της περιβαλλοντικής προστασίας δια του αρθ.24 του Συντάγματος του 1975. Διότι, κατά την έννοιαν του άρθρου αυτού, ως τούτο ερμηνεύθη διά της Νομολογίας του Ε' Τμήματος του ΣτΕ, εις την περιβαλλοντικών προοτασίαν υπήχθησαν έκτοτε και τα παράκτια συστήματα, τα οποία μάλιστα, κατά την νομολογίαν αυτήν, ακολουθούσαν εν τούτω τις αρχές και Οδηγίες της Agenda '21, δηλ. του Παγκοσμίου Στρατηγικού Σχεδίου για την Βιώσιμη Ανάπτυξη το οποίον εψηφίσθη στην Διάσκεψη του Ρίο (1992), δέον να έχουν προτεραιότητα εις ηυξημένην περιβαλλοντικήν προστασίαν ως κατ' εξοχήν ευαίσθητα οικοσυστήματα (fragile ecosystems), υποκείμενα και επιρρεπή ευχερώς εις αποσταθεροποίησιν.
Επομένως, μετά το 1975 ο Φαληρικός Όρμος τελεί υπό συνταγματικήν προστασίαν, τόσον ως ευπαθές παράκτιον οικοσύστημα όσον και ως ιστορικός τόπος (καίτοι και κακώς μη κεκηρυγμένος ως τοιούτος δυνάμει ρητών διατάξεων). Τούτο πρακτικώς εσήμαινε ότι δεν επετρέποντο πλέον τεχνικές παρεμβάσεις εις τον Όρμον αλλοιουσαι την φυσικήν του καταστασιν και λειτουργίαν, χωρίς να υποστηρίζονται υπό της αρμοδίας επιστήμης των παρακτίων οικοσυστημάτων, και, αντιθέτως, επεβάλλετο η αποκατάστασις αυτών. Και τούτο διότι η θεμελιώδης Αρχή της Βιωσιμότητος (ή Αειφορίας κατά τον αδόκιμον ελληνικόν όρο) από την οποίαν απερρεεν η περιβαλλοντική προστασία, είχεν, κατά την νομολογΐαν του Ε' Τμήματος, τις ακόλουθες ειδικές εκφάνσεις:
1. Την Αρχή της Προφυλάξεως, καθ' ήν προέχει απολύτως η διαφύλαξις των φυσικών οικοσυστημάτων παντός τεχνικού έργου, οσονδήποτε σημαντικού για το δημόσιο συμφέρον και το τελευταίον αυτό επιτρέπεται μόνον εφόσον είναι συμβατό με τη λειτουργία του οικείου οικοσυστήματος, εν προκειμένω του παρακτίου, οπότε και δύναται να επιτραπεί μόνον εφόσον εντάσσεται εις την ηπίαν διαχείρισιν. . .
2. Την Αρχή της Προλήψεως,-καθ'- ήν προ της εκτελέσεως παντός έργου και πόσης παρεμβάσεως πρέπει να ερευνώνται δι' αρμοδίας επιστημονικής μελέτης όλες οι πιθανές και δυνατές επιπτώσεις της παρεμβάσεως εις το θιγομενον οικοσύστημα και να επιτρέπονται, μόνον εκείνες οι παρεμβάσεις που δεν έχουν σοβαράν επϊδρασιν εις την μελλοντικήν καταστασιν και λειτουργίαν του οικοσυστήματος, λαμβανομένων εν ανάγκη και όλων των αναγκαίων αντισταθμιστικών μέτρων.
Η Αρχή αυτή της Προλήψεως δεν πρέπει να συγχέεται με τη προναφερθείσα Αρχή της Προφυλάξεως. Η πρώτη αρχή τονίζει ότι η διατήρηση του οικοσυστήματος προέχει των τεχνικών έργων, έστω και εκτελουμένων υπό την επίκλησιν δημοσίου συμφέροντος. Με άλλους λόγους, τα φυσικά οικοσυστήματα και ιδίως τα ευαίσθητα πρέπει να παραμένουν κατ' αρχήν άθικτα, και να επιτελούν την ζωτική λειτουργία των για τη ζωή αυτών και των ανθρώπων. Τεχνικά έργα εκτελούνται μόνον κατ' εξαίρεσιν και μόνον εφόσον είναι συμβατό με την λειτουργία των ως φυσικών οικοσυστημάτων και εφόσον επιβάλλονται υπό σοβαρού δημοσίου συμφέροντος συναφούς προς την λειτουργία των.
Κατ’ εφαρμογήν της αρχής αυτής επί των παρακτίων οικοσυστημάτων, η νομολογία του Ε' Τμήματος του ΣτΕ έκρινε παγίως ότι λιμένες και άλλα λιμενικά έργα εκτελούνται μετά φειδούς και μόνον εφόσον εντάσσονται εις συνολικώς σχεδιασθέν δίκτυο λιμένων και έργων, του οποίου έχει τεκμηριωθεί η ανάγκη, και όχι εική και ως έτυχεν (βλ. ΣΤΕ5168/1997, 1454/1998, 1507/2000, 2506/2002, 1340/2007 κ.ά.) Τοιουτοτρόπως, η τάσις παραλίων δήμων διά την καταχρηστικήν κατασκευήν αλιευτικών καταφυγίων ηλέγχθη αποφασιοτικώς. Είναι φανερόν άτι οι δύο πρώτες αυτές αρχές αποκλείουν την μέχρι τούδε ακολουθηθεισαν άκριτον κατασκευήν λιμένων και διαφόρων λιμενικών έργων στις ακτές της Χώρας αναλώμασι σπουδαίων παρακτίων οικοσυστημάτων. Είναι αυτόχρημα θλιβερόν και επικυρούται εκ των στοιχείων του φακέλου της υποθέσεως ότι η Δημοσία Διοίκησις και οι υποβοηθούντες το έργον της αρχιτέκτονες υπολαμβάνουν ότι είναι παντελώς ελεύθεροι να μεταμορφώνουν κατά το δοκούν την άκρως ευαίσθητην ακτογραμμήν δι' έργων ασύμβατων προς την φύσιν και αποοτολήν των παρακτίων συστημάτων, ως λ.χ. συνέβη με τα διαβόητα Ολυμπιακό Έργα, ως θα ίδομεν περαιτέρω.
3. Την Αρχή της Φερούσης Ικανότητος, η οποία προσδιορίζει την σχέση των ανθρωπογενών συστημάτων προς τα φυσικά οικοσυστήματα, και θέτει τα όρια των ανθρωπίνων παρεμβάσεων εις την φύσιν. Η συνύπαρξις ανθρωπογενών συστημάτων και φυσικών οικοσυστημάτων οφείλεται στην ελαστικότητα των τελευταίων τα οποία αποδέχονται την ανθρωπίνην επέμβασιν και χειραγώγηση μέχρις ωρισμένου ανελαστικού ορίου που προσδιορίζει την φέρουσαν ικανότητα αυτών, Η φέρουσα ικανότης των οικοσυστημάτων που δέχονται την ανθρωπίνων παρεμβασιν πρέπει να εξευρίσκεται και να προσδιορίζεται επακριβώς προ πάσης παρεμβάσεως. Ειδικώς, όμως, για τα παράκτια οικοσυστήματα, η Agenda '21 και η νομολογία δέχονται ότι αύτη είναι εξ ορισμού λίαν περιωρισμένη, πράγμα που συνεπάγεται την γενικήν ισχΰν της αμέσως επομένης αρχής, ήτοι,
4, Την Αρχήν της Ηπίας Διαχειρίσεως των ευαίσθητων και δη των παρακτίων οικοσυστημάτων. Εξ ορισμού, τα πάσης φύσεως λιμενικά έργα είναι καταστροφικά για τα παράκτια οικοσυστήματα, διά τούτο οι πάσης φύσεως λιμένες επιτρέπονται μόνον εκεί που υπάρχει φυσικό όρμος διά την προσόρμισιν και αγκυροβολίαν πάσης φύσεως σκαφών. Αυθαίρετα λιμενικά έργα, αντιβαίνοντα δηλ, προς την υδροδυναμικήν των ακτών, είναι εκ κατασκευής καταστροφικά και μη βιώσιμα έργα, διότι, οσοδήποτε και αν η σύγχρονη τεχνολογία επιτρέπει την κατασκευήν των, συνεπάγεται εκτεταμένην καταστροφην θαλασσιάς ζωής και είναι πράγματι θνησιγενή καθ' ό ασύμβατα προς την ακώλυτον λείτουργίαν των παρακτίων οικοσυστημάτων, και υποκείμενα μοιραίως εις την διηνεκήν διαβρωτικήν δράσιν του θαλασσίου στοιχείου, το οποίον αναδεικνύεται πάντοτε ως το επικρατέατερον στοιχείον ως προς την διάδρασιν θαλάσσης και ακριτών λιμενικών έργων.
5. Την Αρχήν της Αποκαταστάσεως, η οποία ορίζει ότι η αποκατάστασις βλαβέντων φυσικών οικοσυστημάτων εκ φυσικών λόγων ή τεχνικών έργων είναι υποχρεωτική, και ως τοιαύτη δεν υπόκειται εις την ελευθέραν κρίσιν της Δημοσίας Διοικήσεως. Η Αρχή αυτή έχει ευνόητον βαρύτητα εκεί όπου η θέσπισις της περιβαλλοντικής προστασίας και η προστασία της βιωσιμότητος έγιναν «κατόπιν εορτής», δηλ. επί των ερειπίων της αγρίας αναπτύξεως ως συνέβη εις την Χώρα μας.
6, Την Αρχήν της Ανακτήσεως Περιβάλλοντος.
Εάν διά την πλήρη εφαρμογήν της Αρχής της Αποκαταστάσεως καθίσταται αναγκαία η ανάκτησις του φυσικού περιβάλλοντος, το οποίον είτε ενεσωματωθη καθ' οιονδήποτε τρόπον εις ανθρωπογενες σύστημα, είτε, υποστάν εντροπίαν, μετέβαλε χαρακτήρα, επιβάλλεται η επαναφορά του στην κατάσταση φυσικής ισορροπίας διό της προσηκούσης επιστημονικής παρεμβάσεως.
Κατά ταύτα, οι αρχές αποκαταστάσεως και ανακτήσεως περιβάλλοντος σημαίνουν πρακτικά ότι στο Δίκαιο Περιβάλλοντος και Βιωσιμότητος δεν ισχύει η πρακτική των τετελεσμένων γεγονότων, καθ' ήν η χρονική διάρκεια πραγματικών καταστάσεων είναι γενεσιουργός, εν τέλει, δικαιωμάτων και δικαίου (λ.χ. χρησικτησία, παραγραφή, αμετάκλητον κ.λπ.), διότι στο ειρημένο Δίκαιο επικρατεί η υπέρτερα αρχή του Δημοσίου Συμφέροντος και της Δημοσίας Τάξεως και, εν προκειμένω, της περιβαλλοντικής προστασίας και βιωσιμότητος.Εκ του συνδυασμού των ανωτέρω αρχών, προκύπτει ότι:
• Παύει η μετά το 1975 επιδείνωσις της προσβολής οικοσυστήματος, η οποία είχε αρχίσει προ της θεσπίσεως της περιβαλλοντικής προστασίας στο Σύνταγμα. Υπό την έννοιαν αυτή, εκρίθη υπό του Δικαστηρίου ότι η αρξαμένη προ του 1975 ρύπανσις του Παγασητικού Κόλπου δεν αποτελεί άλλοθι διά την συνέχισϊν της μετά την ισχύ του άρθ.24 του Συντόγματος, αλλά αντιθέτως, το άρθρον τούτο επιβάλλει την αποκατάστασίν του.
• Αποκαθίσταται υποχρεωτικώς η επελθούσα βλάβη εις το οικοσύστημα και επαναφέρεται εν ζωή και αυτό τούτο το καταστραφέν οικοσύστημα, εφόσον τούτο είναι βεβαίως ακόμη εφικτόν. Τοιουτοτρόπως, η νομολογία διέταξε την αποκατάοτασιν των επιχωθέντων ρεμάτων εις την Αττικήν, του αποστραγγίσθέντος υγροτόπου της λίμνης Κάρλας κ.λπ.
Επί μεγάλης κλίμακος καταστροφών, οία δέον να θεωρηθεί η καταστροφή του Φαληρικού "Ορμου, καταρτίζεται μακρόπνοος στρατηγική αποκαταστάσεως και επαναφοράς εν ζωή των καταστραφέντων οικοσυστημάτων, Το Επιμελητήριον ησχολήθη με το μείζον αυτό θέμα στην υπ' αρ. 100/2007 Γνωμοδότηση του για την Αποκατάσταση του Κόλπου της Ελευσίνος: «...Η Ελληνική Διοίκησις έχει εκ του Συντάγματος την υποχρέωσιν να απομακρύνει την βαρείαν βιομηχανίαν από το Θριάσιον Πεδίον και να απελευθερώσει όλο το παράκτιο σύστημα του Δυτικού Σαρωνικού από πάσαν άλλη δραστηριότητα που δεν δύναται να θεωρηθεί ως ηπία διαχείρισις των ακτών. Οι ακτές αυτές δέον να αποδοθούν εις την κατά προορισμόν κοινοχρησιαν, ήτοι εις την ελευθέραν και ακώλυτον πρόσβασιν και χρήσιν της θαλάσσης. ... Εξ άλλου, εκ του άρθρου 24 παρ. 6 του Συντάγματος περί της προστασίας του πολιτιστικού περιβάλλοντ, η Διοίκησις οφείλει να αποκαταστήσει τον πνευματικό χαρακτήρα των αξιών τον πολιτισμού μας και δη να δώσει την υπεροχή και προτεραιότητα στην έμπρακτη προστασία και ανάδειξη των μνημείων της -πολιτιστικής μας κληρονομιάς στην Αττική. Τα μνημεία αυτά (και όχι η -βιομηχανία) πρέπει να δεσπόζουν στην χωροταξία και πολεοδομία της Αττικής και των Αθηνών. Τα Ιερά της Ελευσίνος δεν είναι νοητό να επισκιάζονται, ούτε να συνυπάρχουν, με την de facto κατισχύσασα μέχρι τούδε βιομηχανική βαρβαρότητα. Εις το παρελθόν, η περιστασιακή ανάγκη (κακώς) υπερίσχυσε του ελλόγου σχεδιασμού. Σήμερα δεν υπάρχει καμμία δικαιολογία να νομιμοποιηθούν τα εν ονόματι τοιαύτης ανάγκης διαπραχθέντα ολέθρια λάθη........... Δια να πραγματοποιήσει η Διοίκησις τον ανωτέρω σκοπόν, ο οποίος δέον να θεωρηθεί ως μείζων εις την εθνικήν στρατηγικήν βιώσιμου αναπτύξεως και χωροταξίας, δέον να καταρτίσει μαιψόπνοον στρατηγικόν σχέδιον με ορίζοντα ευλόγου χρόνου, ώστε να υπάρξει σταδιακή και ομαλή μετάβασις από την σημερινήν παράνομον κατάστασιν πραγμάτων εις την επιβαλλομένην οικολογικήν ευταξίαν. ...
Εις την κατάρτισιν της στρατηγικής αυτής δέον να συμπράξουν όλοι οι ενδιαφερόμενοι παράλιοι Δήμοι, εις τους οποίους και δέον να ανήκει η βιώσιμος διαχείρισις των οικείων ακτών. Εντός της στρατηγικής αυτής δέον να μελετηθεί συνολικώς και το θέμα της βιώσιμου διαχειρίσεως των υγρών αποβλήτων της Αττικής, εις το οποίον ανήκει και το επίμαχον θέμα των αποβλήτων του Θριασίου Πεδίου...»
Η Αρχή αυτή είναι εντελώς αντίθετος προς τα συμβάντα εις τον Φαληρικόν Όρμον, ένθα, ως θα ίδωμεν, την μίαν καταστροφικήν επέμβασιν διεδέχετο άλλη βαρύτερα, έως ότου εφθάσαμεν εις την νυν σχεδιαζομένην «ριζικήν ανάπλασιν» του Φαληρικού Όρμου. Με το θέμα τούτο θα ασχοληθούμε εκτενέστερον περαιτέρω, αλλά ειρήσθω από τούδε ότι αποτελεί βαρείαν πλάνην της Διοικήσεως να υπολαμβάνει ότι έχει την ελευθερίαν να προβαίνει εις ανάπλασιν παρακτίων οικοσυστημάτων, ως πράττει προκειμένου περί της αναπλάσεως πόλεων ή τμημάτων αυτών, Η Διοίκησις δύναται και ενίοτε οφείλει να προβαίνει εις την ανάπλασιν των ανθρωπογενών οικισμών της, αλλά δεν έχει καμμίαν απολύτως εξουσίαν να προβαίνει εις ανάπλασιν οικοσυστημάτων επί τα χείρω (!), προκαλούσα την επιδείνωσιν της καταστάσεως των και την καταστροφήν των. Βλαβέντα παράκτια οικοσυστήματα δεν αναπλάθονται, αλλά μόνον αποκαθίστανται. Ανάπλασις τεχνικών έργων του παρελθόντος εκτελεσθέντων επί παρακτίων οικοσυστημάτων νοείται και επιτρέπεται μόνον προκειμένου περί της αποκαταστάσεως των τελευταίων, η οποία νοείται βεβαίως ως απελευθέρωσίς των από τα τεχνικά εκείνα έργα που είναι ασύμβατα προς την λειτουργίαν των. Επί του θέματος τούτου δέον να λεχθεί ευθύς εξ αρχής ότι η φυσική ακτογραμμή δέον να γίνεται σεβαστή ως ένδειξις σταθεράς ισορροπίας εις την διηνεκή αλληλεπίδρασιν ξηράς και θαλάσσης η οποία δέον να χωρεί ακώλυτος. Πρώτη αποστολή των παρακτίων οικοσυστημάτων είναι η διευκόλυνσις ασκήσεως του ατομικού δικαιώματος των πολιτών προς ελευθέραν και ευχερή πρόσβασιν εις την θάλασσαν. Αυτός είναι και ο ιστορικός λόγος της αναγνωρίσεως της κοινοχρησίας των ακτών από αρχαιοτάτων χρόνων. Η κοινοχρησία αυτή είναι η πρώτη νομική αρχή που διέπει την λειτουργϊαν των παρακτίων οικοσυστημάτων. Η κατασκευή λιμένων χάριν της θαλασσιάς επικοινωνίας είναι εξαιρετικός και αληθής λόγος δημοσίου συμφέροντος, επιτρέποντος τα αντίστοιχα λιμενικά έργα, όπου υπάρχει, κατ' αρχήν, φυσικός όρμος, αλλ' εν ονόματι αυτής δεν δύναται να δικαιολογηθούν και άλλα τεχνικά έργα, ως είναι αυθαίρετες προκυμαίες, μαρίνες και παντοειδείς επιχώσεις και κατασκευές κατασκευές στην ακτή, που παρακωλύουν το ειρημένον ατομικό δικαίωμα, που είναι και το μόνο συμβατό με την φυσική λειτουργία των παρακτίων οικοσυστημάτων. Η νομολογία του Ε' Τμήματος του ΣτΕ είναι αυστηρά εν προκειμένω. Λιμένες σκαφώναναψυχής (μαρίνες) δεν νομιμοποιούνται ουδέ ρητώς προβλεπόμενες υπό του νόμου, εκτός εάν υπάρχει λελογισμένον συστημικον σχέδιον οικείου δικτύου. Τα δίκτυα λιμένων πρέπει να ερευνώνται από της πλευράς της αναγκαιότητος και της λειτουργίας των, εις τρόπον ώστε να περιορίζεται η ανθρώπινη τεχνική παρέμβασις στην ακτογραμμή, η οποία κατ' αρχήν είναιαπηγορευμένη, ως και άλλα συναφή έργα, ως λ.χ. κυματοθραύστες, τεχνητοί νήσοι, αχρείαστοι λιμενοβραχίονες, εσκεμμένες προσχώσεις προς επαύξησιν της ξηράς κ.λπ. Είναι αυτόχρημα θλιβερόν ότι η Ελλάς, χώρα κατ' εξοχήν νησιωτική, με μέγα ανάπτυγμα ακτών, εξακολουθεί ακόμα και σήμερα να αγνοεί την θεμελιώδη αυτήν αρχή, ενδιαφερόμενος πρωτίστως διό. την εμπορικήν εκμετάλλευσιν του θεσμού ως προσοδοφόρου δημοσίου θεάματος (βλ. Γνωμοδότησιν Επιμελητηρίου υπ' αρ. 26/2003 «Η Αθήνα και τα Ολυμπιακά Έργα»). Είχαμε τονίσει τότε ότι η τέλεσις των Ολυμπιακών Αγώνων εις τον γενέθλιον τόπον της Χώρας μας έθετεν επί τάπητος το ζήτημα της συμμορφώσεως των προς τις αρχές προστασίας της εθνικής πολιτιστικής κληρονομιάς της οποίας οι Ολυμπιακοί Αγώνες αποτελούν πολύτιμον και αναπόσπαστον τμήμα. Επρόκειτο δε όχι περί απλής φιλοσοφικής θεωρήσεως του προβλήματος, αλλά περί της νομικής υποχρεώσεως όπως η τέλεσις των Ολυμπιακών Αγώνων επανέλθει εις την σεμνήν πνευματικότητα την οποίαν ο θεσμός αυτός είχε κατά την μακραίωνα εφαρμογήν του στην Ελλάδα. Παραλλήλως, οι Ολυμπιακοί Αγώνες του 2004 ήτο μία σημαντική ευκαιρία για την εξυγίανση του αθλίου πολεοδομικού καθεστώτος της μεγαπόλεως των Αθηνών.
Δυστυχώς ουδέν τούτων εγένετο. Όλως αντιθέτως δε, ο ειδικός νόμος που κατηρτίσθη δια τους Ολυμπιακούς Αγώνες και τα Ολυμπιακά έργα (νόμος 2730/1999), διέλαβε κατάφωρον αντισυνταγματικήν διάταξιν (άρθ.1), καθ' ήν σκοπός της τελέσεως των Αγώνων ήτο η «οικονομική ανάπτυξις» -όρος ευφημισπκός σημαίνων πράγματι την εμπορικήν εκμετάλλευσιν των Αγώνων. Το στίγμα αυτό παρηκολούθησε και τα Ολυμπιακά έργα στην λεγομένη «μεταολυμπιακή αξιοποϊησϊν» των, καθ' ήν πλείστα -των. έργων τούτων,-κατασκευασθέντα διά του δημοσίου χρήματος, παρεδόθησαν εν συνεχεία εις την ιδιωτικήν κερδοσκοπίαν. Το Επιμελητήριον είχεν τότε προειδοποιήσει επίσης ότι εκ της εκτελέσεως των Ολυμπιακών έργων απειλούντο οι τελευταίοι εναπομείναντες ελεύθεροι και κοινόχρηστοι χώροι, απειλούντο δε ιδίως τα παράκτια οικοσυστήματα του Σαρωνικού, τα οποία είχαν ήδη υποστεί και το βάρος άλλων «πολιτιστικών» έργων, ως ήταν λ.χ. και το επιλεγόμενον «Στάδιον Ειρήνης και Φιλίας» (1985) το οποίον κατεσκευάσθη κυριολεκτικώς επί «μπαζωθέντος» παρακτίου συστήματος. Όπερ δε και χείριοτον, αντί να απαλλαγεί το θαλάσσιον μέτωπον των παρακτίων δήμων από την υπερυψωμένην οδό ταχείας κυκλοφορίας που εχρονολογείτο από την εποχήν της αγρίας αναπτύξεως, επεβαρύνθη περαιτέρω διά της κατασκευής φαραωνικών οδικών έργων, ως είναι εναέριες γέφυρες κυκλοφορίας και άλλα οικοδομικά έργα τα οποία απέκλεισαν τελικώς την ελευθέραν και ακΐνδυνον προσβασιν των κατοίκων εις την θάλασσαν. Εκ των «Ολυμπιακών» τούτων έργων, η εναπόθεσις οικοδομικών απορριμμάτων ευθύνεται για την εσκεμμένην προώθησιν της ακτογραμμής μέχρι ικανού βάθους του θαλασσίου όρμου. Εννοείται ότι κατόπιν αυτών, προέκυψεν προκυμαία εκ σκυροδέματος (!) εις μήκος τουλάχιστον 2,5 χλμ. προκειμένου περί του Δήμου Μοσχάτου, πολύ δε περισσοτέρων χιλιομέτρων προκειμένου περί του Φαληρικού Όρμου εν τω συνόλω αυτού. Πάντα τα έργα ταύτα εοτερούντο εκ κατασκευής βιωσιμότητος και νομιμότητος, διότι:
1. Εκτελεσθέντα μετά την ισχΰν του άρθ.24 του Συντάγματος, παραβιάζουν την θεμελιώδη αρχήν της αποκαταστάσεως, της οποίας την υποχρέωσιν τηρήσεως υπεΐχεν η δημοσία διοίκησίς αυτομάτως ευθύς ως απεφασισεν την εκτελεσιν έργων εις το παράκτιον σύστημα. Με άλλους λόγους, ευθύς ως αύτη απεφασισεν την εκτελεσιν έργων εις το παράκτιον σύστημα, αυτά δεν ηδύνατο να είναι άλλο τι ειμή έργα αποκαταστάσεως του φυσικού παρακτίου οικοσυστήματος.
2. Πέραν αυτού, όμως, η εκτέλεσις Ολυμπιακών έργων εις το ευπαθές παράκτιον σύστημα του Φαληρικού Όρμου με κανένα τρόπο δεν δύναται να θεωρηθεί ως ηπία διαχέίρισις αυτού, η οποία είναι και η μόνη επιτρεπτή προκειμένου περί των ευαίσθητων ή ευπαθών οικοσυστημάτων ως ο Φαληρικός Όρμος.
6.
Ειδικώς προκειμένου περί της παραλίας του Δήμου Μοσχάτου, το «Ειδικό Σχέδιο Ολοκληρωμένης Ανάπτυξης της Περιοχής» (ΕΣΟΑΠ) οριοθετεί την Ζώνην Α1 ως τμήμα του ευρύτερου Ολυμπιακού Πόλου Φαλήρου με επιφάνεια 240.300τ.μ. Η ζώνη αυτή εκτείνεται δυτικώς της εκβολής του Ιλισού και μέχρι της εκβολής του Κηφισού, βορείως δε συνορεύει με την «Λεωφόρο Ταχείας Κυκλοφορίας Ποσειδώνος». Εντός της ζώνης αυτής προβλέπεται η λειτουργία «οικολογικού πάρκου και ηπίων αθλητικών εγκαταστάσεων» συνοδευόμενων από τις απαιτούμενες εγκαταστάσεις υποστηρίξεως. Οι «ήπιες» αυτές αθλητικές εγκαταστάσεις περιγράφονται ως εξής:
«α. ΑΘΛΗΤΙΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ
α.1. Στίβος 8 διαδρομών με γήπεδο ποδοσφαίρου με φυσικό χλοοτάπητα και εγκαταστάσεις ρίψεων (σφαίρας, σφύρας, δίσκου και ακοντίου), σκαμμάτων αλμάτων μήκους και διαδρόμους φοράς ύψους και άλματος επί κοντώ.
α.2. Δύο κτίρια αποδυτηρίων
α.3. Κερκίδες χωρητικότητας περίπου 3.000 θεατών με χώρους υγιεινής κοινού, αποθήκες και γραφεία στο ισόγειο.
α.4. Δύο (2) γήπεδα ποδοσφαίρου με φυσικό χλοοτάπητα διαστάσεων 68.00X105.ΟΟμ.
α.5. Τέσσερα (4) γήπεδα ποδοσφαίρου 5X5 με συνθετικό χλοοτάπητα χωροθετημένα σε δύο ζεύγη με κερκίδες χωρητικότητας περίπου 250 θεατών σε κάθε ζεύγους γηπέδων.
α.6. Δύο κτίρια αποδυτηρίων εξυπηρέτησης γηπέδων 5X5.
α.7. Δύο συγκροτήματα δεξαμενών νερού με αντίστοιχους οικίσκους αντλιοστασίων.
β. εγκαταστάσεις υποστήριξης
β1. Ζώνες διαμορφωμένου πρασίνου με χώρους ξεκούρασης επισκεπτών όπου τοποθετούνται καθιστικά, σκίαστρα και κρουνοί πόσιμου νερού.
β2. Κατασκευή πεζοδρόμου με λωρίδα ποδηλατοδρόμου.
β3. Φωτιστικά περιβάλλοντος χώρου
β4. Περιφράξεις
β5. Δίκτυα
Β6. Ηλεκτρομηχανολογικές Εγκαταστάσεις» "
Πέραν των ανωτέρω αθλητικών εγκαταστάσεων, εις την Ζώνην Α1 προβλέπεται και η δημιουργία «οικολογικού πάρκου» παραχωρουμένου εις τον Δήμον Μοσχάτου και αποτελούντος πράγματι λοφώδη έξαρσιν του εδάφους εκ της εναποθέσεως οικοδομικών απορριμμάτων, το οποίον ο Δήμος καλείται να μεταβάλει εις πάρκον (!).
7.
Την διοϊκησιν και διαχεϊρισιν ολοκλήρου της Ζώνης ΑΙ ισχυρίζεται ότι έχει η Α.Ε. «Ολυμπιακά Ακίνητα», στην οποίαν ο νόμος 3207/2003 ανέθεσεν την διαχεϊρισιν και αξιοποιησιν όλων των Ολυμπιακών έργων και συναφών εγκαταστάσεων. Ως συνέβη δε και με τα άλλα Ολυμπιακά έργα, η ανώνυμος αυτή εταιρεία σχεδιάζει την μεταολυμπιακήν αξιοποιησιν και εκμεταλλευσιν των δια της παραχωρήσεως των εις ιδιώτες. Η ίδια βεβαίως τύχη επιφυλάσσεται και για τις αθλητικές και λοιπές εγκαταστάσεις της Ζώνης ΑΙ. Τοιουτοτρόπως,-εγείρεται το έτερον μέγα θέμα της υποθέσεως, εάν η ιδιωτική αυτή εταιρεία δύναται να αναλάβει την διαχείρισιν κοινοχρήστων χώρων και εάν δύναται περαιτέρω να εκχωρήσει την αποκλειστικήν χρήσιν των εις ιδιώτες. 'Το θέμα τούτο συνδέεται αμέσως και αρρήκτώς με την διευκρϊνισιν του νομικού καθεστώτος της παραλίας Μοσχάτου, και δη τόσον του αρχικού πυρήνος αυτής όσον και των αυθαιρέτως και παρανόμως γενομένων προσχώσεων εις βάρος του θαλασσίου μετώπου, οι οποίες έχουν την σημαντικήν έκτασιν των 800 περίπου στρεμμάτων.
Όπως προείπαμε, εις την θέσιν της αρχικής ωραίας και αμμώδους ακτής του ■ -. Μοσχάτου, την οποίαν μπορεί να θαυμάσει κανείς σε. παλαιές φωτογραφίες, . ανεπτυγμένην ολίγα μέτρα έμπροσθεν της ρυμοτομικής γραμμής, υπάρχει σήμερον μία τεραστία έκτασις εκατοντάδων μέτρων προς την θάλασσα, διαμορφωθείσα δια της συσσωρεύσεως οικοδομικών απορριμμάτων και τερματιζομένη δια προκυμαίας εκ σκυροδέματος. Το ενδιαφέρον νομικόν ερώτημα είναι τις η φύσις αυτής της μεγάλης ανθρωπογενούς προσχώσεως που εδημιουργήθη εις την θέσιν της παλαιάς αμμώδους ακτής. Παρόμοιον ερώτημα ετέθη ενώπιον του Επιμελητηρίου εις την περίπτωσιν της χερσαίας ζώνης του λιμένος Βόλου, η οποία προέκυψε παρομοίως διά της αποθέσεως οικοδομικών απορριμμάτων. Κατά την Γνωμοδότησιν του Επιμελητηρίου εις την υπόθεσιν εκείνην, οι ανθρωπογενείς προσχώσεις των ακτών δεν παράγουν ιδιωτικήν κτήσιν και χρήσιν του Δημοσίου, αλλ' αντιθέτως προεκτείνουν και επ' αυτών την δημόσιον κτήσιν που υφίοτατο επί της παλαιάς ακτής και την κοίνοχρησίαν της (βλ. Γνωμοδότησιν Επιμελητηρίου υπ' αρ. 101/2007, «Κοινοχρησϊα χερσαίας ζώνης λιμένος προκύψασα εξ επιχώσεως αυτής»). Άλλως, θα ηδΰνατα εκ κοινοχρήστου γης να παραχθεί ιδιοκτησία και εκ της ελευθέρας διαθέσεως της ιδιωτικής αυτής κτήσεως του Δημοσίου, να παρεμβληθούν μεταξύ της παλαιάς ρυμοτομικής γραμμής και της οριογραμμής του νέου αιγιαλού παντός είδους χρήσεις διακόπτουσαι και παρακωλύουσαι την άμεσον πρόσβασιν εις την ακτήν, η οποία όμως αποτελεί το θεμελιώδες ατομικόν δικαίωμα των κατοίκων του παρακτίου Δήμου, αλλά και όλων των επιθυμούντων να ασκήσουν το δικαίωμα της ακώλυτου και ελευθέρας προσβάσεως των εις την θάλασσα. Διά της επιχώσεως, λοιπόν, των κοινοχρήστων ακτών και της 'κοινής τοις πόσιν θαλάσσης', ουδέποτε παράγεται ιδιωτική ιδιοκτησία του Δημοσίου, αλλ' αντιθέτως, η εντεύθεν προκύπτουσα παραλιακή έκτασις παρακολουθείται με το βάρος της κοινοχρησίας το οποίον είχεν αρχήθεν η προεκτεΐνομένη εις βάρος της θαλάσσης νέα ακτή. Όθεν, υπέρ του αντιθέτου διατάξεις του άρθρου 5 του Π.Δ. της 22/26.3.2002, που επιτρέπουν την επίχωσιν 208.490 μ2 θαλασσιάς εκτάσεως του Φαληρικού Όρμου (!!!), περιερχομένων εις την πλήρη κυριότητα του Δημοσίου (!!!), είναι ανίσχυρες ως αντισυνταγματικές, Οίκοθεν νοείται ότι η κοινοχρησία αυτή διαρκεί ενόσω διαρκεί και η παράνομος αυτή δημιουργία του παλαιού αιγιαλού, διότι, κατά τα προειρημένα, η παράνομος πρόσχωσις αποτελεί αυτόδηλον παραβίασιν του άρθ.24 του Συντάγματος, προσβάλλουσαν το ευαίσθητον οικοσύστημα των ακτών και ως τοιαύτη παρακολουθείται από την υποχρέωσιν αποκαταστάσεως του. Κατά τούτα δηλ., ενόσω διατηρείται η παράνομος πρόσχωσις ωρισμένης ακτής, διατηρείται παραλλήλως και η κοινοχρησΐα αυτής, η οποία ούτω δεν δύναται να τεθεί υπό ιδιωτικήν ιδιοκτησίαν, αλλά δέον πάντοτε να χρησιμεύει για την ελευθέραν και ακώλυτον πρόσβασιν προς την νέαν ακτήν. Αλλά και γενικώς ειπείν, η κοινοχρησία γης είτε εις την πόλιν είτε εις την ύπαιθρον, αποτελεί στοιχείον του συνταγματικώς προστατευομένου φυσικού και αστικού περιβάλλοντος, και της επίσης συνταγματικώς προστατευόμενης ποιότητος ζωής. Σημειωτέον ότι, επί προσχωσιγενούς ακτής δεν δύνανται να οικοδομηθούν ούτε κοινωφελή έργα, ως συνέβη προκειμένου περί των Ολυμπιακών έργων του Φαληρικού Όρμου. Διότι τα κοινωφελή έργα δεν είναι νόμιμον υποκατάστατον της κοινοχρησίας, ούτε δύναται να εξισωθούν προς αυτήν. Ανωτέρω δε ετονίσαμε ότι η κατασκευή κοινωφελών έργων επί των ακτών, και ειδικώς τα Ολυμπιακά έργα που εκατασκευάσθησαν εις τον Φαληρικόν Όρμον, δεν αποτελούν προδήλως ηπίαν διαχείρισιν των ακτών, αφού .αντιστρατεύονται ευθέως την κυρίαν λειτουργίαν αυτών και των συναφών παρακτίων οικοσυστημάτων.
Το συμπέρασμα της αναλύσεως αυτής είναι ότι, εφ' όσον επί των εξ επιχώσεως της ακτής δημιουργηθεισών νέων εκτάσεων του Φαληρικού Όρμου δεν υφίσταται ιδιωτική κτήσις του Δημοσίου, δεν υφίσταται βεβαίως και το δικαίωμα της αποκαλούμενης «Α.Ε. Ολυμπιακά Ακίνητα» προς διοίκησιν και διαχείρισιν αυτής, Εφόσον δε περαιτέρω, υπό την κειμένην νομοθεσία, η διοίκησις και διαχείρισις των ακτών ανήκει εις τους οικείους δήμους των οποίων αποτελούν το θαλάσσιον μέτωπον, η διοίκησις και διαχεΐρισις των κοινοχρήστων προσχωσίγενών εκτάσεων ανήκει επίσης εις τους οικείους Δήμους, Τούτο, άλλωστε, είναι σύμφωνον και προς ετέραν γενικήν αρχήν του Δικαίου της Δημοσίας Κτήσεως, καθ' ήν οι κοινόχρηστες ακτές της Χώρας ανήκουν εις την δημοσίαν κτήσιν η οποία δεν έχει καμμία σχέση με ένα δήθεν δικαίωμα δημοσίας, ούτως ειπείν, κυριότητος του κράτους, αλλά συνιστά απλώς υποχρέωσιν αποκλειστικής διαχειρίσεως του δημοσίου χάριν της κοινοχρησίας των πολιτών, η οποία ουδέποτε δύναται να ανατεθεί εις την διοίκησιν και διαχείρισιν ιδιωτικού φορέως. Οι θεμελιώδεις αυτές αρχές που πηγάζουν από το Αρχαίον Ελληνικόν και Ρωμαϊκόν Δίκαιον και έτυχαν περαιτέρω αναπτύξεως εις το Γαλλικόν Δημόσιον Δίκαιον, αποτελούν έκτοτεσυστατικόν της εννοίας του Κράτους Δικαίου και δεν δύνανται να παραβιάζονται αμέσως ή εμμέσως, ως συμβαίνει δυστυχώς μετά περισσής ελαφρότητος εις την Χώραν, ένθα απετολμήθησαν διατάξεις νόμου παρέχουσαι την αποκλειστικήν χρήσιν ακτών εις ιδιώτες (ιδίως παράκτιες τουριστικές και ξενοδοχειακές επιχειρήσεις), ως επίσης και άλλες διατάξεις αναθέτουσαι την διαχείρισιν κοινοχρήστων πραγμάτων εις ιδιωτικούς φορείς, ο\α εν προκειμένω η Α.Ε. Ολυμπιακά Ακίνητα. Κατά ταύτα, οι παράλιοι Δήμοι οφείλουν να επαγρυπνούν για την υπεράσπισιν των δικαιωμάτων διαχειρίσεως που έχουν επί των παρακτίων συστημάτων που αποτελούν το θαλάσσιον μέτωπόν των.
Ειδικώς προκειμένου περί της παραλίας του Δήμου Μοσχάτου, πρέπει να υπογραμμισθεί ότι τα προγραμματισθέντα εις αυτήν Ολυμπιακό έργα ουδέποτε εξετελέσθησαν. Συνεπώς, παρανόμως και κατόπιν εορτής η εταιρεία «Ολυμπιακά Ακίνητα» διεκδικεί σήμερον την αρμοδιότητα διοικήσεως κοινοχρήστου εκτάσεως για την καθυστερημένη και αλυσιτελή κατασκευήν δήθεν ολυμπιακών έργων χάριν της ιδιωτικής εκμεταλλεύσεως των. Εδώ δηλ. δεν πρόκειται περί της μεταολυμπιακής εμπορικής εκμεταλλεύσεως ολυμπιακών έργων, η οποία είναι επίσης παράνομος, αλλά περί της διοικήσεως και διαχειρίσεως ακινήτων απλώς εκτάσεων που αποτελούν πράγματι τον πάλαιαν αιγιαλόν του Δήμου Μοσχάτου και ο οποίος φυσικό υπόκειται εις την διοίκησιν και διαχείρισιν του Δήμου αυτού.
8.
Πρέπει να προστεθεί ότι η κοινοχρησία των παρακτίων οικοσυστημάτων του Φαληρικού Όρμου και ειδικώς της παραλίας Μοσχάτου είναι συμβατή μόνον με μικρές εγκαταστάσεις υποστηρίξεως χάριν αναψυχής, ως λ.χ. αναψυκτήρια κ.λπ., ως επίσης και με ανοικτές εις όλο το φίλαθλο κοινόν αθλητικές εγκαταστάσεις, ήτοι με την δημιουργία ανοικτών χώρων αθλήσεως με στοιχειώδεις εγκαταστάσεις, που δεν είναι βεβαίως τα οργανωμένα γήπεδα ποδοσφαίρου με κερκίδες θεατών.;? Κυρία, αν μη αποκλειστική, αποστολή των παρακτίων συστημάτων είναι η άμεσος και ακώλυτος επαφή των ανθρώπων με την θάλασσα.: Εξ άλλου, η διατήρησις των παρακτίων συστημάτων περιλαμβάνει και την υποχρέωσιν αποκαταστάσεως και διατηρήσεως της οικείας χλωρίδος και πανίδος. Κατά ταύτα, το καταρτισθέν «Ειδικό Σχέδιο Ολοκληρωμένης Ανάπτυξης της Περιοχής» (ΕΣΟΑΠ) και την δη στην περιοχή των Δήμων Φαλήρου, Καλλιθέας και Μοσχάτου, δεν είναι νόμιμον και δεν πρέπει να επιχειρηθεί. Διότι δεν αποβλέπει εις την αποκατάστασιν του Φαληρικού Όρμου, αλλά στην παγίωση, νομιμοποίηση και περαιτέρω επέκτασιν των καταστροφικών επεμβάσεων, οι οποίες: -
• Δεν κατατείνουν, ως έδει, εις την αποκατάστασιν των παρακτίων οικοσυστημάτων, τα οποία αντιθέτως θυσιάζουν χάριν φαραωνικών τεχνικών έργων, οίον δέον να θεωρηθεί και η μετατροπή της παραλίας του Μοσχάτου εις τεχνητήν νήσον (!), ούτως ώστε να παρέχεται η ψευδαίσθησις δημιουργίας θαλασσίου μετώπου..
• Προοιωνίζονται ασφαλώς νέες και βαρύτερες επεμβάσεις εις το μέλλον, εκ της διηνεκούς αντιστάσεως των φυσικών στοιχείων εις τα αυθαιρέτως σχεδιασθέντα έργα.
• Παραβιάζουν τα δικαιώματα των παρακτίων οικισμών και των παραλίων Δήμων.
9.
Εν συμπεράσματι, το Επιμελητήριον φρονεί ότι δέον η Δημοσία Διοίκησις, .
1. Να απόσχει της υλοποιήσεως του ειρημένου Ειδικού Σχεδϊου Ολοκληρωμένης Αναπτύξεως κ.λπ. του Φαληρικού Όρμου, το οποίον αντίκειται ευθέως εις την υποχρέωσιν αποκαταστάσεως του Φαληρικού Όρμου, ήν η Διοϊκησις υπέχει ευθέως εκ του άρθ.24 του Συντάγματος. Ο Φαληρικός Όρμος πρέπει να αποκατασταθεί, όχι να αναπλασθεί.
2. Να παραχωρήσει την διοϊκησιν και διαχείρισιν των παρακτίων οικοσυστημάτων εις τους οικείους παράλιους δήμους.
3. Να συμπράξει με τους παραλίους δήμους εις την κατάρτισιν γνησίου και μακροχρονίου προγράμματος σταδιακής αποκαταστάσεως των παρακτίων οικοσυστημάτων του Φαληρικού Όρμου, εκπονουμένου υπό των εν προκειμένων αρμοδίων επιστημόνων, που δεν είναι αρχιτέκτονες και πολιτικοί μηχανικοί, αλλ' ειδήμονες των παρακτίων οικοσυστημάτων.
4. Εις το πλαίσιον της μελέτης αυτής δέον να μελετηθεί επίσης η αποκατόστασις των ιστορικών ποταμών των Αθηνών Κηφισού και Ιλισού, και ιδίως του Δέλτα αυτών εις τον Φαληρικόν Όρμον. Είναι εθνικώς απαράδεκτον να έχουν όλες οι ιστορικές ευρωπαϊκές πόλεις διατηρήσει τους ιστορικούς ποταμούς των, οίον η Ρώμη τον Τίβερη, το Παρίσι τον Σηκουάνα κ.λπ., και αι Αθήναι να έχουν απολέσει τους ιστορικούς ποταμούς των οι οποίοι είναι και αναπόσπαοτον μέρος της Ελληνικής Γραμματείας. Πώς είναι δυνατόν η ανάγνωσις του Πλάτωνος σήμερον να γίνεται με τον Ιλισόν μετατραπέντα εις υπόνομον οδού ταχείας κυκλοφορίας;
5. Οίκοθεν νοείται ότι προέχει η απόκρουσις των αβασίμων αξιώσεων της επί του επιμάχου χώρου
Αθήνα, 23 Δεκεμβρίου 2007
Ο Πρόεδρος
Μιχαήλ Δεκλερής

2009-06-24T20:33:00.000+03:00

Η κατασταση στον Κηφισο σήμερα 2

2009-06-21T22:24:00.001+03:00

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ 170609-b _2_

Η κατασταση στον Κηφισο σήμερα 1

2009-06-21T22:19:00.001+03:00

ΕΙΣΑΓΓΕΛΙΑ ΠΡΩΤΟΔΙΚΩΝ ΠΕΙΡΑΙΑ2

Καταπέλτης οι διαπιστώσεις του Συνηγόρου του Πολίτη για τις περιβαλλοντικές παραβάσεις του ΥΠΕΧΩΔΕ στο οδικό έργο του Κηφισού.

2009-06-21T14:06:00.001+03:00

Η ΚΙΝΗΣΗ ΠΟΛΙΤΩΝ ΜΟΣΧΑΤΟΥ «ΜΕΣΟΠΟΤΑΜΙΑ»
και
Ο ΜΟΡΦΩΤΙΚΟΣ ΕΚΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ Ν. ΦΑΛΗΡΟΥ *********

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

ΘΕΜΑ : Καταπέλτης οι διαπιστώσεις του Συνηγόρου του Πολίτη για
τις περιβαλλοντικές παραβάσεις του ΥΠΕΧΩΔΕ στο οδικό
έργο του Κηφισού.

Οι διαπιστώσεις του Συνηγόρου Πολίτη για τις περιβαλλοντικές παραβάσεις του ΥΠΕΧΩΔΕ στο οδικό έργο του Κηφισού, αποτελούν κόλαφο για όσους προσπαθούν να «κουκουλώσουν» το μεγάλο περιβαλλοντικό πρόβλημα, τη βάναυση προσβολή της υγείας και της ποιότητας ζωής στην περιοχή, τις απροκάλυπτες παραβάσεις της περιβαλλοντικής νομοθεσίας. Συγκεκριμένα ο Συνήγορος του Πολίτη, σε έγγραφό του, που τιμά και καταξιώνει το θεσμό, επισημαίνει μεταξύ άλλων ότι η μη υλοποίηση, μέχρι σήμερα, των εγκεκριμένων περιβαλλοντικών όρων αποτελεί τεκμήριο της παραβίασης των όρων που είχαν τεθεί, η οποία αποδεικνύει την παράλειψη προστασίας του περιβάλλοντος με συνέπεια τη σοβαρή ηχορύπανση και υποβάθμιση του περιβάλλοντος από τη λειτουργία του οδικού έργου υπεράνω του Κηφισού ποταμού στις περιοχές Ρέντη, Μοσχάτου και Νέου Φαλήρου. Διαπιστώνει επίσης ότι τη μη υλοποίηση περιβαλλοντικών όρων αποδέχεται και η αρμόδια διεύθυνση του ΥΠΕΧΩΔΕ (Δ/νση Οδικών έργων, Δ9) και επιβεβαιώθηκε και από αυτοψία που πραγματοποίησαν οι ελεγκτές της Διεύθυνσης Περιβάλλοντος της Νομαρχίας Πειραιά, σύμφωνα με την οποία δεν είχαν τοποθετηθεί ηχοπετάσματα βόρεια της οδού Σουρή στο Νέο Φάληρο και βόρεια της οδού Σολωμού στο Μοσχάτο, καθώς και σε όλο το μήκος αμφίπλευρα του οδικού έργου στον Δήμο Ρέντη.

Επιπλέον διαπιστώνεται ότι οι περιβαλλοντικοί όροι, που δεν τηρήθηκαν, είχαν λήξει από 31-12-2006, ενώ η απόφαση παράτασης αυτών εκδόθηκε στις 5-9-2008. Ο Συνήγορος του Πολίτη έχει παγίως εκφράσει την άποψη ότι τυχόν παράταση ισχύος περιβαλλοντικών όρων που έχουν λήξει νωρίς την επανεξέταση τους στερείται νομίμου ερείσματος τόσο στην κοινοτική, όσο και στην εθνική νομοθεσία. Συγκεκριμένα οι σχετικές κοινοτικές οδηγίες δεν εμπεριέχουν καμία διάταξη, που να προβλέπει δυνατότητα παράτασης της ισχύος των εγκεκριμένων περιβαλλοντικών όρων, χωρίς επανεξέταση των πραγματικών δεδομένων στην τρέχουσα περίοδο, όπως έπραξε το ΥΠΕΧΩΔΕ για το οδικό έργο στον Κηφισό. Αντιθέτως μια τέτοια παράταση των περιβαλλοντικών όρων έρχεται σε αντίθεση με τις διατάξεις της Οδηγίας 96/61/ΕΚ, που προβλέπουν τη συνεχή παρακολούθηση της τήρησης των εγκεκριμένων περιβαλλοντικών όρων (άρθρο 13), αλλά και τη λήψη μέτρων για τις εξαιρετικές περιπτώσεις υπερβάσεων κατά τη λειτουργία του έργου. Η εθνική νομοθεσία ταυτίζεται με τις επιταγές του κοινοτικού δικαίου και δεν προβλέπει καμία σιωπηρή παράταση της ισχύος των περιβαλλοντικών όρων.

Κατόπιν των ανωτέρω επισημάνσεων ο Συνήγορος του Πολίτη παρακαλεί τη Δ/νση Οδικών έργων (Δ9) του ΥΠΕΧΩΔΕ να ανακαλέσει την απάντησή της, την οποία οι πολίτες είχαν καταγγείλει, ότι προσβάλει την κοινή λογική, γιατί διατυπώνει την απαράδεκτη θέση ότι η προθεσμία ισχύος των περιβαλλοντικών όρων αποτελεί προθεσμία για την υλοποίησή τους, δηλαδή ότι καλώς το έργο λειτουργεί για πέντε χρόνια χωρίς να έχουν υλοποιηθεί οι περιβαλλοντικοί του όροι, με αποτέλεσμα σοβαρές συνέπειες σε βάρος της υγείας και με σοβαρή υποβάθμιση της ποιότητας ζωής των κατοίκων.

Συνεχίζοντας ο Συνήγορος του Πολίτη επισημαίνει ότι έχουν παρέλθει 5 έτη πλήρους λειτουργίας του έργου, χωρίς τη λήψη των αναγκαίων μέτρων προστασίας, με συνέπεια τη σοβαρή ηχορύπανση και υποβάθμιση του περιβάλλοντος και της δημόσια υγείας και ζητάει από τις αρμόδιες υπηρεσίες του ΥΠΕΧΩΔΕ, ενημέρωση σχετικά με :

1. Το στάδιο στο οποίο βρίσκεται και το χρονικού διαστήματος εντός οποίου αναμένεται η υλοποίηση του έργου κατασκευής των αναγκαίων ηχοπετασμάτων και της εκβάθυνσης και του καθαρισμού της κοίτης του Κηφισού.

2. Τα μέτρα που πρόκειται να ληφθούν για την ικανοποιητική ηχοπροστασία στα τμήματα της οδού, που έχουν ήδη τοποθετηθεί ηχοπετάσματα, τα οποία όμως, σύμφωνα με την αναφορά των πολιτών (και τις μετρήσεις της αρμόδιας υπηρεσίας του ΥΠΕΧΩΔΕ), δεν είναι αποτελεσματικά.

3. Την υλοποίηση του περιβαλλοντικού όρου δ10, σύμφωνα με τον οποίο τα στάσιμα νερά, που δημιουργούνται κατά την ξηρά περίοδο στο προς την εκβολή τμήμα της κοίτης, θα πρέπει να ανανεώνονται με σχετικές αντλήσεις και να αερίζονται μέσω φυσητήρων και κατάλληλων διαχυτήρων. Τίθεται επίσης το ερώτημα αν η εκβάθυνση και ο καθαρισμός της κοίτης του Κηφισού θα βελτιώσει την κατάσταση.

4. Εάν το ΥΠΕΧΩΔΕ θεωρεί ότι χορήγησε παράταση ισχύος των περιβαλλοντικών όρων χωρίς την επικαιροποίηση και τη συμπλήρωσή τους και με ποιο νομικό έρεισμα το ΥΠΕΧΩΔΕ απεφάνθη ότι το έργο πρέπει να τηρεί περιβαλλοντικούς όρους που έχουν λήξει.

5. Τα αποτελέσματα των μετρήσεων θορύβου, τα οποία, σύμφωνα με τον περιβαλλοντικό όρο δ24 «...με την έναρξη της πλήρους λειτουργίας του αυτοκινητόδρομου στις περιοχές κατοικίας να γίνονται ετήσιες δειγματοληπτικές ηχομετρήσεις.,.με ταυτόχρονη συμπλήρωση δελτίων καταγραφής...».

6. Εάν έχουν επιβληθεί νεότερες διοικητικές και ποινικές κυρώσεις για συστηματική παράβαση της περιβαλλοντικής νομοθεσίας, κατόπιν της επιβολής προστίμου ύψους 60.000 στο Υπουργείο Περιβάλλοντος Χωροταξίας και Δημοσίων Έργων από τη Νομαρχία Πειραιά.

Τέλος ο Συνήγορος του Πολίτη αναφέρει ότι, δεδομένης της σοβαρότητας του προβλήματος για την προστασία του περιβάλλοντος και της δημόσιας υγείας, ευελπιστεί στη μεριμνά – των αρμόδιων υπηρεσιών του ΥΠΕΧΩΔΕ - για την τήρηση των νόμιμων διαδικασιών και τις παρακαλεί για την ενημέρωση του ως προς την εξέλιξη της υπόθεσης.

Οι κάτοικοι ευχαριστούν την Ανεξάρτητη Αρχή του Συνηγόρου του Πολίτη για την ιδιαίτερα σημαντική παρέμβαση και επισημάνσεις του και καλούν τον Υπουργό ΠΕΧΩΔΕ την ύστατη στιγμή, πριν την καταγγελία στα όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, να ακούσει την κραυγή της απελπισίας των πολιτών και να συνεργαστεί μαζί τους για την κατάστρωση και άμεση υλοποίηση ενός ολοκληρωμένου σχεδίου δράσεων και έργων με στόχο την ουσιαστική αναβάθμιση του αστικού περιβάλλοντος και της ποιότητας της ζωής τους, που έχουν δραματικά υποβαθμιστεί από τις επιπτώσεις του οδικού έργου στον Κηφισό.

Στον Κηφισό δεν είναι ιδιώτες που παρανομούν, παρανομεί ευθέως το ΥΠΕΧΩΔΕ.

Επικοινωνία : Λειβαδάρος Ρουσέτος
Φαληρέως 34, 18547 ΠΕΙΡΑΙΑΣ
Τηλέφωνο : 6944-410331
E-Mail : livas1@otenet.gr

********Τα σχετικά έγγραφα τα υπέγραψε και η ΚΙΝΗΣΗ ΠΟΛΙΤΩΝ ΚΗΦΙ-SOS, όπως και εκπρόσωποι του συλλόγου γονέων και κηδεμόνων του Ε Δημοτικού Σχολείου Αγ. Ιωάννη Ρέντη
Θεωρούμε λοιπόν το λιγότερο απαράδεκτο το Δελτίο Τύπου να εκδίδεται και υπογράφεται από δυο μόνο συλλογικότητες και να μην αναφέρονται και οι υπόλοιποι φορείς που συμμετείχαν και συμμετέχουν σε αυτόν τον αγώνα.
Αυτή η διαμαρτυρία μας σαν Κίνηση Πολιτών ΚΗΦΙ-SOS, δεν μειώνει βέβαια τόσο την επιστολή του Συνηγόρου του Πολίτη όσο και την επιστημονική βοήθεια πάνω στο θέμα του εκλεκτού επιστήμονα και παρακηφίσιου κατοίκου Ρουσέτου Λιβαδάρου.
Πρέπει όμως να γίνει κατανοητό από όλους ότι οι αγώνες δεν καπηλεύονται δεν καπελώνονται από κανέναν.
Ανήκουν σε όλους τους κατοίκους του Μοσχάτου του Ν. Φαλήρου και του Ρέντη.

Η ΕΚΘΕΣΗ ΤΟΥ ΣΥΝΗΓΟΡΟΥ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΗΦΙΣΟ

2009-06-20T14:48:00.002+03:00

sinigoros_politi

Έκθεση του Συνηγόρου του Πολίτη σε βάρος του ΥΠΕΧΩΔΕ δικαιώνει τη Νομαρχία Πειραιά για τον Κηφισό

2009-06-20T14:35:00.000+03:00

18.06.2009 Έκθεση του Συνηγόρου του Πολίτη σε βάρος του ΥΠΕΧΩΔΕ δικαιώνει τη Νομαρχία Πειραιά για τον Κηφισό

Να προχωρήσει στη λήψη όλων των απαιτούμενων μέτρων και ενεργειών για το οδικό έργο του Κηφισού, προκειμένου να σταματήσει η συνεχιζόμενη υποβάθμιση της ποιότητας ζωής των κατοίκων του Νέου Φαλήρου, του Ρέντη και του Μοσχάτου, καλεί η Νομαρχία Πειραιά το ΥΠΕΧΩΔΕ μετά και την έκθεση κόλαφο του Συνηγόρου του Πολίτη που συντάχθηκε με αφορμή έγγραφη αναφορά των κατοίκων της περιοχής.
Η έκθεση της ανεξάρτητης αρχής, που κάνει λόγο για σοβαρές περιβαλλοντικές οχλήσεις από την μη τήρηση των περιβαλλοντικών όρων του έργου από το ΥΠΕΧΩΔΕ, δικαιώνει απόλυτα τις ενέργειες της Νομαρχίας Πειραιά, η οποία πριν από έναν περίπου χρόνο είχε επιβάλλει το ανώτατο δυνατό σύμφωνα με τη νομοθεσία πρόστιμο στο Υπουργείο ύψους 60.000 και είχε καταθέσει αναφορά στον αρμόδιο εισαγγελέα (είναι στο στάδιο της προανάκρισης) για την μη τήρηση του 22ου περιβαλλοντικού όρου που αφορά στην τοποθέτηση ηχοπετασμάτων.
Συγκεκριμένα στην έκθεση αναφέρεται μεταξύ άλλων ότι «η μη υλοποίηση μέχρι σήμερα των εγκεκριμένων περιβαλλοντικών όρων αποτελεί τεκμήριο παραβίασής τους και αποδεικνύει την παράλειψη προστασίας του περιβάλλοντος με συνέπεια τη σοβαρή ηχορύπανση και υποβάθμιση του περιβάλλοντος από τη λειτουργία του οδικού έργου υπεράνω του Κηφισού ποταμού στις περιοχές Ρέντη, Μοσχάτου και Νέου Φαλήρου».
Ο Συνήγορος του Πολίτη που απευθύνει κρίσιμα ερωτήματα στο Υπουργείο σχετικά με την υποβάθμιση του περιβάλλοντος και της δημόσιας υγείας, το καλεί να τηρήσει όλες τις νόμιμες διαδικασίες, κρατώντας ενήμερη την ανεξάρτητη αρχή.
Παράλληλα η Νομαρχία Πειραιά ζητά από το ΥΠΕΧΩΔΕ να προχωρήσει σε μια ευρεία διαβούλευση με την αυτοδιοίκηση, τους φορείς και τους κατοίκους της περιοχής, προκειμένου οι περιβαλλοντικοί όροι του έργου να επικαιροποιηθούν, αφού σύμφωνα με τον Συνήγορο του Πολίτη έχουν λήξει από τις 31-12-2006 και η ανανέωση παράταση ισχύος τους από το Υπουργείο δεν είναι σύμφωνη με την εθνική και κοινοτική νομοθεσία.
Ειδικότερα η Νομαρχία Πειραιά επισημαίνει ότι θα πρέπει να εξεταστούν όλα τα νέα δεδομένα και να αντιμετωπιστούν με επάρκεια τα προβλήματα της ηχορύπανσης, της φωτορύπανσης, των μολυσματικών καταστάσεων που ταλαιπωρούν τους κατοίκους ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, των μικροσωματιδιών που εκπέμπονται από την κυκλοφορία των οχημάτων, της βελτίωσης της αισθητικής του τοπίου, της φύτευσης πρασίνου όπου επιδέχεται βλάστηση κλπ.
Σε δηλώσεις του ο Νομάρχης Πειραιά Γιάννης Μίχας τονίζει ότι «Η έκθεση του Συνηγόρου του Πολίτη επιβεβαιώνει την ορθότητα των ενεργειών μας και δίνει την καλύτερη απάντηση στο Υπουργείο που έσπευσε, όταν του επιβάλαμε πρόστιμο, μυωπικά να μας κατηγορήσει για μικροκομματικές συμπεριφορές. Η αλήθεια για τον Κηφισό είναι μία και δεν επιδέχεται αμφισβήτηση. Το κατ εξοχήν αρμόδιο υπουργείο για την τήρησή της περιβαλλοντικής νομοθεσίας στην περίπτωση του Κηφισού την παραβιάζει συστηματικά, αδιαφορώντας για τις επιπτώσεις στην ποιότητα ζωής των πολιτών. Ως πότε όμως οι κάτοικοι του Ρέντη, του Νέου Φαλήρου και του Μοσχάτου, θα ζουν σε απαράδεκτα υψηλές στάθμες θορύβου; Ως πότε θα βλέπουν την ποιότητα της ζωής τους να βουλιάζει στον οχετό αποβλήτων, που έχουν μετατρέψει τον Κηφισό; Το ΥΠΕΧΩΔΕ μετά και από αυτή την εξέλιξη οφείλει σήμερα, τώρα, όχι μόνο να εφαρμόσει τους Περιβαλλοντικούς Όρους ως κύριος του έργου, αλλά να τους επικαιροποιήσει εξετάζοντας, πρόσθετα μέτρα και αντισταθμιστικές παροχές προς του κατοίκους, που θα αναιρέσουν κατά το δυνατό την υποβάθμιση της ζωής τους από το οδικό έργο. Η Νομαρχία Πειραιά έχει συγκεκριμένες προτάσεις και μπορεί να συνεισφέρει σε αυτή την κατεύθυνση, μέσα από μία ευρεία διαβούλευση και διάλογο με τους πολίτες και τους φορείς. Αρκεί το ΥΠΕΧΩΔΕ αυτή τη φορά να εφαρμόσει τη νομοθεσία, να σεβαστεί τους κατοίκους και να δείξει στοιχειώδη περιβαλλοντική ευαισθησία».

*Η έκθεση του Συνηγόρου του Πολίτη (.pdf)
*Η απόφαση επιβολής προστίμου της Νομαρχίας Πειραιά στο ΥΠΕΧΩΔΕ (.pdf)

2009-06-20T14:27:00.002+03:00

Έκθεση – κόλαφος του Συνηγόρου του Πολίτη για τα έργα στον Κηφισό
Απόλυτη δικαίωση της Νομαρχίας Πειραιά

18/06/2009 16:39 Τελευταία Ενημέρωση 16:55 18/06/2009
http://www.skai.gr/articles/news/environment/EκθεσηκόλαφοςτουΣυνηγόρουτουΠολίτηγιαταέργαστονΚηφισό/
Απόλυτη δικαίωση της Νομαρχίας Πειραιά από το Συνήγορο του Πολίτη, με αφορμή τα οδικά έργα στον Κηφισό και τη συνεχιζόμενη – όπως υποστηρίζει η Νομαρχία αλλά και οι κάτοικοι- υποβάθμιση της ποιότητας ζωής των κατοίκων του Νέου Φαλήρου, του Ρέντη και του Μοσχάτου. Μετά από έγγραφη αναφορά των κατοίκων της περιοχής, η Ανεξάρτητη Αρχή συνέταξε έκθεση – κόλαφο για το ΥΠΕΧΩΔΕ, στην οποία μεταξύ άλλων κάνει λόγο για σοβαρές περιβαλλοντικές οχλήσεις από την μη τήρηση των περιβαλλοντικών όρων του έργου. Συγκεκριμένα, στην έκθεση αναφέρεται μεταξύ άλλων ότι "η μη υλοποίηση μέχρι σήμερα των εγκεκριμένων περιβαλλοντικών όρων αποτελεί τεκμήριο παραβίασής τους και αποδεικνύει την παράλειψη προστασίας του περιβάλλοντος με συνέπεια τη σοβαρή ηχορύπανση και υποβάθμιση του περιβάλλοντος από τη λειτουργία του οδικού έργου υπεράνω του Κηφισού ποταμού στις περιοχές Ρέντη, Μοσχάτου και Νέου Φαλήρου". Τέλος, ο Συνήγορος του Πολίτη απευθύνει κρίσιμα ερωτήματα στο Υπουργείο σχετικά με την υποβάθμιση του περιβάλλοντος και της δημόσιας υγείας και το καλεί να τηρήσει όλες τις νόμιμες διαδικασίες, κρατώντας ενήμερη την ανεξάρτητη αρχή. Υπενθυμίζεται ότι πριν από περίπου ένα χρόνο η Νομαρχία Πειραιά είχε επιβάλει στο Υπουργείο το ανώτατο δυνατό – σύμφωνα με τη νομοθεσία – πρόστιμο ύψους 60.000 ευρώ και είχε καταθέσει αναφορά στον αρμόδιο εισαγγελέα (είναι στο στάδιο της προανάκρισης) για την μη τήρηση του 22ου περιβαλλοντικού όρου που αφορά στην τοποθέτηση ηχοπετασμάτων. Η Νομαρχία Πειραιά επισημαίνει ότι θα πρέπει να εξεταστούν όλα τα νέα δεδομένα και να αντιμετωπιστούν με επάρκεια τα προβλήματα της ηχορύπανσης, της φωτορύπανσης, των μολυσματικών καταστάσεων που ταλαιπωρούν τους κατοίκους, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, των μικροσωματιδιών που εκπέμπονται από την κυκλοφορία των οχημάτων, της βελτίωσης της αισθητικής του τοπίου, της φύτευσης πρασίνου όπου επιδέχεται βλάστηση κλπ. Τέλος, η Νομαρχία Πειραιά ζητά από το ΥΠΕΧΩΔΕ να προχωρήσει σε μια ευρεία διαβούλευση με την αυτοδιοίκηση, τους φορείς και τους κατοίκους της περιοχής, προκειμένου οι περιβαλλοντικοί όροι του έργου να επικαιροποιηθούν, αφού σύμφωνα με τον Συνήγορο του Πολίτη έχουν λήξει από τις 31-12-2006 και η ανανέωση - παράταση ισχύος τους από το Υπουργείο δεν είναι σύμφωνη με την εθνική και κοινοτική νομοθεσία. Σε δηλώσεις του ο Νομάρχης Πειραιά κ. Γιάννης Μίχας τονίζει ότι "Η έκθεση του Συνηγόρου του Πολίτη επιβεβαιώνει την ορθότητα των ενεργειών μας και δίνει την καλύτερη απάντηση στο Υπουργείο που έσπευσε, όταν του επιβάλαμε πρόστιμο, μυωπικά να μας κατηγορήσει για μικροκομματικές συμπεριφορές". "Η Νομαρχία Πειραιά έχει συγκεκριμένες προτάσεις και μπορεί να συνεισφέρει σε αυτή την κατεύθυνση, μέσα από μία ευρεία διαβούλευση και διάλογο με τους πολίτες και τους φορείς", τονίζει ο κ. Μίχας και καταλήγει: "Αρκεί το ΥΠΕΧΩΔΕ αυτή τη φορά να εφαρμόσει τη νομοθεσία, να σεβαστεί τους κατοίκους και να δείξει στοιχειώδη περιβαλλοντική ευαισθησία".

Ευθύνες στο ΥΠΕΧΩΔΕ για την επέκταση της Λ.Κηφισού
Καταλογίζει πόρισμα του Συνηγόρου του Πολίτη
18/06/2009 08:55 Τελευταία Ενημέρωση 08:55 18/06/2009

Ο συνήγορος χαρακτηρίζει παράνομη την αυτόματη ανανέωση των περιβαλλοντικών όρων έως το 2018 χωρίς προηγούμενο έλεγχο

Σχετικά
AUDIO
Ρ. Λειβαδάρος στο ΣΚΑΪ
Κόλαφος για το ΥΠΕΧΩΔΕ το πόρισμα του Συνηγόρου του Πολίτη. Καταλογίζει στο υπουργείο σοβαρές παραλήψεις στο έργο επέκτασης της λεωφόρου Κηφισού έως τη θάλασσα. Ο συνήγορος χαρακτηρίζει παράνομη την αυτόματη ανανέωση των περιβαλλοντικών όρων έως το 2018 χωρίς προηγούμενο έλεγχο. Το ΥΠΕΧΩΔΕ παρανομεί ευθέως στον Κηφισό καθώς επί 5,5 χρόνια δεν έχουν εφαρμοστεί οι περιβαλλοντικοί όροι κατήγγειλε στον ΣΚΑΪ το μέλος της κίνησης πολιτών Μοσχάτου Ρουσέτος Λειβαδάρος

ΣΥΝΗΓΟΡΟΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ «Το ΥΠΕΧΩΔΕ παρανομεί στον Κηφισό»

2009-06-20T00:43:00.001+03:00

Ελευθεροτυπία, Πέμπτη 18 Ιουνίου 2009
ΣΥΝΗΓΟΡΟΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ

«Το ΥΠΕΧΩΔΕ παρανομεί στον Κηφισό»
Στον Κηφισό παρανομεί το υπουργείο ΠΕΧΩΔΕ! Ο φορέας που είναι αρμόδιος για την έγκριση και τήρηση των περιβαλλοντικών όρων σε κάθε έργο μεγάλης κλίμακας έχει αμελήσει εδώ και πέντε χρόνια να εφαρμόσει μέτρα ηχοπροστασίας, αλλά και διασφάλισης της ποιότητας νερών στις εκβολές του ποταμού.
Η επισήμανση γίνεται από τον Συνήγορο του Πολίτη, στον οποίο προσέφυγαν η κίνηση πολιτών Μοσχάτου «Μεσοποταμία» και ο μορφωτικός σύλλογος Νέου Φαλήρου. Η ανεξάρτητη αρχή διαπιστώνει μάλιστα και παραβιάσεις της εθνικής και κοινοτικής νομοθεσίας από την πλευρά του υπουργείου, στο οποίο έχει ήδη επιβληθεί πρόστιμο 60.000 ευρώ από τη νομαρχία Πειραιά. Οι κάτοικοι των περιοχών αυτών καλούν το υπουργείο ΠΕΧΩΔΕ να ευαισθητοποιηθεί και σε αντίθετη περίπτωση προαναγγέλλουν προσφυγές στα αρμόδια όργανα της Ε.Ε., ζητώντας την αναβάθμιση του περιβάλλοντος και της ποιότητας ζωής τους που έχουν υποβαθμιστεί.

Ο λόγος για τον οδικό άξονα του Κηφισού και ιδιαίτερα τον μεγάλο κόμβο στο ύψος της παραλιακής λεωφόρου, που εγκαινιάστηκε λίγο πριν τους Ολυμπιακούς Αγώνες, χωρίς όμως να έχουν εφαρμοστεί όλες οι προβλεπόμενες παρεμβάσεις για την αντιμετώπιση του θορύβου, αφού βρίσκεται κοντά σε κατοικημένες περιοχές, αλλά και σε δημοτικά σχολεία. Σε ορισμένα σημεία έχουν τοποθετηθεί ηχοπετάσματα, αλλά δεν αντιμετωπίζουν αποτελεσματικά τον θόρυβο, όπως έδειξαν οι μετρήσεις της αρμόδιας υπηρεσίας του υπουργείου ΠΕΧΩΔΕ, μετά από αιτήσεις των κατοίκων. Το υπουργείο όφειλε επίσης να πάρει μέτρα ώστε να μην υποβαθμίζονται οι γύρω κατοικημένες περιοχές από τα στάσιμα νερά που συγκεντρώνονται στις εκβολές του Κηφισού σε ξηρές περιόδους.

Το υπουργείο δεν υλοποίησε τις προβλεπόμενες παρεμβάσεις ώς τον Δεκέμβριο του 2006, όπως προέβλεπε η σχετική απόφαση. Το Σεπτέμβριο του 2008 ο κ. Σουφλιάς εξέδωσε με καθυστέρηση νέα απόφαση, με την οποία δίνει παράταση στις υπηρεσίες του και μάλιστα γιά μία δεκαετία! Ο Συνήγορος του Πολίτη, όπως επισημαίνει στο έγγραφό του με ημερομηνία 28/5/2009, έχει παγίως εκφράσει την άποψη ότι «τυχόν παράταση ισχύος περιβαλλοντικών όρων που έχουν λήξει χωρίς την επανεξέτασή τους στερείται νόμιμου ερείσματος, τόσο στην κοινοτική όσο και την εθνική νομοθεσία».

Χ.ΤΖ.

Τα ποτάμια της αρχαίας Αθήνας

2009-06-17T14:21:00.001+03:00

Τα ποτάμια της αρχαίας Αθήνας
Τρεις ήταν οι βασικοί ποταμοί που διέρρεαν την πεδιάδα της Αττικής κατά την αρχαιότητα, οι δύο εκ των οποίων απλώνονταν πέραν των ορίων της πόλεως. Το δυτικό και μεγαλύτερο τμήμα της πεδιάδας έβρεχε ο Κηφισός, που είχε τις πηγές του στους πρόποδες της Πάρνηθος στα βόρεια και συνέχιζε την πορεία του για 27 χλμ., έως ότου εκχυνόταν στον Φαληρικό Kόλπο. Το ανατολικό τμήμα διέσχιζε ο Ιλισσός, ο οποίος εκκινούσε από τις υπώρειες του Υμηττού κατευθυνόμενος προς δυσμάς, παρέρρεε τον Αρδηττό και, μέσω της κοιλάδος που σχηματιζόταν ανάμεσα στους λόφους των Μουσών (Φιλοπάππου) και της Σικελίας (δεξιά της σύγχρονης λεωφόρου Συγγρού), δεχόταν στην κοίτη του τα νερά του Ηριδανού και εν συνεχεία συναντούσε τον Κηφισό στα νοτιοανατολικά. Μικρότερος των δύο προηγούμενων ήταν ο Ηριδανός, που ανέτελλε στις νότιες πλαγιές του Λυκαβηττού, έναντι των Διοχάρους πυλών, όπου βρισκόταν και η Πάνοπος κρήνη· κυλώντας βορείως της Ακροπόλεως, περνούσε μέσα από την Αγορά και, συνεχίζοντας τη ροή του βορειοδυτικά, κατά μήκος του βορείου κρασπέδου της Πνυκός, εξερχόταν του τείχους σε σημείο κοντά στην Ιερά Πύλη και, αφού χανόταν υπογείως για μερικές εκατοντάδες μέτρα, στρεφόταν προς νότον, όπου εξέβαλλε στον Ιλισσό. Ήδη από τα χρόνια της επέκτασης της πόλης από τον Θεμιστοκλή περιελήφθη εντός των τειχών της, ενώ στους ρωμαϊκούς χρόνους φαίνεται ότι καταχώσθηκε (καλύφθηκε) και κατασκευάσθηκε μεγάλος υπόνομος εντός της κοίτης του. Εκτός των προαναφερθέντων, υπήρχαν δύο ακόμη, μικρότεροι ποταμοί, ο Σκίρος και ο Κυκλοβόρος, προς δυσμάς της πόλεως μεταξύ του Διπύλου και του Κηφισού και (μάλλον) προς βορράν της πόλεως αντιστοίχως.

ΚΗΦΙΣΟΣ Ανδρέας Νικολόπουλος 14 Μαρτίου 2008 (Διημερίδα για τον Κηφισό, ΕΜΠ) (Μελετητης Υδραυλικών έργων)

2009-06-17T14:11:00.001+03:00

ΚΗΦΙΣΟΣ
Πληροφοριες σχετικά με το θέμα του Κηφισού (από πλευράς υδραυλικής και περιβάλλοντος)

Ποταμός Κηφισός & Αντιπλημμυρική Προστασία Λεκανοπεδίου

Ανδρέας Νικολόπουλος (ΕΝΜ ΕΠΕ)

1. Γενικά

Κυρίες και Κύριοι, αγαπητοί συνάδελφοι και φίλοι,

Είναι αυτονόητο, ότι δεν είναι δυνατόν, στα λίγα λεπτά της ομιλίας μου, να σας παρουσιάσω ούτε καν συνοπτικά το θέμα Κηφισός και Αντιπλημμυρική Προστασία στο Λεκανοπέδιο, με το οποίο ασχολούμαι για πολλές δεκαετίες, μετά τις καταστροφικές πλημμύρες του 1977, στις οποίες χάθηκαν πολλοί συνάνθρωποί μας.

Παρά ταύτα, θα προσπαθήσω να παρουσιάσω επιγραμματικά :

α) την κατάσταση που επικρατεί σήμερα και τις προοπτικές της, στο χώρο της αντιπλημμυρικής προστασίας στο Λεκανοπέδιο και κυρίως στη λεκάνη του Κηφισού.

β) τα προβλήματα που υπάρχουν και για τα οποία, έχουμε ευθύνη όσοι από μας έχουν συμμετάσχει με τον έναν ή με το άλλον τρόπο σ’αυτό το θέμα και τέλος

γ) τις ενέργειες, τα έργα και τις επεμβάσεις που πρέπει να γίνουν συγκεκριμένα και προγραμματισμένα, για να αποκτήσει το Λεκανοπέδιο, ικανοποιητική αντιπλημμυρική προστασία και κατ’ επέκταση αναβάθμιση του περιβάλλοντος.

Περισσότερα σχετικά στοιχεία περιλαμβάνονται στο κείμενο της παρούσας Εισήγησης και στις προτάσεις και μελέτες που έχουν, κατά καιρούς, εκπονηθεί.

2. Υφιστάμενη κατάσταση αντιπλημμυρικής προστασίας στο Λεκανοπέδιο

Είναι κοινό μυστικό ότι το Λεκανοπέδιο, για πολλούς γνωστούς λόγους (όπως: απρογραμμάτιστη αστικοποίηση, αυθαίρετη δόμηση, αποψίλωση δασών, πυρκαγιές, μπαζώματα ρεμάτων, καταπατήσεις, έλλειψη αναγκαίων αντιπλημμυρικών έργων και ανεπάρκεια των κατασκευασμένων κλπ.), δεν διαθέτει σήμερα ικανοποιητική θωράκιση αντιπλημμυρικής προστασίας, με επακόλουθο, πολλές περιοχές να πλήττονται συχνά από καταστροφικές πλημμύρες με ανυπολόγιστες ζημιές, υποβάθμιση του περιβάλλοντος και ανθρώπινα θύματα, ακόμα και σε σχετικά μικρής εντάσεως και διάρκειας βροχοπτώσεις.

Το Λεκανοπέδιο, μέχρι σήμερα, δεν διαθέτει ολοκληρωμένο και επικαιροποιημένο σχεδιασμό αντιπλημμυρικής προστασίας και η διευθέτηση Κηφισού και γενικά τα υφιστάμενα αντιπλημμυρικά έργα, σχεδιάστηκαν και κατασκευάστηκαν, κατά καιρούς, αποσπασματικά, με τον αρχικό σχεδιασμό του 1974.

Πρέπει να σημειωθεί ότι οι υδραυλικές μελέτες με βάση τις οποίες κατασκευάστηκαν και συνεχίζουν να κατασκευάζονται μέχρι σήμερα τα αντιπλημμυρικά έργα στον Κηφισό και στα συμβάλλοντα σ’αυτόν ρέματα και στους συλλεκτήρες ομβρίων, έχουν εκπονηθεί προ πολλών ετών, δεν έχουν χρησιμοποιηθεί επικαιροποιημένες υδρολογικές μελέτες, ούτε μέθοδοι υπολογισμού και κριτήρια σχεδιασμού (συντελεστής απορροής, χρόνοι συρροής, κλπ.) που να ανταποκρίνονται στις συνθήκες, που δημιουργήθηκαν στο μεταξύ, από ανθρώπινες επεμβάσεις, πυρκαγιές και κλιματικές αλλαγές και δεν έχουν επαληθευθεί εκ των υστέρων από μετρήσεις, αφού μέχρι και σήμερα δεν έχουν εγκατασταθεί σταθμοί μετρήσεων παροχών στον Κηφισό και στα βασικά συμβάλλοντα ρέματα.

Γενικά η κατάσταση που επικρατεί στα έργα αντιπλημμυρικής προστασίας έχει ενδεικτικά ως εξής :

· Πολλά κατασκευασμένα αντιπλημμυρικά έργα, μετά από δεκαετίες, από την κατασκευή τους, δεν έχουν ολοκληρωθεί (ενδεικτικά αναφέρω τον βασικό συλλεκτήρα ομβρίων υψηλών ζωνών Μοσχάτου – Καλλιθέας – Νέας Σμύρνης, τους βασικούς Παραλιακούς Συλλεκτήρες Ομβρίων Νέου Φαλήρου, Μοσχάτου και Καλλιθέας κλπ.).

· Η κατασκευή πολλών από τα υφιστάμενα έργα ολοκληρώθηκε τμηματικά και ανορθόδοξα, μετά από δεκαετίες, με αποτέλεσμα τα έργα αυτά να μην καλύπτουν πλέον τις ανάγκες για τις οποίες είχαν αρχικά σχεδιαστεί. Σαν παράδειγμα αναφέρω τον πολύπαθο Κηφισό, ο οποίος όταν σχεδιάστηκε η διευθέτησή του (προ πολλών δεκαετιών και ολοκληρώθηκε μόλις το 2004), προεβλέπετο να μπορεί να δέχεται παροχές 50ετίας.

Σήμερα με τις συνθήκες που έχουν δημιουργηθεί, από τις ανθρώπινες επεμβάσεις κλπ, εκτιμάται (χωρίς κανένας να είναι βέβαιος) ότι μπορεί να παραλάβει παροχές μικρότερες και της 20ετίας.

Τέλος, οι αλόγιστες επεκτάσεις των ακτών στο Φαληρικό Όρμο, οδήγησαν, μεταξύ των άλλων, στην ανάγκη επέκτασης της εκβολής του Κηφισού κατά 900 μ. κατάντη της Λ. Ποσειδώνος και την κατασκευή των Παραλιακών Συλλεκτήρων Μοσχάτου, Καλλιθέας και Καραϊσκάκη με προβληματικές εκβολές στον Κηφισό.

· Ο σχεδιασμός και η υλοποίηση σημαντικών έργων και επεμβάσεων όπως οι επεκτάσεις των ακτών στο Φαληρικό Όρμο, η δημιουργία της Λ. Κηφισού κλπ. έγιναν χωρίς να ληφθούν υπόψη οι απαιτήσεις της αντιπλημμυρικής προστασίας και δημιούργησαν σοβαρά προβλήματα τα οποία μέχρι σήμερα δεν έχουν οριστικά αντιμετωπιστεί.

3. Ποταμός Κηφισός και Συμβάλλοντα ρέματα – Προβλήματα αντιπλημμυρικής προστασίας

α. Γενικά

Ο Κηφισός είναι ο κυριότερος αποδέκτης των ομβρίων υδάτων του Λεκανοπεδίου, έχει έκταση λεκάνης απορροής 381 τ.χλμ. και μήκος διαδρομής 22 χλμ. από τα οποία 14 χλμ. βρίσκονται εντός αστικής περιοχής και 8 χλμ. εκτός.

Η δομημένη σήμερα έκταση στη λεκάνη Κηφισού εκτιμάται ότι έχει ξεπεράσει το 70% και αυξάνει καθημερινά.

Οι ορεινές και ημιορεινές περιοχές της λεκάνης στην Πάρνηθα και την Πεντέλη έχουν κατά καιρούς πληγεί από πυρκαγιές και με την καταστρεπτικότερη το καλοκαίρι του 2007.

Στον Κηφισό συμβάλει μεγάλος αριθμός ρεμάτων, τα οποία στις κατοικημένες περιοχές, κατά καιρούς, έχουν μπαζωθεί και οι βασικοί κλάδοι τους έχουν διευθετηθεί με κλειστές ανεπαρκείς διατομές για τις σημερινές συνθήκες.

Μέρος από τα υπόψη ρέματα, κυρίως στην ανοικτή διαδρομή του ποταμού, ανάντη των Τριών Γεφυρών και κατάντη της Αγ. Άννης μέχρι την εκβολή του (όπως τα ρέματα Εσχατιάς, Αχαρνών, Κυκλοβόρου, Προφ. Δανιήλ, κλπ.) δεν έχουν ακόμη διευθετηθεί. Τέλος, μέρος των λεκανών Ποδονίφτη και Νίκαιας έχουν μερικώς εκτραπεί προς τη λεκάνη ρέματος Ραφήνας και στον όρμο Περάματος αντίστοιχα.

β. Διευθέτηση Κηφισού

Η διευθέτηση του ποταμού Κηφισού άρχισε από 35ετίας και ολοκληρώθηκε τμηματικά σε συνδυασμό με το οδικό έργο το 2004 στα πλαίσια των Ολυμπιακών Εργων και συνοπτικά έχει ως εξής :

- Η διοχετευτικότητα στο διευθετημένο οριστικά Κηφισό, στην αρχή του κλειστού τμήματος στις Τρεις Γέφυρες ανέρχεται σε 400 μ3/δλ και στο πέρας του κλειστού τμήματος στην Αγ. Αννης σε 700 μ3/δλ. Στο ανοικτό ανάντη Αγ. Αννης σε 1.100 μ3/δλ και κατάντη μέχρι την εκβολή του σε 1.400 μ3/δλ.

- Ο ποταμός Κηφισός από τις Τρεις Γέφυρες μέχρι και την εκβολή του στο Φαληρικό Όρμο είναι οριστικά διευθετημένος και δεν επιδέχεται καμία επέμβαση για αύξηση της διοχετευτικότητάς του στα διάφορα τμήματα της διαδρομής του.

- Από τις Τρεις Γέφυρες μέχρι Αγ. Αννης ο ποταμός είναι πλήρως καλυμμένος και επ’ αυτού έχει δημιουργηθεί η Λεωφόρος Κηφισού.

- Από την Αγ. Αννης μέχρι τη Λεωφόρο Ποσειδώνος είναι εγκιβωτισμένος με ανοικτή διατομή, ενώ η Λεωφ. Κηφισού είναι υπερυψωμένη.

- Από τη Λεωφόρο Ποσειδώνος μέχρι την εκβολή του στη θάλασσα είναι εγκιβωτισμένος με ανοικτή διατομή και κεντρικό μεσόβαθρο.

- Από τις Τρεις Γέφυρες και ανάντη ο ποταμός προβλέπεται να παραμείνει με ανοικτή διατομή αλλά μέχρι σήμερα δεν έχει ολοκληρωθεί η μελέτη για την οριστική διευθέτησή του και ούτε έχουν μελετηθεί έργα διευθέτησης στα συμβάλλοντα ρέματα π.χ. Εσχατιάς, Αχαρνών, Βαρυμπόμπης, Πύρνας κλπ., καθώς και έργα ανάσχεσης πλημμυρών στη λεκάνη Κηφισού ανάντη Κόκκινου Μύλου. Τελευταία ανατέθηκε η εκπόνηση οριστικής μελέτης για το ρέμα Εσχατιάς.

- Γενικά στο διευθετημένο τμήμα του Κηφισού από τις Τρεις Γέφυρες μέχρι την εκβολή του στη θάλασσα αλλά και στα συμβάλλοντα ρέματα και συλλεκτήρες καταλήγουν πάσης φύσεως φερτά υλικά και παράνομες συνδέσεις λυμάτων και αποβλήτων.

Οι παροχές σχεδιασμού των αντιπλημμυρικών έργων στον Κηφισό και τους Συμβάλλοντες (ρέματα και βασικοί συλλεκτήρες ομβρίων) φαίνονται στο συνημμένο Σκαρίφημα 1. Σημειώνεται ότι οι υπόψη παροχές είχαν εκτιμηθεί παλαιότερα και δεν ανταποκρίνονται στις σημερινές συνθήκες, που έχουν στο μεταξύ, δημιουργηθεί στο λεκανοπέδιο Πρωτεύουσας.

γ. Υφιστάμενα προβλήματα

Η διευθέτηση του Κηφισού από τις Τρεις Γέφυρες μέχρι την εκβολή του, για διάφορους λόγους, έχει δημιουργήσει τα παρακάτω προβλήματα τα οποία θα πρέπει να αντιμετωπιστούν :

- Ο Κηφισός στο τμήμα μεταξύ Λαχαναγοράς και Σεπολίων, δεν χαράχθηκε (το 1932) στη βαθειά γραμμή του εδάφους. Επιπλέον είχε αναχώματα πάνω στα οποία κατασκευάστηκαν οι παρακηφίσιοι δρόμοι. Ετσι στο τμήμα από Χ.Θ. 1+800 έως την Χ.Θ. 7+500 δεν είναι δυνατή η εισροή στην κοίτη των νερών που ρέουν επιφανειακά. Τα νερά αυτά πλημμυρίζουν τις εκατέρωθεν του Κηφισού χαμηλές περιοχές και ξεχειλίζουν από τη Λαχαναγορά μέχρι την οδό Πειραιώς προς τις περιοχές Ρέντη, Καμινίων, Ν. Φαλήρου, Βοτανικού, Καλλιθέας και Μοσχάτου. Δεν διαβλέπεται ταχεία και εύκολη λύση για να εξασφαλισθεί επιφανειακή απορροή στις εκατέρωθεν του Κηφισού χαμηλές περιοχές που με τη σημερινή κατάσταση αποτελούν κλειστές λεκάνες.

- Η υπερυψωμένη διευθέτηση του Κηφισού, από Αγ. Αννης μέχρι την εκβολή του, δεν επιτρέπει την εισροή στη διευθετημένη κοίτη του Κηφισού των πλημμυρικών νερών που ρέουν επιφανειακά και σε συνδυασμό με την επίσης υπερυψωμένη παραλιακή Λεωφ. Ποσειδώνος και λοιπά έργα υποδομής (Γραμμή Τραμ, παραλιακοί συλλεκτήρες ομβρίων Μοσχάτου και Καλλιθέας), έχουν δημιουργήσει κλειστές λεκάνες τις πυκνοκατοικημένες χαμηλές περιοχές Μοσχάτου και Καλλιθέας οι οποίες κινδυνεύουν από τις πλημμύρες.

- Η οριστική διευθέτηση του Κηφισού στο ανοικτό τμήμα του, μεταξύ Αγ. Άννης και Λ. Ποσειδώνος, ολοκληρώθηκε το 2004 και η εκβάθυνση της κοίτης για να διοχετεύει 1.400 μ3/δλ, σύμφωνα με το σχεδιασμό του Εργου, έφερε μόνιμα τη θάλασσα μεταξύ Πειραιώς και Αγ. Άννης, με αποτέλεσμα σημαντικές ποσότητες νερού να παραμένουν στάσιμες για πολλούς μήνες το χρόνο (όταν δεν υπάρχουν βροχοπτώσεις στο Λεκανοπέδιο και παροχές στον Κηφισό). Το γεγονός αυτό και σε συνδυασμό με το γεγονός ότι οι βασικοί συλλεκτήρες όμβριων (Ρέντη, Προφ. Δανιήλ, Πειραιώς, Κυκλοβόρος στο μέλλον κλπ.) και οι άγνωστες παράνομες απορρίψεις λυμάτων και βιομηχανικών αποβλήτων που καταλήγουν στον Κηφισό στο υπόψη τμήμα, καθώς και τα πάσης φύσεως υλικά που καθιζάνουν στην κοίτη του, έχουν σαν αποτέλεσμα το τμήμα αυτό του Κηφισού (μήκους 2.800 μ περίπου, πλάτος 30 μ. και κυμαινόμενο βάθος +0 μέχρι -9,50 μ.) να δημιουργεί περιβαλλοντικό πρόβλημα στους Δήμους της περιοχής. Για την αντιμετώπιση της κατάστασης αυτής έχουν κατά καιρούς προταθεί διάφορες λύσεις : Η άντληση καθαρού θαλασσινού νερού και η απόρριψή του στη διευθετημένη κοίτη του Κηφισού σε κατάλληλες θέσεις και προώθηση των στάσιμων νερών προς την ανοικτή θάλασσα. Η λύση αυτή εκτιμάται ότι είναι εφικτή και μπορεί να εφαρμοστεί άμεσα.

- Επισημαίνεται ότι ο Κηφισός είναι ο κυριότερος αποδέκτης ομβρίων υδάτων του λεκανοπεδίου και οι δυνατότητες που παρέχει σήμερα ο ποταμός στην αντιπλημμυρική προστασία του λεκανοπεδίου είναι σοβαρό θέμα. Το θέμα αυτό θα πρέπει να εξεταστεί και να ληφθούν τα κατάλληλα μέτρα, τα οποία βέβαια δεν θα είναι να φτιάξουμε νέο Κηφισό (αφού δεν μπορούμε να αυξήσουμε τη διοχετευτικότητά του) αλλά κυρίως θα πρέπει να βασιστούν σε έργα ανάσχεσης των πλημμυρών από τις εξωτερικές λεκάνες, όπου βέβαια το επιτρέπουν πλέον οι συνθήκες, όπως : φράγματα ανάσχεσης πλημμυρών, λεκάνες εκτόνωσης πλημμυρών κλπ. Δυστυχώς για το σκοπό αυτό χάθηκε η μεγάλη δυνατότητα εκτόνωσης των πλημμυρών στη λίμνη Ευπυρίδων η οποία έπαυσε να υπάρχει με την κατασκευή της Αττικής Οδού και το έλος οικοδομήθηκε. Σήμερα η μόνη δυνατότητα που υπάρχει είναι να κατασκευαστούν τα έργα ανάσχεσης πλημμυρών στη λεκάνη του Κηφισού ανάντη Κόκκινου Μύλου.

- Σημειώνεται ότι σε όλο το μήκος του διευθετημένου Κηφισού, από τις Τρεις Γέφυρες μέχρι την εκβολή του, δεν έχουν κατασκευαστεί τα απαιτούμενα και προβλεπόμενα από τις σχετικές μελέτες τεχνικά έργα (φρεάτια επισκέψεως, αερισμού, έργα εισόδου προσωπικού και μηχανημάτων, κλπ.) με επακόλουθο να μην γνωρίζουμε την κατάσταση που επικρατεί στο υδραυλικό έργο και να είναι αδύνατος ο έλεγχος, η συντήρηση και η επισκευή ζημιών κλπ. στον ποταμό και τις συμβολές των συμβαλλόντων ρεμάτων.

δ. Συμβάλλοντα ρέματα και συλλεκτήρες ομβρίων στον Κηφισό

Στον Κηφισό συμβάλλουν πολλά ρέματα και βασικοί συλλεκτήρες, για τα οποία στην Εισήγησή μου παρουσιάζω συνοπτικά την κατάσταση που βρίσκονται και τα προβλήματα που υπάρχουν. Ενδεικτικά θα αναφερθώ στα παρακάτω :

Ανοικτό τμήμα κατάντη Αγ. Αννης

· Υφιστάμενοι Παραλιακοί Συλλεκτήρες Ομβρίων Καλλιθέας – Μοσχάτου και Καραϊσκάκη : Οι συλλεκτήρες αυτοί έχουν κατασκευαστεί πριν από δεκαετίες, μετά τις αλόγιστες επιχωματώσεις των ακτών και συμβάλουν στον Κηφισό στο κατάντη της Λεωφ. Ποσειδώνος. Στους υπόψη συλλεκτήρες συμβάλλουν τα υφιστάμενα δίκτυα ομβρίων στις περιοχές των Δήμων Καλλιθέας, Μοσχάτου και Ν. Φαλήρου. Στους υπόψη παραλιακούς συλλεκτήρες δεν έχουν κατασκευαστεί τα προβλεπόμενα απαραίτητα θυροφράγματα στην εκβολή τους στον Κηφισό.

· Εκτροπή Κυκλοβόρου, Μερική Ιλισού και Πρ. Δανιήλ στον Κηφισό : Το σημαντικό αυτό έργο που εκκρεμεί στο λεκανοπέδιο, προβλέπεται να κατασκευαστεί στην οδό Κωνσταντινουπόλεως μεταξύ της Λεωφ. Αθηνών και τον Κηφισό και θα εξασφαλίζει την αντιπλημμυρική προστασία και την αναβάθμιση του περιβάλλοντος σε κεντρικές περιοχές της Αθήνας όπου λειτουργούν παλαιά παντορροϊκά δίκτυα και σε περιοχές του Βοτανικού, Μοσχάτου και της Καλλιθέας και προβλέπεται για λόγους τεχνικοοικονομικούς και κοινωνικούς να κατασκευαστεί ταυτόχρονα με την κατασκευή του Προαστιακού στο υπόψη τμήμα. Για το σημαντικό αυτό έργο θα σας μιλήσει ο επόμενος ομιλητής.

· Προφ. Δανιήλ : Το υπόψη ανοικτό ρέμα διασχίζει τον Ελαιώνα, εκβάλλει στον Κηφισό και σε αυτόν καταλήγουν και οι παροχές από τις υπερχειλίσεις του παντορροϊκού συστήματος ανάντη της Λεωφ. Αθηνών (υφιστάμενες υπερχειλίσεις Ζ1 και Ζ2) και μικρές παροχές από τον Κυκλοβόρο στη διασταύρωση της Λ. Αθηνών (Η). Ο Πρ. Δανιήλ δεν έχει διευθετηθεί και η σημερινή του εκβολή στον Κηφισό είναι προβληματική δημιουργώντας με τις συχνές υπερχειλίσεις του προβλήματα στις κατάντη περιοχές του Μοσχάτου. Για τη βελτίωση της λειτουργίας της εκβολής του έχει μελετηθεί να έχει κοινή εκβολή στον Κηφισό με τον Κυκλοβόρο επί της Κωνσταντινουπόλεως, αμέσως κατάντη των σιδηροδρομικών γραμμών.

Κλειστό τμήμα μεταξύ Αγ. Αννης και Τρεις Γέφυρες

Τα συμβάλλοντα ρέματα στο κλειστό τμήμα του Κηφισού από Αγ. Αννης μέχρι Τρεις Γέφυρες είναι διευθετημένα με κλειστές διατομές. Τα ρέματα αυτά φαίνονται στο συνημμένο Σκαρίφημα Αρ. 1 και είναι : Καναπιτσερή, Χαϊδαρόρεμα, Μάσχα και Ροντάκι, Λιοσίων (Μιχελή και Εσχατιά) και Ποδονίφτης. Για το ρέμα Εσχατιάς εκπονείται Οριστική Μελέτη και έχει προγραμματιστεί η προσεχής διευθέτησή του και η βελτίωση της συμβολής του ρ. Λιοσίων στον Κηφισό.

Ανοικτό τμήμα Κηφισού ανάντη Κόκκινου Μύλου : Στο υπόψη τμήμα εκβάλλουν τα ρέματα: Βαρυμπόμπης (Κόντιτας), Πύρνας και η εκτροπή του, Χελιδονούς, Φασίδερη.

Για το υπόψη τμήμα του Κηφισού έχει εκπονηθεί Προκαταρκτική μελέτη (2000) «Προκαταρκτική Μελέτη διευθέτησης Κηφισού ανάντη Κόκκινου Μύλου με διερεύνηση ανάσχεσης πλημμύρας στην ορεινή λεκάνη» η οποία θα πρέπει να ολοκληρωθεί με στόχο τη διευθέτηση του Κηφισού και των συμβαλλόντων ρεμάτων με ανοικτές διατομές και την ανάσχεση πλημμυρών για την προστασία κατοικημένων περιοχών και την καλύτερη λειτουργία του κατάντη διευθετημένου Κηφισού.

4. Προτάσεις για την αντιπλημμυρική προστασία στο Λεκανοπέδιο

Ο Υπουργός ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε. κ. Γ. Σουφλιάς, πριν από λίγες ημέρες στην παρουσίαση του ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΥΔΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ, που καταρτίστηκε από την Κεντρική Υπηρεσία Υδάτων του Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε. σε συνεργασία με τις Περιφερειακές Διευθύνσεις Υδάτων και Καθηγητές του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου, μεταξύ των άλλων, για την αντιπλημμυρική προστασία, ανέφερε ότι :

«Πρέπει να γίνει άμεσα σχεδιασμός για τον περιορισμό των κινδύνων από πλημμύρες με τη χρηματοδότηση αντιπλημμυρικών έργων, σύμφωνα και με τη σχετική Ευρωπαϊκή Οδηγία, με πρώτη προτεραιότητα τις περιοχές αυξημένης επικινδυνότητας (π.χ. Αττική, μεγάλες πόλεις, Eβρος). Ο σχεδιασμός θα περιλαμβάνει απαραίτητα αντιπλημμυρικά έργα, χάρτες επικινδυνότητας, σχέδια διαχείρισης εκτάκτων αναγκών και άλλα μέτρα».

Για την αντιμετώπιση της υφιστάμενης σήμερα απαράδεκτης και επικίνδυνης κατάστασης που έχει διαχρονικά διαμορφωθεί στο χώρο της αντιπλημμυρικής προστασίας, στο Λεκανοπέδιο, στον Κηφισό, και στα συμβάλλοντα ρέματα και για να αποκτηθεί τελικά ικανοποιητική αντιπλημμυρική προστασία και αναβάθμιση του περιβάλλοντος, ως υπεύθυνος Μελετητής, έχω την υποχρέωση να σημειώσω ότι απαιτούνται να υλοποιηθούν άμεσα, μεταξύ των άλλων και τα παρακάτω :

· Μελέτη Διαχείρισης Κηφισού : Η υπόψη μελέτη έχει ήδη δρομολογηθεί από το ΥΠΕΧΩΔΕ και έχει σαν στόχο, μεταξύ των άλλων, να καταγραφεί και αξιολογηθεί η υφιστάμενη κατάσταση του ενιαίου έργου (Υδραυλικού και Οδικού) και να εκπονηθούν οι απαιτούμενες υποστηρικτικές μελέτες, έρευνες και εγχειρίδια για τη συστηματική παρακολούθηση, λειτουργία και συντήρηση του έργου. Η υπόψη μελέτη, περιλαμβάνει μεταξύ των άλλων, την εκπόνηση επικαιροποιημένης υδρολογικής μελέτης, την αναθεώρηση των κριτηρίων σχεδιασμού αντιπλημμυρικών έργων και την ανανέωση στάσιμων νερών στις εκβολές του Κηφισού.

· Επικαιροποιημένος Σχεδιασμός Αντιπλημμυρικής Προστασίας : Ο υπόψη Σχεδιασμός (Γενική Διάταξη Αντιπλημμυρικών Εργων) θα βασιστεί στη σχετική μελέτη «Βασικά στοιχεία και Προτάσεις για την εκπόνηση επικαιροποιημένου σχεδιασμού αντιπλημμυρικής προστασίας στο Νομό Αττικής» που εκπονήθηκε από τη Δ/νση Δ10 του ΥΠΕΧΩΔΕ, το 2004 και από τις σχετικές υποστηρικτικές μελέτες που θα προκύψουν από την πιο πάνω Μελέτη Διαχείρισης Κηφισού. Με βάση αυτόν τον Σχεδιασμό οι διάφοροι φορείς θα προγραμματίζουν, θα μελετούν και θα κατασκευάζουν τα απαραίτητα αντιπλημμυρικά έργα.

· Εφαρμογή της Οδηγίας 2007/60 ΕΕ για την αξιολόγηση κινδύνων πλημμύρας στο Λεκανοπέδιο.

5. Επείγουσες Ενέργειες

Επειδή η ολοκλήρωση του Επικαιροποιημένου Σχεδιασμού Αντιπλημμυρικής Προστασίας και η εφαρμογή της Οδηγίας 2007/60/ΕΕ για αξιολόγηση και διαχείριση των κινδύνων πλημμύρας καθώς και η κατασκευή των συμπληρωματικών αντιπλημμυρικών έργων απαιτούν μεγάλο χρόνο και σημαντικά οικονομικά μέσα, θα πρέπει να υλοποιηθούν τα παρακάτω έργα και επεμβάσεις, τα οποία είναι άκρως επείγοντα και σε κάθε περίπτωση δεν απαιτούν την ολοκλήρωση του Επικαιροποιημένου Σχεδιασμού Αντιπλημμυρικής Προστασίας :

· Ανανέωση στάσιμων νερών στις εκβολές του Κηφισού κατάντη Αγ. Άννης, για να αντιμετωπιστεί το σοβαρό αυτό περιβαλλοντικό πρόβλημα, που προέκυψε μετά την οριστική διευθέτηση του Κηφισού, στους πέριξ δήμους αλλά και στο Λεκανοπέδιο.

· Διευθέτηση και οριοθέτηση του Κηφισού και κατασκευή έργων ανάσχεσης πλημμυρών στη λεκάνη απορροής, στο ανοικτό τμήμα, ανάντη Κόκκινου Μύλου, για την προστασία των περιοχών και την καλύτερη λειτουργία των κατάντη έργων του Κηφισού και τούτο γιατί είναι η μόνη ουσιαστική δυνατότητα πλέον να επέμβουμε στη διαχείριση των πλημμυρών στη Λεκάνη του Κηφισού.

· Διευθέτηση ρέματος Εσχατιάς

· Εργα και επεμβάσεις για την επιφανειακή απορροή των πλημμυρικών παροχών στους αποδέκτες π.χ. τον απεγκλωβισμό των χαμηλών περιοχών Μοσχάτου και Καλλιθέας στο Φαληρικό Ορμο κλπ.

· Εκτροπή Κυκλοβόρου / Ιλισού (Μερική) / Πρ. Δανιήλ στον Κηφισό. Το σημαντικό αυτό αντιπλημμυρικό και αναβάθμισης περιβάλλοντος έργο, αφορά το Κέντρο της Αθήνας (όπου λειτουργεί το υφιστάμενο παντορροϊκό δίκτυο), το Βοτανικό, Μοσχάτο, κλπ. και θα πρέπει να κατασκευαστεί για λόγους τεχνοοικονομικούς, κοινωνικούς και περιβαλλοντικούς ταυτόχρονα με τον Προαστιακό. Σημειώνεται ότι εάν τα έργα δεν κατασκευαστούν ταυτόχρονα, το Κέντρο της Αθήνας θα συνεχίσει να πλήττεται από τις πλημμύρες και την υποβάθμιση.

· Ολοκλήρωση του υφιστάμενου βασικού Συλλεκτήρα ομβρίων υψηλών περιοχών Μοσχάτου – Καλλιθέας – Νέας Σμύρνης δια της οδού Ελευθερίας στον Κηφισό. Με το υπόψη έργο, που παραμένει ημιτελές από δεκαετίες, αφενός μεν θα εξυπηρετούνται οι πιο πάνω περιοχές και αφετέρου θα προστατεύονται οι χαμηλές περιοχές Μοσχάτου και Καλλιθέας.

Θα μου επιτρέψετε να κλείσω τη σύντομη ομιλία μου με τη διαπίστωση ότι εάν συνεχίσουμε να αντιμετωπίζουμε το θέμα «πλημμύρες» με τον ίδιο τρόπο που το αντιμετωπίσαμε μέχρι και σήμερα οι συνέπειες για μας και τα παιδιά των παιδιών μας, θα είναι χωρίς καμία αμφιβολία, συνεχείς και καταστροφικές από κάθε άποψη, οικονομική, κοινωνική, περιβαλλοντική και με ανθρώπινες απώλειες.

Η πιο πάνω διαπίστωση προέκυψε από την ενασχόληση μου για δεκαετίες με θέματα πλημμυρών και είμαι βέβαιος, ότι με αυτή τη διαπίστωση, συμφωνεί το σύνολο των συναδέλφων που ασχολούνται με παρόμοια θέματα.

14 Μαρτίου 2008 (Διημερίδα για τον Κηφισό, ΕΜΠ)

Ανδρέας Νικολόπουλος